Guru purnima

ବର୍ଷକ ବାର ମାସ ରେ ବାର ଟି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପାଳନ କରାଯାଏ। ସବୁ ପୂର୍ଣ୍ଣମୀର ବିଶେଷ ମହତ୍ୱ ଅଛି । ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ଆଷାଢ଼ ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ତିଥିରେ ଗୁରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପାଳନ କରାଯାଏ ।ଏହିଦିନ ମହର୍ଷି ବେଦବ୍ୟାସଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାକୁ ବ୍ୟାସ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ।ଗୁରୁ ଶିଷ୍ୟ ପରମ୍ପରା ଆମ ସନାତନୀମାନଙ୍କ ଜୀବନର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ ଅଙ୍ଗ । ଗୁରୁ ବିନା ମନୁଷ୍ୟ ଜଡ ପ୍ରାୟ ହୋଇଥାଏ।
ଗୁରୁ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ।ଗୁ- ଅଜ୍ଞତା ଏବଂ ରୁ_ ଆଲୋକ।ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ଅଜ୍ଞାନରୂପକ ଅନ୍ଧକାରକୁ ଦୂରୀଭୂତ କରି ଆମକୁ ଜ୍ଞାନର ଆଲୋକ ପ୍ରଦାନ କରିଥାନ୍ତି ଆମେ ତାଙ୍କୁ ଗୁରୁ ପଦବାଚ୍ୟ କରିଥାଉ। ମୁନୁଷ୍ୟ ଶିଶୁଟିର ପ୍ରଥମ ଗୁରୁ ତାର ମାତା ହୋଇଥାଏ। ଜୀବନର ପ୍ରଥମ ପାହାଚରେ ମାତୃ ଗର୍ଭରୁ ସଂସାର ଆଲୋକ ଦେଖିବା ସମୟରେ ଶିଶୁଟି ପ୍ରଥମେ ତାର ମା ର ମୁଖ ଦର୍ଶନ କରଥାଏ ।ମା ଠାରୁ ହିଁ ପ୍ରଥମ ଜ୍ଞାନ ପ୍ରାପ୍ତି କରି ଥାଏ ।
ବୟସ ବୃଦ୍ଧି କ୍ରମରେ ଶିକ୍ଷା ଗୁରୁ, ଦୀକ୍ଷା ଗୁରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ ।ଶିକ୍ଷାବିନା ମାନବଜୀବନ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ନୁହେଁ।ଶିକ୍ଷାଗୁରୁ ସମାଜର ବ୍ୟବହାରିକ ଜ୍ଞାନ ପୁସ୍ତକ ପୋଥିଗତ ଜ୍ଞାନ ପ୍ରଦାନ କରି ମନୁଷ୍ୟ ସମାଜରେ ଚଳିବା ଉପଯୋଗ କରିଥାନ୍ତି। ଦୀକ୍ଷାଗୁରୁ ଭଗବତ ପ୍ରାପ୍ତିର ମାର୍ଗ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ଜୀବନର ପଥ କୁ ସରସ ସୁନ୍ଦର କରି ଥାନ୍ତି। ଗୁରୁମାନଙ୍କୁ ଯଥୋଚିତ ସମ୍ମାନ ପ୍ରଦାନ କରିବା ଉଚିତ କାରଣ ଗୁରୁ ବିନା ଜୀବନରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ଗୁରୁଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ହେଲେ ତ୍ରିପୁର ବିଜୟୀ ହୋଇପାରିବ। ଗୁରୁ ରୋଷବହଲେ, ଠିକ ସମୟରେ ଶିକ୍ଷା କରିଥିବା ବିଦ୍ୟା ମଧ୍ୟ ପାସୋରି ପକାଉ।

ଶ୍ରୀମଦ ଭାଗବତ ରେବର୍ଣିତ ଅବଧୂତ ଙ୍କର କଥା ଶୁଣିଲେ ,ବୁଝିହେବ ଗୁରୁ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ।ଗୁରୁ ଯିଏ ବି ହୋଇପାରନ୍ତି ଯାହାଙ୍କ ଠାରୁ ଆମେ କିଛି ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିବା ସେ ହିଁ ଆମର ଗୁରୁ ପଦବାଚ୍ୟ। ଅତ୍ରି ଅନୁସୂୟା ଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦତ୍ତାତ୍ରେୟ।ଯେ କି ଗୁରୁ ସତ୍ତା ବା ଗୁରୁବାଦର ମୁଖ୍ୟ ଗୁରୁ ପରମ୍ପରାର ଜ୍ଞାନ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ।ଜଣେ ଶିଷ୍ୟ ହିଁ ଗୁରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ।
ଜନ୍ମବେଳକୁ ବାଲ୍ୟକାଳୁ ମାତାପିତା ଶିଶୁର ଗୁରୁ ହୋଇଥାନ୍ତି ।ଗୁରୁକୁଳ ବିଦ୍ୟାଳୟ ମାନଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗୁରୁ ଭଗବତ୍ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଦିକ୍ଷା ଗୁରୁ କଥା ସମସ୍ତେ ଜାଣନ୍ତି।
ଆମେ ଅବଧୁତଙ୍କର ଚବିଶ ଗୁରୁ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଠାରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ଶିକ୍ଷା ବିଷୟ ଆଲୋଚନା କଲେ ଜାଣି ପାରିବା ଯେ ଜଣେ ଜିଜ୍ଞାସୁ ବା ଜ୍ଞାନ ପିପାସୁ ମାନବ ସବୁଠାରୁ ଜ୍ଞାନ ଗ୍ରହଣ କରିପାରେ।ଗୁରୁ ଜେବି ହୋଇପାରନ୍ତି ଯାହାଙ୍କ ଠାରୁ ଆମେ କିଛି ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିବା ସେହି ଆମର ଗୁରୁପାଦବାଚ୍ୟ।

ଅବଧୂତ ଙ୍କ ଚବିଶ ଗୁରୁ

ପୃଥିବୀ, ଆକାଶ ,ପବନ ,ଜଳ ,ଅଗ୍ନି ,ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ,କପୋତ ପକ୍ଷୀ ,ଅଜଗର ,ହରିଣ ,ମାଛ ,ସର୍ପ ,ତରଙ୍ଗ ,ମହୁମାଛି, କୃର ପକ୍ଷୀ ,ହସ୍ତୀ,ହରିଣ ,ପ୍ରଜାପତି ,ପିଙ୍ଗଳା ବେଶ୍ୟା ,ଶିଶୁ,ଧାନ କୁଟୁଥିବା ନାରୀ ,ଶିକାରୀ ,ସର୍ପ ,ବୁଢ଼ିଆଣୀ,ଭଅଁର ଆଦି ଚବିଶ ଗୁରୁ କରିଥିଲେ।
ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ସେ କିଛି ନା କିଛି ବିଦ୍ୟା ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ ।ପୃଥିବୀଠାରୁ ସେ କ୍ଷମାଶୀଳ ,ସହିଷ୍ଣୁତା ,ଧର୍ଯ୍ୟ ,ବିନୟ ,ନିସ୍ୱାର୍ଥପରତା ଗୁଣ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ।
ବାୟୁଠାରୁ ନିସଙ୍ଗତା ଗୁଣକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏହା ଗନ୍ଧହୀନ ଅଦୃଶ୍ୟ ଚେତନାର ପ୍ରତୀକ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ କେବେ ଅବହେଳା ନକରିବା ଗୁଣ ଶିକ୍ଷା କରୁଥିଲେ ।
ଆକାଶ ଠାରୁ ଏହା ଅନନ୍ତ ଅସୀମ ଏହିଠାରୁ ମନୁରୁ ସଂକିର୍ଣତା ଭାବ ଦୂର କରିବା ଗୁଣ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ।
ଜଳ ସର୍ବଗ୍ରାସୀ ମଙ୍ଗଳ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ।
ଚନ୍ଦ୍ର ଶୀତଳତାର ପ୍ରତୀକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଓ ଅମାବାସ୍ୟାର ଚନ୍ଦ୍ରକଳାର ହ୍ରାସବୃଦ୍ଧି ମନୁଷ୍ୟର ଜୀବନର ଉତ୍ଥାନପତନ ପ୍ରତୀକ ।
କପୋତ ପକ୍ଷୀ ମାୟାରେ ପଡ଼ି ଖାଦ୍ୟ ଲୋଭରେ ଶିକାରୀ ଜାଲରେ ପଡିବା ଦେଖି ଲୋଭ ମାୟା ଠାରୁ ଦୂରରେ ରହିବା ଉଚିତ।
ଅଜଗର ଠାରୁ ସ୍ଥିରତା ଶିକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି।ଆବଶ୍ୟକଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରାପ୍ତିର ଲାଳସା ନାହିଁ।
ପତଙ୍ଗ ଆଲୋକ ପ୍ରତି ଆକର୍ଷିତ ହେବା ଦେଖି କହିଛନ୍ତି ଆସକ୍ତିରୁ ମୁକ୍ତ ରୁହ ।
ମହୁମାଛି ଏତେ ସଞ୍ଚୟ କରି ଶେଷରେ ସଞ୍ଚିତ ଦ୍ରବ୍ୟ ର ପ୍ରାପ୍ତି ନହେବା ,ଦେଖି କହିଥିଲେ ମଣିଷ ସଞ୍ଚିତ ଅର୍ଥକୁ ସଦ୍ ବିନିଯୋଗ କରିବା ଉଚିତ।
କୃରପକ୍ଷୀ ମାଂସର ଲାଳସାରେ ଅନ୍ୟକୁ କ୍ଷତି କରି ନିଜେ ନିଜରକ୍ଷତି କରିବା ଦେଖି କହିଥିଲେ ,ନିଃସ୍ୱାର୍ଥ ଭାବରେ ରହିବା ଉଚିତ ।
ହସ୍ତୀ ଠାରୁ ଶିକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି ଦୁର୍ଲଭ ଜୀବନ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ରେ ମତ୍ତ ହୋଇ ନଷ୍ଟ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୂହେଁ।
ପ୍ରଜାପତି କିପରି ଫୁଲରୁ ଫୁଲକୁ ଉଡି ମହୁ ସଂଗ୍ରହ ସହିତ ତାର ଶୁଭକାମନ କରି ଶିକ୍ଷାକଲେ ଶିକ୍ଷା ଶିକ୍ଷାଗ୍ରହଣ କଲେ
ହରିଣ ଵିନା ପରିଚୟରେ କାହା ପ୍ରତି ଆକର୍ଷିତ ହେଲେ ହୃଦୟର ସଂଯମତା ହରାଇବାକୁ ପଡ଼େ ଏକଥା ଶିଖାଇଦେଲେ
ମାଛ ପୋଖରୀରେ ଥିବା ସମୟରେ ଜାଆଁଳ ଲାଳସାରେ କିପରି ବନଶୀ କଣ୍ଟାରେ ପଡିମରେ ସେଥିପାଇଁ ଲୋଭରୁ ବାହାରି ମନକୁ ସଞ୍ଜମ ରଖିବା ଆବଶ୍ୟକ ।
ସମୁଦ୍ର ଯେପରି ପ୍ରଶାନ୍ତି ସେତିକି ଗଭୀର ଯାହା ବି ନିଏ ତାହା ଫେରାଇ ଦେଇଥାଏ। ସେଥିରୁ ଅନ୍ୟକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ଶିକ୍ଷା ମିଳିଥାଏ।
ପିଙ୍ଗଳା ବେଶ୍ୟା ଏପରି ଅର୍ଥ ଲୋଭରେ କଳଙ୍କିତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିପ୍ତ ରହି ନିଜେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଲାଭକଲା ଏବଂ ଶେଷରେ ଭଗବାନଙ୍କ ପଦରେ ଧ୍ୟାନଦେଇ ମୁକ୍ତିଲାଭ କଲା ନିଷ୍କାମ ଭକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା କଲେ ।
ଶିଶୁ ନିଷ୍ପାପ ହୃଦୟ ମିଥ୍ୟା ଛଳନା ଗନ୍ଧ ଠାରୁ ଦୂରରେ , ଅବୋଧ ଶିଶୁଟି ଶିଶୁଙ୍କର ଆକର୍ଷ ଏହି ଗୁଣରେ ଆକର୍ଷିତ ହେଲେ।
ଝିଅଟି ଧାନ କୁଟିବା ସମୟରେ ଶଙ୍ଖାର ଶବ୍ଦରେ ତ ବ୍ୟାଘାତ ହେବ ସେଥିପାଇଁ ସେ ସବୁ ଶଙ୍ଖା ଖାଲି ଗୋଟିଏ ବିନ୍ଧି କିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କଲା ସେଥିରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ସଙ୍ଗମରେ କଳି ଝଗଡା ର ଆଶଙ୍କା ଅଛି ତେଣୁ ଅଳ୍ପ ସଙ୍ଗ କରିବା।
ଶିକାରୀଠାରୁ ଏକାଗ୍ରତା ।
ସାପ ଠାରୁ ସ୍ଥାୟୀ ବାସ ନଥାଇ ମଧ୍ୟ ସଂସାର କରେ ସଂସାର ପ୍ରତି ମୋହ ନରଖିବା ।
ବୁଢିଆଣୀ ଠାରୁ ଶିକ୍ଷା କଲେ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର କିପରି ନିଜେ ଖାଲରେ ପଡ଼ନ୍ତି ସେକଥା ଶିକ୍ଷା କଲେ ଏହିପରି ଚବିଶି ଗୁରୁଙ୍କ ଠାରୁ।
ଭିନ୍ନଭିନ୍ନ କଥା ଶିକ୍ଷା କରି ଅବଧୂତ ପ୍ରଶାନ୍ତି ଶାନ୍ତ ଧୀର ସ୍ଥିର ସର୍ବଦା ଶାନ୍ତି ଓସୁଖ ହୋଇଚାଲୁଥିଲା ।ଗୁରୁଙ୍କର ସ୍ଥାନ ଅନନ୍ୟ ଗୁରୁ ବିନା ମଣିଷ ସର୍ବଦାଅଜ୍ଞାନର ଅନ୍ଧାର ଭିତରେ ବୁଡ଼ି ରହିବ।

ଏହିଦିନ ବ୍ୟାସଙ୍କର ଜନ୍ମଦିନ । ସେ ମହର୍ଷି ପରାଶର ଏବଂ ମତ୍ସ୍ୟଗନ୍ଧା ଙ୍କର ସନ୍ତାନ ।ମହର୍ଷି ପରାଶର ମହାନ ଜ୍ୟୋତିର୍ବିଦ ଏକଦା ପରାଶର ଚାରି ଧାମ ଯାତ୍ରା ସାରି ଆଶ୍ରମକୁ ଫେରିବା ସମୟରେ ନଦୀ ପାର ହେବା ପାଇଁ ଧୀବର କନ୍ୟା ମତ୍ସ୍ୟଗନ୍ଧା ର ସାହାଯ୍ୟ ଲୋଡ଼ିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ମହର୍ଷି ଏକ ଦିବ୍ୟ ସମୟର ଆଭାସ ପାଇଥିଲେ ।ଯାହାକି ଥିଲା ଏପରି ଏକ ନକ୍ଷେତ୍ର ମାନଙ୍କର ସଂଯୋଗ ଯେଉଁ ସମୟରେ ଜନ୍ମିତ ଶିଶୁ ଏକ ମହାନ୍ ବ୍ୟକ୍ତି ତ୍ୱସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ଜ୍ଞାନୀ ଗୁଣୀ ତଥା ସମାଜର ମାର୍ଗଦର୍ଶକ ଦର୍ଶକ ହୋଇପାରିବେ। ସେ ଜାଣି ପାରିଥିଲେ ଏହା ଅଭିଜିତ ନକ୍ଷତ୍ର ସଂଯୋଗ ସୌରମଣ୍ଡଳର ସତେଇଶ ନକ୍ଷତ୍ର ଭିତରୁ ଏହା ନାହିଁ ଏହା ସୂର୍ଯ୍ୟ ମଣ୍ଡଳର ବାର ରାଶି।ମାନଙ୍କର ଶୁଭ ନିର୍ଘଣ୍ଟ ନିୟମରେ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ। ଏହି ସମୟରେ ସମୟର ସଦୁପଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ମହର୍ଷି ମତ୍ସ୍ୟଗନ୍ଧାର ର ଅନୁଭୂତି ମାଗିଲେ ମତ୍ସ୍ୟଗନ୍ଧା ଧୀବର କନ୍ୟା ନିଜ ଜାତିର ମାଛ ପରି ଗନ୍ଧ ତାଙ୍କ ଦେହରୁ
ବାହାରୁ ଥିଲା ।ସେ କୁମାରୀ କନ୍ୟା ଏପରି ସବୁ ଶୁଣି ମହର୍ଷି ତାଙ୍କୁ କହି ଥିଲେ କି ତାଙ୍କର ଯୋଗବଳରେ ସବୁ ଠିକ୍ କରିଦେବେ । ମହର୍ଷି
ସେଠାରେ ନଦୀ ମଝିରେ ଘନ କୁହୁଡି ର ଆବରଣ ରେ ଦ୍ୱିପଟିଏ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ ।କିଛି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଦିବ୍ୟ ବାଳକ ଜନ୍ମ ହେଇଥିଲା।ସେହି ବାଳକ ହିଁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ମହର୍ଷି ବେଦବ୍ୟାସ ହେଇଥିଲେ ।ସେ ଭଗବାନଙ୍କର ଅଂଶ ବିଶେଷ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ। ଭଗବାନଙ୍କର ଚବିଶ ଅବତାର ମଧ୍ୟରୁ ତାଙ୍କୁ ଏକ ଅବତାର ବୋଲି ଗଣାଯାଏ ।ତାଙ୍କୁ ଦ୍ୱିପାୟନ କୁହାଯିବାର କାରଣ ସେ ଦ୍ୱୀପର ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ମହର୍ଷି ବେଦବ୍ୟାସ ଅଷ୍ଟାଦଶ ପୁରାଣ ମହାଭାରତ ପରି ବହୁ ଗ୍ରନ୍ଥମାନ ରଚନା କରିଥିଲେ ସେହୀ ଦିବ୍ୟ ପୁରୁଷଙ୍କର ଜନ୍ମଦିବସକୁ ବ୍ୟାସ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ବା ଗୁରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା କୁହାଯାଏ ।।
ଶାଶ୍ୱତ ସୁଖରୁ ମାନବୀୟ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂର୍ତି କରି ମୋକ୍ଷ ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା ମହୋତ୍ସବ ହେଉଛି ଗୁରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଏହି ଉତ୍ସବ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକତାରେ ଭରପୂର ଦୈବୀ କଥାର ରହସ୍ୟ ଉନ୍ମୋଚକ ଅଟେ ।ଏହି ଉତ୍ସବ ଏକ ବ୍ରତ ଅଟେ। ମହର୍ଷି ବେଦ ର ବିଭାଜନ କରିଥିଲେ ।ଅଠର ପୂରଣ , ଉପପୁରାଣ ତଥା ବହୁ ଗ୍ରନ୍ଥ ,ପୁରାଣ ସେ ରଚନା କରିଯାଇଥିଲେ ।ସମାଜକୁ ନୂଆ ଦିଗଦର୍ଶନ ଦେଖାଇବାରେ ତାଙ୍କର ସେହି ଗ୍ରନ୍ଥ ବହୁତ ଉପଯୋଗୀ ହୋଇଥାଏ।
ସେଭଳି ମହାତ୍ମା ଙ୍କୁ ଶତ କୋଟି ପ୍ରଣାମ ମଧ୍ୟ କମ୍ ହୋଇଯିବ।

ଗୁରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା

guru purnima