ଜଗା ଦର୍ଶନ

ଯେଉଁ ମାନେ ରଥଯାତ୍ରା ଦେଖିବାକୁ ଯିବେ ଜଣକା ଲେଖାଏଁ ପାଞ୍ଚ ଶତ ଟଙ୍କା ଦେବାକୁ ପଡିବ ବୋଲି ଭୋଳା ଗାଁ ସାରା ପ୍ରଚାର କରି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜଣେଇଦେଲା।ସୂଚିତ କରିଗଲା କି ଆମ ପଞ୍ଚାୟତର ସରପଞ୍ଚ ରାଘବାନନ୍ଦ ମିଶ୍ର ଚଳିତ ବର୍ଷ ଏକ ବସ୍ ର ଆୟୋଜନ କରିଛନ୍ତି।ଇଚ୍ଛୁକ ଗ୍ରାମବାସୀ ମାନଙ୍କୁ ରଥ ଯାତ୍ରା ବୁଲାଇନେବା ପାଇଁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି। ଯେଉଁ ମାନେ ଇଚ୍ଛୁକ ସେମାନେ ପାଞ୍ଚ ଶତ ଟଙ୍କା ଧରି ସଂନ୍ଧ୍ୟା ସୁଦ୍ଧା ରାଘବାନନ୍ଦ ମିଶ୍ର ଙ୍କ ଘର ସମ୍ମୁଖରେ ହାଜର ହେବେ। ଏହାଶୁଣି ସାରିଆ ମଉସା ଖୁସି କହିଲେ ନ ସରେ।ବୟସ ତାଙ୍କର ପ୍ରାୟତଃ ପଚସ୍ତରୀ। ଗରିବ ବ୍ରାହ୍ମଣ ।ଢିପ ଖାଲ ମୁହଁ। ଛାତିର ପଞ୍ଜରା ଦୁଇ ଇଞ୍ଚ୍ ବାହାରକୁ ବାହାରି ଆସିଛି। ଯୁବକ ସମୟରେ ସେ ଥିଲେ ଗାଁ ର ଏକମାତ୍ର କଲେଜ୍ ପଢୁଆଁ। ମନରେ ଅଜସ୍ର ଦୟା ।ଅନ୍ୟର ଦୁଃଖ କୁ ଦେଖି ପାରୁନଥିବା ଦୁଃଖି ମଣିଷ ଟିଏ। ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଙ୍କ ନିକଟରେ ସଦାବେଳେ ତାଙ୍କର ଅଭିମାନ ଜଣାଇ କହୁଥାନ୍ତି ହେ କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ ! କାହିଁ ମୋତେ ଗରିବ କଲ? ଯଦି କଲ , ତେବେ ଅନ୍ୟ ର ଲୁହ ଦେଖିବାର ସାମର୍ଥ୍ୟ କାହିଁ ଦେଲନି?
ଘର ପଛ ପଟୁ ବାଡି ରେ କାମ କରୁଥିବା ସମୟରେ ଖବରଟିକୁ ଶୁଣି କୋଦାଳ ପକାଇ ଘର ମୁହାଁ ଧଇଁ ସଇଁ ହୋଇ ଦୌଡିଲା ସାରିଆ। ଘର ବୋଲି ଛଟାବାଡ କାନ୍ଥ ଓ ଚାଳ ଛପର , ଯେଉଁଥିରେ ଦିନ ବେଳା ବି ଜହ୍ନ ,ତାରା ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୁଅନ୍ତି। ଗୋଟିଏ ବହୁ ପୁରୁଣା ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଶବ୍ଦ ବାହାର କରୁଥିବା ଖଟିଆ ଉପରେ ଶୋଇଥିଲେ ଧର୍ମପତ୍ନୀ। ବୟସ ଷାଠିଏ ରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ବ।ବହୁଦିନ ଧରି ଯକ୍ଷ୍ମା ରୋଗରେ ପୀଡିତ।ତେଣୁ ଘର ଟା ସାରା ସବୁବେଳେ ଖେଁ ଖେଁ ଶବ୍ଦ ଶୁଣିବାକୁ ମିଳିଥାଏ। ସାରିଆ ଡାକ ମାରିଲା ଲୋ ହରିଆ ବଉ! ଆଜି ଗୋଟେ ଭଲ ଖବର ଶୁଣି କରି ଆସୁଛି। ତୁ ବି ଯଦି ଶୁଣିବୁ ତୋ ଆତ୍ମା ଧନ୍ୟ ହେଇଯିବ।ହରିଆ ବଉ କିଛି ଶୁଣିବା ପୂର୍ବରୁ ଆଖିରେ ତାର ଲୁହ ଧାର ଝରିଗଲା। ଏହା ଦେଖି ସାରିଆ କହିଲା ତୁ କାନ୍ଦୁଛୁ କିଆଁ?ଆଜି ବି କଣ ତୋ ପୁଅ କଥା ମନେ ପଡୁଛି? ତୋ ଅପେକ୍ଷାର ଆଜି ଅନ୍ତ ଘଟିଛି ଲୋ! ତୋତେ ଆଉ ତୋ ପୁଅ କୁ ଅପେକ୍ଷା କରିବାକୁ ପଡିବନି।ଚାକିରି ରୁ ଫେରି ପୁରୀ ରଥ ବୁଲାଇନେବା ପାଇଁ ଯେଉଁ କଥା ଦେଇଯାଇଥିଲା ଆଉ ତା କଥା ଭାବି ଭାବି ଯେଉଁ ଲୁହ ଧାର‌ ଝରଉଛୁ,ତାହା ଆଉ ଗଡେଇବାକୁ ପଡିବନି। ସରପଞ୍ଚ ବାବୁ ଏଥର ଗ୍ରାମ ବାସୀଙ୍କୁ ପୁରୀ ନେବାପାଇଁ ଯୋଜନା କରିଛନ୍ତି। କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ମିଳିବ।କାଳିଆ ଠାକୁର ଙ୍କ ଡାକରା ଆସିଛି। ଏଥର ପୁରୀ ଯିବା ଆଉ ଜଗାର ଦର୍ଶନ କରିବା।ଆଉ ପୁଅକୁ ଅପେକ୍ଷା କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ। ବୋଧେ ସେ ତା କଥା ଭୁଲି ଯାଇଛି।ହରିହର ମିଶ୍ର, ସାରିଆ ମଉସା ଙ୍କ ଏକମାତ୍ର ପୁତ୍ର ।ଡାକ୍ତର ହୋଇ ଆମେରିକା ରେ ବସତି କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା। ଆମେରିକା ଯିବା ପୁର୍ବରୁ ମାଆକୁ କଥାଦେଇଯାଇଥିଲା କି ସେ ଫେରିବ ଆଉ ମାଆ କୁ ରଥ ବୁଲେଇନବ।ମାତ୍ର ଆମେରିକାର ଚାକଚକ୍ୟ ରେ ନିଜ ପରିଚୟକୁ ଭୁଲି, ବିବାହ କରି ଦୁଇ ପୁତ୍ର କନ୍ୟା ସହ ସେଠାକାର ପରିବେଶ କୁ ଆପଣେଇ ନେଇଛି।

ସମସ୍ୟା ଥିଲା ପାଞ୍ଚ ଶତ ଟଙ୍କା । ଅଭାବ ଅନଟନ ର ରୋଗ ସତେ ଯେପରି ସାରିଆ ମଉସା ଙ୍କ ସ୍ବପ୍ନ କୁ ଧ୍ବସ୍ତ ବିଧ୍ବସ୍ତ କରିଦେଇଥିଲା। ଗୋଟିଏ ଓଳି ଖାଇବାକୁ ଯିଏ ସଂଘର୍ଷ କରୁଛି ସେ କେଉଁଠୁ ପାଞ୍ଚଶତ ଟଙ୍କା ଆଣିବ। ସେ ଭାବିଲା ଶେଷଥର ପାଇଁ ପୁଅ କୁ ଚିଠି ଟିଏ ଲେଖିବି ।ଏଥର ଘରକୁ ଆସିବା କଥା କିମ୍ବା କିପରି ଅଛୁ ନବୁଝି ସିଧା ସିଧା ଟଙ୍କା ମାଗିବି। ହେଲେ ସେ କଣ ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ତର ଦେବ ?ନା ସବୁଥର ପରି.......!
ନା ନା ଚିଠି ଲେଖି ଲାଭ ନାହିଁ। ରାଘବାନନ୍ଦ ମିଶ୍ର ଙ୍କ ଗୋଡ ଧରି ନେହୁରା ହେବି। ପୁରୀ ନେବା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିବି। ଆୟୁଷ କୁ ନାହିଁ ଆଉ ବିଶ୍ବାସ। ଏହା କହି ,ସାରିଆ ମଉସା ସିଧା ବାହାରିଗଲା ରାଘବାନନ୍ଦ ଙ୍କ ଘରକୁ ।ଘର ଫାଟକ ପାଖରେ ବାଟ ଅବରୁଦ୍ଧ କଲା ଭୋଳା। ଗମ୍ଭୀର ଭାବେ ପଚାରିଲା କୁଆଡେ ଆସିଛୁ? ଏବେ ନୁହେଁ ସଂନ୍ଧ୍ୟା କୁ ଆସ୍ , ପାଞ୍ଚ ଶତ ଟଙ୍କା ଧରି ଆସିବୁ । ହାତ ଯୋଡି କାକୁତି ମିନତି ହୋଇ ସାରିଆ ମଉସା କହିଲା, ଭୋଳା ବାବୁ! ମୋ ପାଖରେ ଟଙ୍କାଟେ ହେଲେ ବି ନାହିଁ। ହେଲେ ବଡ ଇଚ୍ଛା ଜୀବନ ର ଶେଷ ଥର ପାଇଁ ସେହି ଜଗା ର ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ।ଆପଣ ତ ବଡ ଦୟାଳୁ ଲୋକ ।କଣ ଏ ଗରିବ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପ୍ରତି ଦୟା ହେବନି? ନା ନା ନା ନା ସେସବୁ ହେଇ ପାରିବନି ।ଏଠି କଣ ସରକାର ଙ୍କ ର ମାଗଣା ଯୋଜନା ଚାଲିଛି ନା କଣ? ରାଘବାନନ୍ଦ ଜଣେ ଧର୍ମ ପରାୟଣ ଲୋକ , ସେଥିପାଇଁ ସେ ଏପରି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଛନ୍ତି। ବଡ ମନ ପାଇଁ ବଡ ଧନ ଲୋଡାରେ ସାରିଆ! ତାତ୍ସଲ୍ୟ କରି କହିଲା ଭୋଳା। ଥରେ ତ ରାଘବାନନ୍ଦ ଙ୍କୁ ଦେଖା କରିବାକୁ ଦିଅ! ନେହୁରା ହୋଇ ସାରିଆ କହିଲା। ଯିବୁ ନା ଗୋଟେ ଗୋଇଁଠା ଖାଇବୁ ଏବେ! ଗର୍ଜନ କରି ଉଠିଲା ଭୋଳା।
ନିରାଶ ହୋଇ ଫେରି ଆସିଲା ସାରିଆ।।।।।।
ପତ୍ନୀ ପାଖରେ ନିଜ ନିରାଶ କାରଣ ଜଣାଇ ହାତ ଯୋଡି ସେହି କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ କୁ କହିଲା - ରେ କାଳିଆ ,ଏତେ ବଡ ବଡ ଆଖି ଦୁଇଟା ପାଇଛୁ,କଣ ମୋତେ ଦେଖି ପାରୁନୁ? ଏତେ ବଡ ପାଟି ରଖିଛୁ ,କଣ ମୋ ସପକ୍ଷରେ କିଛି କହି ପାରୁନୁ? ବାହୁ ମେଲାଇ ସମଗ୍ର ସଂସାର ଦୁଃଖ କୁ ଆପଣେଇ ନଉଛୁ, କଣ ମୋ ନିରାଶ ର କାରଣ ବୁଝି ପାରୁନୁ?

************************************
ଘୋଷଯାତ୍ରାର ଆରମ୍ଭ ହୋଇଗଲା। ଘଣ୍ଟ, ଘଣ୍ଟା, ମାଦଳ, ତୂରୀ ,ଭେରି ,ଝାଞ୍ଜ ର ବାଦ୍ୟରେ ପ୍ରକମ୍ପିତ ହୋଇ ଉଠିଛି ବଡଦାଣ୍ଡ।ଜମୁଛି ଭକ୍ତଙ୍କ ଗହଳି ।
ଆଖିରୁ ଲୁହ ଧାର ଝରାଇ କ୍ଷୀଣ କଣ୍ଠରେ ସାରିଆ କହିଲା -ଜାଣିଛୁ ବାସନ୍ତୀ ଏଇ ଜଗନ୍ନାଥ ଭାରି ନିଷ୍ଠୁର ! ସମସ୍ତେ କୁହନ୍ତି ଦୟାଳୁ , ହେଲେ ମୋତେ କାଇଁ ଲାଗୁନି। ଗରିବ ମାନଙ୍କ ସହ ଯେପରି ବଡ ଶତ୍ରୁତା ରହିଛି ତାର। ଇଚ୍ଛା ଥିଲା ଯେମିତି ହେଉ ଜଗାର ଦର୍ଶନ‌ କରିବି।ସରପଞ୍ଚ ବାବୁ ଯେତେବେଳେ ପୁରୀ ଯିବା ପାଇଁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଲେ ଭାବିଲି , ସରପଞ୍ଚ ହେଉଛନ୍ତି ଭଗବାନ ଙ୍କ ର ଦୂତ ।ମୋ ଡାକ ଶୁଣି ପାରି ମୋ କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ ମୋତେ ଡାକି ପଠାଇଛି , ହେଲେ ଏ ସମସ୍ତ ସଂସାର ଆତ୍ମ ସ୍ବାର୍ଥ ରେ ବନ୍ଧା। ରେ କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ, ଆଉ ଏ ଜୀବନ ର ମୂଲ୍ୟ କଣ? ଏ ଆଖି ଯାହାକୁ ଦେଖିବାକୁ ବ୍ୟାକୁଳ , ତାକୁ ଯଦି ନ ଦେଖି ପାରିଲା , ତାହାଲେ ଏ ଆଖି ଖୋଲା ରଖିଵାର ଆବଶ୍ୟକତା କଣ?ରେ ଜଗତର ନାଥ ସୃଷ୍ଟି କର୍ତ୍ତା ସୃଷ୍ଟି ରଚୟିତା ମୋ କାଳିଆ ସାଆନ୍ତ! ଦର୍ଶନ ନଦେଲୁ ନାହିଁ, ତୋ ଚରଣ ରେ ଟିକେ ଯାଗା ତ ଦେ । ବାସନ୍ତୀ ! ଗାଁ ଶେଷ ମୁଣ୍ଡ ରେ ଯେଉଁ ବଡ ପୋଖରୀ ଅଛି ,ଆସ ସେହି ପୋଖରୀ ରେ ବୁଡି ଆମ ଜୀବନ କୁ ସେହି ଜଗା କୁ ସମର୍ପି ଦେବା ।ବାସନ୍ତୀ ଓ ସାରିଆ ଚାଲିବାକୁ ଲାଗିଲେ।।।।
ସାରିଆ ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ନୟନ ରେ କହିଲା-

ହେ ଜଗା,
ଖୋଜୁଛି ମୁଁ ତୁମ ଚରଣ,
ସାଜି ହୁତାଶନ,ଜାଳିଦିଅ ମୋର,
ପାପର ନିଶାଣ,
ଭାଙ୍ଗିଦିଅ ସବୁ ,ଯାହା ଅଛି ମନେ ,
ଦୁଃଖର ପାଷାଣ।
ଦେଖାଅ ଧର୍ମର ମାର୍ଗ,ହୋଇ ଜୀବନେ ଅରୁଣ,

ହେ ଜଗା,
ଖୋଜୁଛି ମୁଁ ତୁମ ଚରଣ।

ସାଜି ଵିହଙ୍ଗମ,ଉଡାଇ ନିଅ ହେ,
ଏ ପାପ ମନକୁ,
ଲୋଭ,କ୍ରୋଧ, ଇର୍ଷା,ଦୂର କରିଦିଅ,
ଧୋଇ ଏ ଦେହକୁ,
ସ୍ପର୍ଶ ହେଉ ଶରୀର ରେ ମୋର ଭକ୍ତି ସମୀରଣ,

ହେ ଜଗା,
ଖୋଜୁଛି ମୁଁ ତୁମ ଚରଣ।

ଲେଖିଦିଅ ପ୍ରଭୂ,ଜୀଵନ ପୃଷ୍ଠା ରେ,
ଦୟାର କବିତା,
ଉଦିତ କରାଇ,ହୃଦୟ ମଧ୍ୟରେ,
ପ୍ରେମର ସବିତା,
ତୁମେ ମୋର ଏକା ଵଂଚିବାର ଗୋଟିଏ କାରଣ,

ହେ ଜଗା,
ଖୋଜୁଛି ମୁଁ ତୁମ ଚରଣ।
ଆହେ ଭାବଗ୍ରାହୀ, ଦିଅ ମୋତେ ,ତୁମରି ଶରଣ,
ହେ ଜଗା,
ଖୋଜୁଛି ମୁଁ ତୁମ ଚରଣ।।।।।।।

ପୋଖରୀ ଜଳ ରେ ପ୍ରଥମ ପାଦ ପଡିଛି ,ଅଟକି ଗଲା ସାରିଆ ।ଆଖି ପତା ରେ ସତେ ଯେପରି ପୂର୍ଣ୍ଣଚ୍ଛେଦ ପଡିଯାଇଥିଲା। ବିସ୍ମିତ ନୟନ ରେ ଚାହିଁ ରହିଥିଲା ସେହି ପୋଖରୀର ଜଳକୁ ।ଚକିତ ସ୍ବରରେ ସାରିଆ କହିଲା - ବାସନ୍ତୀ,ତୁମେ ସେଇଆ ଦେଖୁଛ ,ଯାହା ମୁଁ ଦେଖୁଛି? ଏପରି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ବାସନ୍ତୀ ବି ଯଡ ପାଲଟି ଯାଇଥିଲା।
ଏ କଣ ଏ କଣ ଏ କଣ?
ପୋଖରୀ ଜଳ ରେ ଚାଲିଛି ରଥଯାତ୍ରା ।ଦେଖ ଦେଖ ବାସନ୍ତୀ! ମୋ ଜଗା କୁ କେମିତି ଝୁଲେଇ ଝୁଲେଇ ନେଉଛନ୍ତି।ଦେଖୁଛ ଦେଖୁଛ ମୋ ଜଗା କେମିତି ବଡ ବଡ ନୟନ ରେ ମୋତେ ଚାହିଁରହିଛି ଆଉ ସ୍ମିତ ହାସ୍ୟ ଦେଉଛି।।।।।।

ଲେଖନୀ ଚାଳନା-
ସୌମ୍ୟ ରଞ୍ଜନ ରାୟ
ଭୂୟାଁ ଉଆସ, ଗୁଆମାଳ, ଭଦ୍ରକ

ଜଗାର ଦର୍ଶନ || ଓଡିଆ କାହାଣୀ

ଭକ୍ତ ର ଭକ୍ତିରେ ପରାଜିତ ସ୍ବିକାର କରିନିଏ ଭଗବାନ। ସାରିଆ ର ଭକ୍ତିରେ ଭକ୍ତିମୟ ହୋଇ ଉଠିଛି ଏହି କାହାଣୀ।