ମହାଭାରତ ଯୁଦ୍ଧର ଶେଷ ଦିନଟି ଆସିଗଲା। କୌରବ ପକ୍ଷରେ ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିସାରିଥିଲେ। କେବଳ ରହିଥିଲେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ। ଭୟରେ ସେ ଏକ ପୋଖରୀରେ ଲୁଚିରହିଥିଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପଦେଶରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ତାଙ୍କୁ ବାହାରକୁ ଡାକିଲେ।

ବାହାରି ଆସି ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ କହିଲେ, “ମୁଁ ତୁମ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣକ ସହିତ ଏକାକୀ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି!” ଏହାରି ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଭୀମସେନ ଆଗେଇ ଆସିଲେ। ଦୁଇଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘୋର ଗଦା ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଗଦା ଯୁଦ୍ଧରେ ବଡ଼ ନିପୁଣ ଥିଲେ (ବଳରାମ ଥିଲେ ତାଙ୍କ ଗୁରୁ)। ସେ ଭୀମଙ୍କ ଉପରେ ଜୋରଦାର ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଭୀମ ହଲିବାର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଇଲେ।

ସେତେବେଳେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିଜ ଊରୁପରେ (ଜଙ୍ଘର ଉପରେ) ହାତ ମାରି ଭୀମଙ୍କୁ ସଙ୍କେତ ଦେଲେ ଏବଂ କହିଲେ, “ଭୀମ, ତୁମର ପ୍ରତିଜ୍ଞାକୁ ମନେ କର!” ଭୀମଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ମନେ ପଡ଼ିଗଲା – ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଅପମାନର ପ୍ରତିଶୋଧ ନେବାର ପ୍ରତିଜ୍ଞା। ଯୁଦ୍ଧର ନିୟମ ଅନୁସାରେ କଟିଠାରୁ ତଳକୁ ଆଘାତ କରିବା ନିଷିଦ୍ଧ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପାଳନ ପାଇଁ ଭୀମ ସେହି ନିୟମ ଭାଙ୍ଗିଲେ ଏବଂ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ଜଙ୍ଘ ଉପରେ ଭୟଙ୍କର ଗଦା ଆଘାତ କଲେ। ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ଜଙ୍ଘ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ସେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ଛଟପଟ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ଏବଂ ଶେଷରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଓ ରକ୍ତସ୍ରାବରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା।

କିନ୍ତୁ ଏହି ଜଙ୍ଘ ଭାଙ୍ଗିବାର ରହସ୍ୟ ଆଗରୁ ହିଁ ଘଟିଥିଲା।

ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେବାର କିଛି ସମୟ ପୂର୍ବରୁ, ଗାନ୍ଧାରୀ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ କଠୋର ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ। ଯୁଦ୍ଧକୁ ଯାଆନ୍ତୁ ପୂର୍ବରୁ, ସେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, “ମୋର ଆଗରେ ନିଜର ସମସ୍ତ ଶରୀର ଖୋଲା କରି ଆସିବ। ମୋର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ତୋର ସାରା ଶରୀର ବଜ୍ରଠାରୁ ମଜଭୁତ ହୋଇଯିବ।”

କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ମା’ଙ୍କ ଆଦେଶ ମାନିବାକୁ ଯାଉଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ଥଟ୍ଟା କରିଲେ। କୃଷ୍ଣ କହିଲେ, “ଏଭଳି ଭାବରେ ଏକ ପୁଅ କିପରି ନିଜ ମା’ଙ୍କ ସାମନାକୁ ଯାଇପାରିବ?” କୃଷ୍ଣଙ୍କ କଥାରେ ଲଜ୍ଜିତ ହୋଇ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ନିଜର କଟିଦେଶ (ଜଙ୍ଘ) କେଳାପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଘୋଡ଼ାଇ ଗାନ୍ଧାରୀଙ୍କ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ।

ଏହା ଦେଖି ଗାନ୍ଧାରୀ ବହୁତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ସାରା ଶରୀରକୁ ବଜ୍ରଠାରୁ ମଜଭୁତ କରିପାରିଲା ନାହିଁ। ଫଳରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ସାରା ଶରୀର ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲା, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଜଙ୍ଘ ଦୁଇଟି ସାଧାରଣ ମାନବୀୟ ଜଙ୍ଘ ଭାବରେ ଦୁର୍ବଳ ରହିଗଲା।

ଏହି ଦୁର୍ବଳ ଜଙ୍ଘ ହିଁ ତାଙ୍କ ପତନର କାରଣ ହେଲା। ଯେଉଁ ଜଙ୍ଘକୁ ଉଠାଇ ସେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଅପମାନ କରିଥିଲେ, ଭୀମ ସେହି ଜଙ୍ଘକୁ ଭାଙ୍ଗି ତାଙ୍କ ପ୍ରତିଶୋଧ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଥିଲେ। ଏହି ଘଟଣା ଆମକୁ ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥାଏ ଯେ, ଅହଂକାର ଏବଂ ଅନ୍ୟାଯ୍ୟ କରିବା ମନୁଷ୍ୟର ପତନର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ। ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ଜଙ୍ଘ କେବଳ ଶାରୀରିକ ଦୁର୍ବଳତା ନଥିଲା, ଏହା ଥିଲା ତାଙ୍କ ନୈତିକ ଦୁର୍ବଳତା ଏବଂ ଅହଂକାରର ପ୍ରତୀକ।

!! ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ସାସମଲ

ହନୁମାନ ନଗର ଆସ୍କା ରୋଡ଼

ବ୍ରହ୍ମପୁର ଗଞ୍ଜାମ !!

ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଜଙ୍ଘର ରହସ୍ୟ

ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଜଙ୍ଘର ରହସ୍ୟ