ଆଜିର କଷ୍ଟକର ସମୟରେ , ଚାଷୀ ଭାଇମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ହେଉଛି ୟୁରିଆ ସାର। ଏହାର ଦାମ୍ ଦିନକୁ ଦିନ ଆକାଶ ଛୁଇଁବାରେ ଲାଗିଛି, ଯାହା ଫଳରେ ଚାଷ କରିବା ଖୁବ୍ ମହଙ୍ଗା ହୋଇଯାଉଛି। ୟୁରିଆ ହେଉଛି ଏକ ରାସାୟନିକ ସାର ଯାହା ଫସଲକୁ ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ ଯୋଗାଇ ଏବଂ ଫସଲର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଖୁବ୍ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତି, ଯେଉଁଥିରେ ଏହାର ମୂଲ୍ୟ ବଢ଼ି ଯାଉଛି ଏବଂ ମାଟିର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହେଉଛି, ସେଥିରେ ୟୁରିଆ ସାରର ବିକଳ୍ପ ଖୋଜିବା ଏବଂ ତାହା ବ୍ୟବହାର କରିବା ବହୁତ ଜରୁରୀ ହୋଇପଡ଼ିଛି।

ୟୁରିଆ ସାର କ’ଣ ଏବଂ କାହିଁକି ଏହା ଏକ ସମସ୍ୟା?

ୟୁରିଆ ହେଉଛି ଏକ ସଫା ଧଳା ଦାନା ଭଳି ରାସାୟନିକ ସାର, ଯାହା ଫସଲକୁ ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ ଯୋଗାଏ। ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ ଫସଲର ବୃଦ୍ଧି, ପତ୍ରର ସବୁଜିମା ଓ ସମୁଦାୟ ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ଖୁବ୍ ଜରୁରୀ। କିନ୍ତୁ ଏହାର ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ ସମସ୍ୟା ଅଛି ଯାହା ଆଜି ଗମ୍ଭୀର ଭାବ ଧାରଣ କରିଛି:

୧. ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି: ୟୁରିଆ ତିଆରି କରିବା ପାଇଁ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ। ବିଶ୍ୱବଜାରରେ ପେଟ୍ରୋଲିୟମର ଦାମ୍ ବଢ଼ିଲେ, ୟୁରିଆର ଦାମ୍ ମଧ୍ୟ ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ବଢ଼ିଯାଏ। ଏହା ଛଡା, ଦେଶରେ ଆବଶ୍ୟକତା ଅଧିକ ହେଲେ, ଏହାର ମୂଲ୍ୟ ଆହୁରି ବଢ଼ିଯାଏ। ଫଳରେ ସାଧାରଣ ଚାଷୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହାକୁ କିଣିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇଯାଉଛି। ଚାଷର ଖର୍ଚ୍ଚା ବଢ଼ିଯିବାରେ ଲାଭ କମିଯାଉଛି ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ସମସ୍ୟାର ସାମନା କରିବାକୁ ପଡୁଛି।

୨. ମାଟିର କ୍ଷତି: ବାରମ୍ବାର ଓ ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ୟୁରିଆ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଯୋଗୁଁ ମାଟିର ଗୁଣବତ୍ତା ଖରାପ ହୋଇଯାଏ। ମାଟି ଶକ୍ତିହୀନ ହୋଇଯାଏ, ମାଟି ଟାଣ ହୋଇଯାଏ ଏବଂ ଫସଲର ଉତ୍ପାଦନଶୀଳତା ଧୀରେ ଧୀରେ କମିଯାଏ। ଏହା ଛଡା, ଏହା ମାଟିରେ ଥିବା ଲାଭକାରୀ କୀଟାଣୁମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ କରିଦେଇଥାଏ, ଯାହା ମାଟିକୁ ପ୍ରକୃତିକ ଭାବରେ ଉର୍ବର ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି।

ଏହି ସମସ୍ୟାକୁ ଦେଖି ଆମେ କେତେକ ପ୍ରାକୃତିକ, ଶସ୍ତା ଓ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ବିକଳ୍ପ ବାବଦରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଜରୁରୀ। ଏହି ବିକଳ୍ପଗୁଡିକ ନା କେବଳ ଖର୍ଚ୍ଚା କମାଇବେ, ବରଂ ଆମର ମାଟିକୁ ସୁସ୍ଥ ଓ ଉର୍ବର ମଧ୍ୟ ରଖିବେ।

ୟୁରିଆର କିଛି ଭଲ ବିକଳ୍ପ:

୧. ଗୋବର ସାର କମ୍ପୋଷ୍ଟ: ଗୋବର ସାର ହେଉଛି ସବୁଠାରୁ ପୁରାତନ, ବିଶ୍ୱସ୍ତ ଏବଂ ଭଲ ବିକଳ୍ପ। ଗାଈ, ମଇଁଷି, ଛେଳି, ମେଣ୍ଢା ଆଦି ପଶୁ ଗୋବରକୁ ଜମାରେ ରଖି କମ୍ପୋଷ୍ଟ ତିଆରି କରାଯାଏ। ଏହା ତିଆରି କରିବା ପାଇଁ ଗୋବର ସହିତ ଗହଳିର ପତ୍ର, ଶୁଖିଲା ଘାସ, ଆବର୍ଜନା ଆଦି ମିଶାଯାଇ ଏକ ଗାତ ଭର୍ତ୍ତି କରାଯାଏ ଏବଂ କିଛି ସମୟ ପରେ ଏହା ଭଲ ସାରରେ ପରିଣତ ହୁଏ। ଏହା ମାଟିକୁ ଉର୍ବର କରେ, ମାଟିରେ ଜୀବାଣୁ ବଢ଼ାଏ, ମାଟିକୁ ଫୁସଫୁସ୍ କରେ ଏବଂ ଫସଲର ଗୁଣବତ୍ତା ଭଲ ରଖେ। ଏହା ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ଉପାୟ ଯାହା କୌଣସି ଚାଷୀମାନ ଘରେ ଥିବା ଜିନିଷରେ ତିଆରି କରିପାରନ୍ତି ଏବଂ ଏହାର କୌଣସି ଅତିରିକ୍ତ ଖର୍ଚ୍ଚା ନାହିଁ।

୨. କଞ୍ଚା ସାର : କିଛିନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଗଛ, ଯେପରିକି ଧାନଚଣା , ସନ୍ଧଣା, ଗନ୍ଧବେହୁଣା ଆଦିକୁ ଫସଲ କାଟିବା ପୂର୍ବରୁ ଜମାରେ ଚାଷ କରି ଦେଲେ ତାହା କଞ୍ଚା ସାର ଭାବରେ କାମ କରେ। ଏହି ଗଛଗୁଡିକ ମାଟିରେ ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ ଜମା କରେ, ମାଟିକୁ ନରମ ରଖେ ଏବଂ ଖରାପ କୀଟାଣୁଠାରୁ ମାଟିକୁ ରକ୍ଷା କରେ। ଏହି ଗଛଗୁଡିକ ବର୍ଷାରେ ବହୁତ ଶୀଘ୍ର ବଢ଼େ ଏବଂ ଏହା ଖର୍ଚ୍ଚାବହୁଳ ନୁହେଁ, କାରଣ ଏହି ଗଛଗୁଡ଼ିକ ଚାଷୀ ଭାଇମାନେ ସହଜରେ ଜମିରେ ବୁଣି ପାରନ୍ତି। ଏହା ମାଟିରେ ଜୀବାତ୍ମା ବଢାଇବାରେ ମଧ୍ୟ ଖୁବ ଉପଯୋଗୀ।

୩. ଜୈବିକ ଆବର୍ଜନା ସାର: ଘରେ ଥିବା ଜୈବିକ, ଯେପରିକି ପାଚିଲା ପତ୍ର, ବାକ୍ୟାଶ, ଶାଗ ସବ୍ଜିର ଛେଲା, ଚା’ପତ୍ର, ଅନାବଶ୍ୟକୀୟ ଶସ୍ୟ ଆଦିକୁ ଜମାରେ ଏକ ଗାତ ଖୋଳି ପୋତି ଦେଲେ ତାହା ଭଲ ସାରରେ ପରିଣତ ହୁଏ। ଏହି ପଦ୍ଧତିକୁ 'କମ୍ପୋଷ୍ଟ ପିଟ' କୁହାଯାଏ। ଏହା ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ଏବଂ ସହରୀ ଅଞ୍ଚଳ, ଉଭୟ ଜାଗାରେ କରାଯାଇପାରେ। ଏହା ଆବର୍ଜନାକୁ ଉପଯୋଗୀ କରିଥାଏ ଏବଂ ମାଟିକୁ ଶକ୍ତି ଦେଇଥାଏ। ଏହା ଏକ ପ୍ରକାରର ପୋଷଣ ପୁନରାବୃତ୍ତି ଅଟେ।

୪. ରାସାୟନିକ ସାରର ଅନ୍ୟ ବିକଳ୍ପ: ଯଦି ରାସାୟନିକ ସାର ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ହୁଏ, ତେବେ କେବଳ ୟୁରିଆ ବଦଳରେ ଏନ.ପି.କେ. (NPK) ଭଳି ସମନ୍ୱିତ ସାର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରେ। ଏଥିରେ ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ (N), ଫସଫରସ୍ (P) ଏବଂ ପୋଟାସ୍ୟୁମ୍ (K) ମିଶ୍ରିତ ଭାବରେ ଥାଏ, ଯାହା ଫସଲର ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ମାଟିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୋଷଣ ଦେଇଥାଏ। ଏହା କେବଳ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଭାବରେ ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ (ଯଥା ୟୁରିଆ) ଦେବାଠାରୁ ଭଲ ଏବଂ ମାଟି ପାଇଁ କମ୍ କ୍ଷତିକାରକ। ଏହା ଛଡା, ସୁପର ଫସଫେଟ୍ ଓ ପୋଟାସ୍ ଭଳି ସାର ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରେ।

୫. ଜୀବାଣୁ ସାର : ଆଧୁନିକ କୃଷିରେ ଜୀବାଣୁ ସାର ଏକ ଭଲ ବିକଳ୍ପ। ଏଗୁଡିକ ହେଉଛି ଲାଭକାରୀ ବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ ଓ ଫଙ୍ଗସ୍ ଯାହା ମାଟିରେ ମିଶାଇଲେ ସେଗୁଡିକ ମାଟିରେ ଥିବା ପୋଷକ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଫସଲ ପାଇଁ ଉପଯୋଗୀ କରିଦେଇଥାଏ। ଯେପରିକି ‘ରାଇଜୋବିୟମ’ ନାମକ ଏକ ଜୀବାଣୁ ମୂଳରେ ଥିବା ଗଣ୍ଠିରେ ରହି ନାଇଟ୍ରୋଜେନ୍ ସ୍ଥିରୀକରଣ କରେ। ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରକୃତିକୁ କ୍ଷତି କରେ ନାହିଁ ଏବଂ ଦାମରେ ମଧ୍ୟ ସାମାନ୍ୟ ଅଧିକ ହୋଇଥାଏ, କିନ୍ତୁ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ଏହା ଖୁବ ଲାଭଦାୟକ।

୬. ମିଶ୍ରିତ ଚାଷ ପଦ୍ଧତି : ସବୁଠାରୁ ଭଲ ଉପାୟ ହେଉଛି ଏକାଧିକ ପଦ୍ଧତି ଏକତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରିବା। ଯେପରିକି, ଜମିରେ ଗୋବର ସାର ଦେବା, ତା’ପରେ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ଅଳ୍ପ ପରିମାଣରେ ରାସାୟନିକ ସାର ବ୍ୟବହାର କରିବା। ଏହାକୁ ‘ସମନ୍ୱିତ ପୋଷକ ପରିଚାଳନା’ କୁହାଯାଏ। ଏହି ପଦ୍ଧତି ମାଟିର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଭଲ ରଖେ, ଖର୍ଚ୍ଚା କମାଏ ଏବଂ ଫସଲର ଉତ୍ପାଦନ ବଢାଏ।

ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତିରେ କେବଳ ୟୁରିଆ ସାର ଉପରେ ନିର୍ଭର ରଖିବା ଭଲ ନୁହେଁ। ଆମେ ଯଦି ପୁରାତନ ପଦ୍ଧତି, ଯେପରିକି ଗୋବର ସାର, କଞ୍ଚା ସାର ଏବଂ ଜୈବିକ ସାରକୁ ଆଧୁନିକ ଚାଷ ପଦ୍ଧତି ସହିତ ମିଶାଇ ଚଳିବା, ତେବେ ଆମର ଖର୍ଚ୍ଚା କମିବ, ମାଟି ସୁସ୍ଥ ରହିବ ଏବଂ ଫସଲ ମଧ୍ୟ ଭଲ ହେବ। ସରକାରୀ ସହାୟତା ଓ କୃଷି ବିଭାଗର ପରାମର୍ଶ ମଧ୍ୟ ଏଥିପାଇଁ ମିଳୁଛି। ଏହା ଏକ ଟିକିଏ ପରିଶ୍ରମର କାମ ଅଟେ, କିନ୍ତୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପାଇଁ ଏହା ଲାଭଦାୟକ ଏବଂ ଟିକାଏ ମିଶ୍ରିତ ପଦ୍ଧତି ଅବଲମ୍ବନ କରିବା ହେଉଛି ସବୁଠାରୁ ଭଲ ଉପାୟ। ତେଣୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟରେ ୟୁରିଆ ସାରର ବିକଳ୍ପ ଖୋଜିବା ଏବଂ ତାହା ବ୍ୟବହାର କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମତୀ ର କାମ। ଏହା କେବଳ ଆର୍ଥିକ ସମସ୍ୟାରୁ ମୁକ୍ତି ଦେବ ନାହିଁ, ବରଂ ଆମର ପୃଥିବୀକୁ ମଧ୍ୟ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବ।

!! ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ସାସମଲ

ହନୁମାନ ନଗର ଆସ୍କା ରୋଡ଼

ବ୍ରହ୍ମପୁର ଗଞ୍ଜାମ !!

ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତିରେ ୟୁରିଆ ସାରର ବିକଳ୍ପ

ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତିରେ ୟୁରିଆ ସାରର ବିକଳ୍ପ