ଭାରତୀୟ ପରମ୍ପରାରେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦେବତୁଲ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରାଯାଏ। ଗୁରୁ ହିଁ ଜ୍ଞାନର ଆଲୋକ ଦେଖାଇ ଶିଷ୍ୟକୁ ଅଜ୍ଞାନ ଅନ୍ଧକାର ରୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ପଥ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି। ଭାରତ ବର୍ଷରେ ଅନେକ ମହାନ ଗୁରୁ ବିଭିନ୍ନ କାଳଖଣ୍ଡରେ ରହିଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏକାଦଶ ଗୁରୁଙ୍କ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏଠାରେ ଆଲୋଚନା କରିବା। ଏହି ଏକାଦଶ ଗୁରୁ୍ଙ୍କ ପାଖରେ ମହାବଳୀ ଦୈତ୍ୟ ଙ୍କ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ମହାନ ସମ୍ରାଟ, ଦେବତା ଓ ସ୍ବୟଂ ଭଗବାନ ମଧ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ ପାଇଁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।

🔴(୧) - ମହର୍ଷି ବେଦବ୍ୟାସ🔴

-----------------------------

ଆଷାଢ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ମହର୍ଷି ପରାଶର ଓ ଦେବୀ ସତ୍ୟବତୀ ଙ୍କ ସୁପୁତ୍ର ବେଦବ୍ୟାସ ଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା। ତେଣୁ ଏହି ଦିନଟିକୁ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରାଯାଇ ବ୍ୟାସ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଭାବରେ ବିଦିତ ହୋଇଛି। ଏହି ଦିନଟିକୁ ସନାତନ ଧର୍ମି ମାନେ ଖୁବ ଆସ୍ଥାର ସହିତ ଗୁରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରନ୍ତି। ଭାରତୀୟ ପ୍ରାଚୀନ ଗ୍ରନ୍ଥାନୁସାରେ ବେଦବ୍ୟାସ ସ୍ବୟଂ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଅଂଶାବତାର ଥିଲେ ବୋଲି ବିଶ୍ବାସ କରାଯାଏ। ମହର୍ଷିଙ୍କ ପୁରାନାମ କୃଷ୍ଣଦ୍ବୈପାୟନ ବ୍ୟାସ ଥିଲା। ଜନଆସ୍ଥା ଅନୁସାରେ ମହର୍ଷି ବେଦବ୍ୟାସ ହିଁ ଚାରି ବେଦ, ଅଠର ଟି ପୁରାଣ ଏବଂ ସଂସାରର ସର୍ବ ବୃହତ କାବ୍ୟ ମହାଭାରତ ରଚନା କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରମୁଖ ହେଉଛନ୍ତି ଋଷି ଜୈମିନି (ମୀମାଂସା ଦର୍ଶନ ର ପ୍ରଣେତା), ବୈଶମ୍ପାୟନ, ମୁନି ସୁମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ରୋମହର୍ଷଣ ଆଦି।

🔴(୨) - ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମିକୀ🔴

-------------------------

ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମିକୀ ଙ୍କୁ ଆଦିକବି କୁହାଯାଏ। ଭାରତର ସର୍ବପ୍ରାଚୀନ କାବ୍ୟ "ରାମାୟଣ" ତାଙ୍କ ଦ୍ବାରା ରଚିତ। ମାନ୍ୟତା ରହିଛି ଯେ ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମିକୀ ପୂର୍ବଜନ୍ମରେ ଜଣେ ଭୟାନକ ଦସ୍ୟୁ ଥିଲେ। ଦେବର୍ଷି ନାରଦ ତାଙ୍କୁ ସତ୍କର୍ମ ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥିଲେ। ଡାକୁ ରତ୍ନାକର ରୁ ସେ ସାଧକ ହେଲେ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତି ଜନ୍ମରେ ବରୁଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭାବରେ ଜନ୍ମହୋଇ କଠୋର ତପ କରି ମହର୍ଷି ପଦ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ। ସେ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଶସ୍ତ୍ରର ଆବିଷ୍କାରକ ଭାବେ ପରିଚିତ। ତାଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ଶିଷ୍ୟ ମାନଙ୍କ ମନ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପରିଚିତ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଭୁ ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦୁଇ ଯମଜ ପୁତ୍ର ଲବ ଓ କୁଶ। ତାଙ୍କରି ଶିକ୍ଷା ଦିକ୍ଷା ରେ ଦୁହେଁ ଏତେ ପାରଙ୍ଗମ ହୋଇଥିଲେ ଯେ, ସେମାନେ ନା କେବଳ ମହାବୀର ହନୁମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କରିଥିଲେ, ଅପିତୁ ଅଯୋଧ୍ୟାର ସେନାବାହିନୀ କୁ ମଧ୍ୟ ପରାହତ କରିଥିଲେ।

🔴(୩) - ପର୍ଶୁରାମ🔴

------------------

ପର୍ଶୁରାମ ଙ୍କୁ ପ୍ରାଚୀନ ଭାରତର ମହାନ ଯୋଦ୍ଧା ଓ ଗୁରୁ ଭାବରେ ଗଣାଯାଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣ କୂଳରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସ୍ବଭାବ ତାଙ୍କର କ୍ଷତ୍ରୀୟ ସୁଲଭ ଥିଲା। ନିଜ ପିତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର ପ୍ରତିଶୋଧ ନେବାପାଇଁ ହୈହୟ ବଂଶର କ୍ଷତ୍ରୀୟ ରାଜା ମାନଙ୍କୁ ସଂହାର କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଅଂଶାବତାର ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ପିତା ଜମଦଗ୍ନି ଓ ମାତା ରେଣୁକା ଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ପୁତ୍ର ଭଗବାନ ପର୍ଶୁରାମ ଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ଶିଷ୍ୟ ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣାଚାର୍ଯ୍ୟ ଓ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଭଳି ବିଦ୍ବାନ ସୁରବୀର ଙ୍କ ନାମ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ। ତ୍ରେତୟା ଯୁଗରେ ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କୁ ଓ ଦ୍ବାପରରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଙ୍କୁ ସେ ନିଜ ସମର୍ଥନ ଦେଇଥିଲେ।

🔴(୪) - ଗୁରୁ ଦ୍ରୋଣାଚାର୍ଯ୍ୟ🔴

----------------------------

ଦ୍ରୋଣାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଗଣତି ମହାନ ଧନୁର୍ଧର ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କରାଯାଏ। ଏକ ଶତ କୌରବ ଓ ପାଞ୍ଚ ପାଣ୍ଡବ ଙ୍କୁ ଗୁରୁ ଦ୍ରୋଣାଚାର୍ଯ୍ୟ ହିଁ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରିଥିଲେ। ଏକ ମଗର ଆକ୍ରମଣରୁ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପ୍ରାଣରକ୍ଷା କରି ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କର ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରିୟ ହୋଇପାରିଥିଲେ। ନିଜ ପ୍ରିୟ ଶିଷ୍ୟ ଅର୍ଜୁନ ଙ୍କୁ ସଂସାର ର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁର୍ଧର ହେବାର ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇଥିଲେ। ସେଇ ଆଶୀର୍ବଚନ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ନିଜର ଅନ୍ୟତମ ଶିଷ୍ୟ ଏକଲବ୍ୟ ଠାରୁ ସେ ତା'ର ବୃଦ୍ଧାଙ୍ଗୁଳି ଗୁରୁଦକ୍ଷିଣା ରୂପେ ମାଗି ନେଇଥିଲେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ରାଜସତ୍ତା ପ୍ରତି ନିଜ ବଚନବଦ୍ଧତା ଯୋଗୁଁ ମହାଭାରତ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ କୌରବ ସେନା ପକ୍ଷରୁ ଲଢିଥିଲେ ଏବଂ ପାଣ୍ଡବ ମାନଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ ଛଳରେ ତାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ।

(🔴୫) - ଗୁରୁ କୃପାଚାର୍ଯ୍ୟ🔴

--------------------------

ଗୌତମ ଋଷିଙ୍କ ପୌତ୍ର କୃପାଚାର୍ଯ୍ୟ ଙ୍କୁ ମହାଭାରତ କାଳଖଣ୍ଡର ଅଠର ଜଣ ମହାଯୋଦ୍ଧାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗଣନା କରାଯାଏ। ମହାଭାରତର ଭୀଷଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ଜୀବିତ ରହିଲେ କାରଣ ସେ ଚିରଞ୍ଜୀବୀ ହେବାର ଅାଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲେ। ପିତାମହ ଭିଷ୍ମ, ପାଣ୍ଡବ ଓ କୌରବ ମାନଙ୍କୁ ସେ ଶସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିଲେ। ଯୁଦ୍ଧ ସମାପ୍ତ ହେବାପରେ ଗୁରୁ କୃପାଚାର୍ଯ୍ୟ ପାଣ୍ଡବ ବଂଶର ମହାପ୍ରତାପୀ ଓ କଳିଯୁଗର ପ୍ରଥମ ରାଜା ପରିକ୍ଷିତଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରବିଧ୍ୟା ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥିଲେ।

🔴(୬) - ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ବିଶ୍ବାମିତ୍ର🔴

--------------------------

ଅନେକ ପ୍ରାଚୀନ ଧର୍ମଗ୍ରନ୍ଥ ମାନଙ୍କରେ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ବିଶ୍ବାମିତ୍ରଙ୍କ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ସର୍ବାଧିକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ବିଶ୍ବାମିତ୍ର ଜନ୍ମ ଅନୁସାରେ କ୍ଷତ୍ରୀୟ ଥିଲେ, ମାତ୍ର ତାଙ୍କ ଘୋର ତପ ରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ସ୍ବୟଂ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ହେବାର ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ତ୍ରେତୟା ଯୁଗରେ ସ୍ବଳ୍ପ ଅବଧି ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ବିଶ୍ବାମିତ୍ର ରାମ-ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଙ୍କୁ ନିଜ ସହିତ ରଖିଥିଲେ ଓ ଅନେକ ଗୁଢ ବିଦ୍ୟା ସହିତ ସେମାନଙ୍କ ପରିଚୟ କରାଇଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ସେମାନଙ୍କୁ ଅନେକ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନ ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥିଲେ। ସେ ସ୍ବୟଂ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିଥିବା ଅନେକ ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ। କ୍ଷତ୍ରୀୟ ରାଜା ରୁ ଋଷି ହୋଇଥିବା ବିଶ୍ବାମିତ୍ର, ମହାନ ଋଷି ମହର୍ଷି ଭୃଗୁଙ୍କ ବଂଶଜ ଥିଲେ। କୁହାଯାଏ ଯେ ଦେବତା ମାନଙ୍କ ଉପରେ ରୁଷ୍ଟହୋଇ ସେ ଏକଦା ନିଜସ୍ବ ସ୍ବର୍ଗ ଓ ସୃଷ୍ଟି ରଚନା କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ।

🔴( ୭) - ଗୁରୁ ସାନ୍ଦୀପନି🔴

--------------------------

ମହର୍ଷି ସାନ୍ଦୀପନି ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକେଷ୍ଣ ଙ୍କ ଗୁରୁ ଥିଲେ। ତଙ୍କଠାରୁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିବା ପାଇଁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ ଉଜ୍ଜୟିନୀ ଆସିଥିଲେ। ମହର୍ଷି ସାନ୍ଦୀପନି ହିଁ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ୬୪ କଳା ଶିଖାଇଥିଲେ। କୁହାଯାଏ କି ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମାତ୍ର ୬୪ ଦିନରେ ଏହି ୬୪ କଳା ଶିଖିଥିଲେ। ଆଜି ମଧ୍ୟ ଉଜ୍ଜୟିନୀରେ ମହର୍ଷିଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ରହିଛି। ତାଙ୍କ ଗୁରୁକୁଳରେ ଅନେକ ମହାନ ରାଜାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ୧୮ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କଲେ ଏବଂ ଗୁରୁ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବାପାଇଁ ସ୍ବୟଂ ଯମପୁରକୁ ଯାତ୍ରାକରି ଗୁରୁଙ୍କ ପୁତ୍ରକୁ ପୁନଃ ପୃଥିବୀକୁ ଫେରାଇ ଆଣିଥିଲେ। ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପୂର୍ଣ୍ଣାବତାର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁଙ୍କ ଠାରୁ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିଲେ, ଏଥିରୁ ସହଜରେ ଅନୁମାନ କରିହୁଏ ଭାରତୀୟ ସଭ୍ୟତା ଓ ସଂସ୍କୃତିରେ ଗୁରୁଙ୍କ ଗରିମା ଓ ମହତ୍ତ୍ବ।

🔴(୮) - ଦେବଗୁରୁ ବୃହସ୍ପତି🔴

-----------------------------

ଗୁରୁ ବୃହସ୍ପତି ଦେବତା ମାନଙ୍କ ଗୁରୁ ଅଟନ୍ତି। ମହାଭାରତର ଆଦିପର୍ବ ଅନୁସାରେ ବୃହସ୍ପତି ଥିଲେ ମହର୍ଷି ଅଙ୍ଗିରାଙ୍କ ପୁତ୍ର। ଦେବଗୁରୁ ରଯୋଘ୍ର ମନ୍ତ୍ରାଦି ପ୍ରୟୋଗ କରି ଦେବତା ମାନଙ୍କ ପୋଷଣ ଓ ରକ୍ଷଣ କରନ୍ତି ଏବଂ ଦୈତ୍ୟ ମାନଙ୍କ ଠାରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।

🔴(୯) - ଦୈତ୍ୟଗୁରୁ ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟ🔴

----------------------------------

ଦୈତ୍ୟଗୁରୁ ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ବାସ୍ତବିକ ନାମ ଶୁକ୍ର ଉଶନସ ଅଟେ। ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁର ପୁତ୍ରୀ ବିଦ୍ୟାର ପୁତ୍ର ଥିଲେ। ଭଗବାନ ଶଙ୍କର ତାଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁ ସଞ୍ଜୀବନୀ ମନ୍ତ୍ର ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ। ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପ୍ରୟୋଗ କରି ସେ ମୃତ ଦୈତ୍ୟ ମାନଙ୍କୁ ପୁନର୍ଜିବୀତ କରୁଥିଲେ। ଏକଥା ଜାଣି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗେ ଯେ ଗୁରୁ ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଅଧିକାଂଶ ଶିଷ୍ୟ ଦୈତ୍ୟପୁତ୍ର ଥିଲେହେଁ ସେ ଦେବପୁତ୍ର ଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରି ନିଜ ଗୁରୁଧର୍ମ ନିଭାଉ ଥିଲେ। ସ୍ବୟଂ ଦେବଗୁରୁ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ପୁତ୍ର କଚ, ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଠାରୁ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ନିଜେ ଗୁରୁ ଭୟାନକ ଦୈତ୍ୟଙ୍କ ଠାରୁ ନିଜ ଦେବପୁତ୍ର ଶିଷ୍ୟର ରକ୍ଷା ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ।

🔴(୧୦) - ଗୁରୁ ବଶିଷ୍ଠ🔴

-----------------------

ଗୁରୁ ବଶିଷ୍ଠ ସୂର୍ଯ୍ୟବଂଶର କୁଳଗୁରୁ ଥିଲେ। ତାଙ୍କରି ପରାମର୍ଶରେ ମହାରାଜ ଦଶରଥ ପୁତ୍ରେଷ୍ଟି ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ଯାହାର ଫଳ ସ୍ବରୂପ ଶ୍ରୀରାମ, ଭରତ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା। ଚାରିଜଣ ଯାକ ଗୁରୁ ବଷିଷ୍ଠଙ୍କ ଠାରୁ ବେଦ-ବେଦାଙ୍ଗ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିଲେ। ଶ୍ରୀରାମ ବନବାସରୁ ଫେରିବା ପରେ ଗୁରୁ ବଶିଷ୍ଠ ତାଙ୍କର ରାଜ୍ୟାଭିସେକ କରିଥିଲେ। ଗୁରୁ ବଶିଷ୍ଠ, ବଶିଷ୍ଠ ପୁରାଣ, ବଶିଷ୍ଠ ଶ୍ରାଦ୍ଧକଳ୍ପ ଓ ବଶିଷ୍ଠ ଶିକ୍ଷା ଆଦି ଗ୍ରନ୍ଥ ରଚନା କରିଥିଲେ। ଗୁରୁ ବଶିଷ୍ଠ ସପ୍ତର୍ଷି ଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟତମ।

🔴(୧୧) - ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ🔴

--------------------------------

ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର କେରଳ ରାଜ୍ୟରେ କାଲଡୀ ନାମକ ଗ୍ରାମରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାର ଶିବଗୁରୁ ଦମ୍ପତ୍ତିଙ୍କ ଔରସରୁ ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ। ଅସାଧାରଣ ପ୍ରତିଭାରେ ଧନୀ ଆଦ୍ୟ ଜଗତ୍ଗୁରୁ ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ମାତ୍ର ସାତବର୍ଷ ବୟସରେ ସମସ୍ତ ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନ କରି ପାରଙ୍ଗମ ହୋଇଥିଲେ। କୋମଳ ବୟସରେ ହିଁ ମାତାଙ୍କ ଠାରୁ ଅନୁମତି ନେଇ ସନ୍ୟାସ ମାର୍ଗ ରେ ବ୍ରତୀ ହୋଇ ଗୁରୁ ସନ୍ଧାନରେ ବାହାରିଗଲେ। ସନାତନ ଧର୍ମର ମାନ୍ୟତା ଅନୁସାରେ ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ସ୍ବୟଂ ଆଦିଗୁରୁ ମହାଦେବଙ୍କ ଅବତାର ବୋଲି ବିଶ୍ବାସ କରାଯାଏ। ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ହିଁ ଭାରତ ଭୂଖଣ୍ଡର ଚାରି ଦିଗରେ ଚାରିଟି ପୀଠ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ଦକ୍ଷିଣରେ ଶୃଙ୍ଗେରୀ (କର୍ଣ୍ଣାଟକ), ପଶ୍ଚିମରେ ଦ୍ବାରକା (ଗୁଜୁରାଟ), ପୂର୍ବରେ ପୁରୀ (ଓଡିଶା) ଏବଂ ଉତ୍ତରରେ ଜ୍ୟୋତିର୍ମଠ ବା ଜୋଶୀମଠ (ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ) ରେ ଆଜି ମଧ୍ୟ ସେହି ପୀଠ ଗୁଡିକ ସକ୍ରିୟ। ମାତ୍ର ୩୨ବର୍ଷ ଆୟୁରେ ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ହିମାଳୟର ପବିତ୍ର କେଦାରନାଥ ଧାମରେ ଇହଲୋକ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ।

ଏମାନଙ୍କ ସହିତ ଆହୁରି ଅନେକ ଗୁରୁ ଏହି ପୂଣ୍ୟ ଭାରତଭୂମିରେ ଜନ୍ମନେଇ ଶିକ୍ଷା ଓ ସଂସ୍କାର ର ଆଲୋକ ଦ୍ବାରା ମାନବମାତ୍ରର କଲ୍ୟାଣ ସାଧନ କରିଛନ୍ତି। ସେହି ସମସ୍ତ ଗୁରୁଙ୍କ ଚରଣରେ କୋଟି ପ୍ରଣିପାତ ଅର୍ପଣ କରୁଛି।

ଭାରତବର୍ଷର ଏକାଦଶ ମହାନ ଗୁରୁ

ଭାରତବର୍ଷର ଏକାଦଶ ମହାନ ଗୁରୁ