ଗଣତନ୍ତ୍ର ର ମୂଳ ଅର୍ଥ କ'ଣ ଏହା କଷ୍ଟଲବ୍ଧ କାହିଁକି ହେଲା?

ଦୀର୍ଘ ୨୦୦ ବର୍ଷ ଆମ ଭାରତମାତା ଇଂରେଜ ମାନଙ୍କ ନାଲି ଆଖିକୁ ଡରିକି ରହିଥିଲା, ତାଙ୍କ ଚାବୁକ୍ ପ୍ରହାରରେ ସେ ୨୦୦ ବର୍ଷ କବଳିତ ହୋଇ ରହିଥିଲା ଏବଂ ନିଃସ୍ଵାର୍ଥପରତାର ପ୍ରତୀକ ରୂପେ କିଛି ମହାପୁରୁଷ ମାନେ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାଶ , ସୁବାସ ବୋଷ, ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧି, ମାଆ ରମାଦେବୀ ପରି ବୀର ମାନଙ୍କୁ ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ମାତ ଜନ୍ମ ଦେଲା ତାପରେ ହିଁ ସେ ପ୍ରକୃତ ସ୍ବାଧୀନତାର ସ୍ଵାଦ ଚାଖିବାକୁ ଚାହିଁଥିଲା ।

ତେବେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଶାସନ କଣ? ଆମେ ଜାଣିଛୁ ଗଣ ମାନଙ୍କ ଶାସନ ଯାହା ଲୋକ ମାନଙ୍କ ପାଇଁ, ଲୋକ ମାନଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ଏବଂ ଲୋକ ମାନଙ୍କର ଶାସନ ତାହା ହେଉଛି ଗଣତନ୍ତ୍ର ଶାସନ, କିନ୍ତୁ ତରୁଣ ପିଢ଼ିର ଗୋଟେ ନାଗରିକ ହିସାବରୁ ମୁଁ ମତବ୍ୟକ୍ତ କରୁଛି, ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ଗଣ ମାନଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ପ୍ରଥମେ ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନବାଚି ଏବଂ ମୁଁ ଭାବୁଛି ଗଣତନ୍ତ୍ର ଭାରତରେ ଯେଉଁ କଷ୍ଟଲବ୍ଧ ଗଣତନ୍ତ୍ର ରହିଛି ତାହା ଜମାରୁ ସଫଳ ହୋଇ ନାହିଁ ।

ତେବେ କିଛି ଉଦାହରଣ ମାଧ୍ୟମରେ ଦର୍ଶେଇବାକୁ ଚାହେଁ କେଉଁ କାରଣ ପାଇଁ ସାର୍ବଭୌମ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାରତର କଷ୍ଟଲବ୍ଧ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଓ ରାଜନୀତି ସଫଳ ହୋଇପାରିନାହିଁ।

୧. ରାଜନୀତିରେ ଲାଞ୍ଚ

ପ୍ରଥମେ ଦେଖିବା ଆମେ ଯାହାକୁ ନିର୍ବାଚିତ କରି ପ୍ରତିନିଧି କରୁଛୁ, ନିର୍ବାଚନର ୨୪ ଘଣ୍ଟା ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରଚାର ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଉଛି କାହିଁକି ନା ଲୋକମାନଙ୍କର ମାଇଣ୍ଡ ୱାଶ କରା ନ ଯାଉ, ଲୋକମାନଙ୍କର ଯେଉଁ ନିଜସ୍ଵ ବିଚାର ବା ନିଜସ୍ଵ ଇଚ୍ଛା କୁ କିଛି ପଇସା ଦେଇ କିଣା ନ ଯାଉ। କିନ୍ତୁ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଜାଣିଛେ ରାତି ପାହିଲେ ନିର୍ବାଚନ ହେଲେ ନିର୍ବାଚନର ପୂର୍ବ ଦିନ ମଦ, ମାଂସ ଓ ଟଙ୍କାରେ ଗାଁ ଠାରୁ ସହର ସବୁକିଛି ଆଜ୍ଞା ବୁଡ଼ିଯାଏ, ପଇସା ରେ ଗାଁ ଲୋକେ ଅନ୍ଧ ମତ ଦାତା ହୋଇଯାଆନ୍ତି, କିଛି କ୍ଷଣ ରେ ଲୋଭର ନିଶାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇ ନିଜ ମତ ନିଜ ବିଚାରକୁ ବଦଳେଇ ଦିଅନ୍ତି

ଏଇଟା ନିଚ୍ଛକ ସତ ଏହା ମୁଁ ମୋ ନିଜେ ଦେଖିଛି। ଲୋକମାନଙ୍କ ମତ କୁ କିଣା ହେଉଛି , ମୁଷ୍ଟିମେୟ ଲୋକଙ୍କୁ ଧନୀକ ଶ୍ରେଣୀର ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ମାନେ ଟଙ୍କା ଦେଇ ରାତା ରାତି କିଣି ନେଉଛନ୍ତି। ଲୋକଙ୍କ ମତ ପାଇଁ ମନ୍ଦିରକୁ ନେଇ ଭଗବାନଙ୍କ ନା ରେ ଶପଥ କରାଉଛନ୍ତି, ଯେ ତୁମେ ଶପଥ କର ତମେ ଆମ ଦଳ କୁ ବା ପ୍ରାର୍ଥୀ କୁ ଭୋଟ ଦବ ଏଇଟା ବି ସତ ଏସବୁ ର ଅନେକ ଉଦାହରଣ ଆମେ ଆମ ଚତୁର୍ଥ ସ୍ତମ୍ଭ ଗଣମାଧ୍ୟମରୁ ମଧ୍ୟ ପାଇଛେ।

୨. ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଗଣମାଧ୍ୟମ

ଯଦି ଗଣ ମାଧ୍ୟମର କଥା ଆମେ ଦେଖିବା ତେବେ ଗଣମାଧ୍ୟମର ଉଦାହରଣ ମୁଁ ଦେଉଛି, ଚତୁର୍ଥ ସ୍ତମ୍ଭ ବୋଲି ଆମେ ପଢ଼ିଛେ ଓ ଜାଣିଛେ ଆମ ଗଣମାଧ୍ୟମ। ଗଣମାଧ୍ୟମ ର ଆଜି କଣ୍ଠରୁଦ୍ଧ ହୋଇଛି କାହିଁକି? କାହିଁକି ଆଜି ଅନେକ ନିଉଜ୍ ଚ୍ୟାନେଲ ପଇସା ପାଇଁ ବିକ୍ରି ହୋଇ ଯାଉଛନ୍ତି? ମୁଷ୍ଟିମେୟ ଲୋକ କହୁଛନ୍ତି ଆମ ସପକ୍ଷରେ ଦେଖାଅ, ଆମ ବିପକ୍ଷରେ ଦେଖାଅ। ରାଜନୀତିର ଗୋଟିଏ ଦଳ କହୁଛି କେବଳ ଆମର ସକାରାତ୍ମକ ଦିଗ ହିଁ ଦେଖାଅ, ନିର୍ବାଚନ ଭୋଟ ଗଣତି ରେ ଆଜି ଭି ସ୍ପଷ୍ଟତା, ସତ୍ୟତା ଓ ଶୁଦ୍ଧତାର ଖବର ଏହି ଗଣମାଧ୍ୟମରୁ ପାଇ ହେଉ ନାହିଁ!

ମୁଁ ସିଧାସଳଖ କହୁଛି ଆଜି ଯଦି ସରକାର ସପକ୍ଷରେ ଦେଖିବାର ଅଛି ଗୋଟେ ଗଣମାଧ୍ୟମ ଖୋଲନ୍ତୁ ଏବଂ ସରକାରଙ୍କ ବିପକ୍ଷରେ ଦେଖିବାର ଅଛି ଆଉ ଗୋଟେ ଗଣମାଧ୍ୟମ ଖୋଲନ୍ତୁ। ଏପରି କୌଣସି ଗଣମାଧ୍ୟମ ନାହିଁ, କୌଣସି ଖବର କାଗଜ ନାହିଁ ଯାହା କି ସରକାରଙ୍କ ସପକ୍ଷ ଏବଂ ବିପକ୍ଷ ଦୁଇଟା ଯାକ ଦେଖଉଛି।

ଏଇଟା ଗଣତନ୍ତ୍ରର ସଫଳତା ଆଜ୍ଞା? ଭାରତର କଷ୍ଟଲବ୍ଧ ଗଣତନ୍ତ୍ର ସଫଳ ହେବାରେ ଗଣମାଧ୍ୟମର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ରହୁଛି ଯଦି ଗଣମାଧ୍ୟମ ହିଁ ବିକ୍ରି ହୋଇଯିବ ତେବେ ସଫଳ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ସଫଳତା ଅସମ୍ଭବ ପ୍ରାୟ।

୩/ ରାଜନୀତି ଓ ନାରୀର ସୁରକ୍ଷାରେ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ?

ଜାତିର ପିତା ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧି ସ୍ଵପ୍ନ ଦେଖିଥିଲେ ଆମେ ସ୍ଵାଧୀନ ହେଲୁ ସତ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ସ୍ୱାଧୀନତାର ସ୍ଵାଦ ସେହିଦିନ ଚାଖିବା ଯେଉଁ ଦିନ ଜଣେ ନାରୀ କିଛି କାମ ପଡ଼ିଲେ ଏକାକୀ ରାତି ଅଧରେ ନିର୍ଭୟରେ ରାଜ ରାସ୍ତାରେ ଚାଲିଲି ଯିବ।କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଆମର ଏଇ ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ଏହି ରାଜନୀତିରେ ଯେତେବେଳେ ଗୋଟେ ନାରୀ ନିର୍ଭୟରେ ରାତିରେ ଏକାକୀ ଯାଉଛି ସେ ଦିଲ୍ଲୀର ନିର୍ଭୟା ପାଲଟି ଯାଉଛି। ଏହା କଣ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ସଫଳତା? ନାରୀ ମାନଙ୍କୁ କ'ଣ ସମ୍ମାନ ଦିଆଯାଉଛି, ନାରୀ ସୁରକ୍ଷା ଅଛି? ଏହାକୁ କଣ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ସଫଳତା ଆମେ କହିବା?

୪/ ଶିଶୁଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ରାଜନୀତି

ଯଦି ଶିଶୁର ମାନଙ୍କ କଥା ଦେଖିବା, କୋଟି କୋଟି ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ମଦ ମାଂସ, ଲାଞ୍ଚରେ ଉଡା ହେଉଛି, କିନ୍ତୁ ନଗଡ଼ାରେ ଗୋଟେ ଶିଶୁଟି ଦି ଓଳି ଦି ମୁଠା ଖାଇବାକୁ ପାଉନି, ମ୍ୟାଲେରିଆ ନିରାକରଣ ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହଉନି, ପାଠ ପଢିବା ପାଇଁ ଗାଁ ଭିତରକୁ ରାସ୍ତା ନାହିଁ, ସ୍କୁଲ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଶିକ୍ଷକ ନାହାନ୍ତି ଓ ଶିକ୍ଷକ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ଶିକ୍ଷା ଦିଆ ଯାଉ ନାହିଁ। ଏହା କଣ ଗଣତନ୍ତ୍ର ର ସଫଳତା? ଏସି, ଏସ୍ଟି , ଓବିସି କରି ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରା ଯାଇଛି, ଏଠି ଗୋଟେ ୮୫% ରଖିଥିବା ପିଲା ଭଲ କଲେଜ ରେ ସିଟ୍ ପାଉନି ଆଉ ଗୋଟେ ୪୪% ରଖିଥିବା ପିଲା ଦେଶର ଭଲ ଭଲ ବିଶ୍ଵବିଦ୍ୟାଳୟ ରେ ସହଜରେ ପଢି ପାରୁଛି, ୟୁଜିସି ନିଟ୍ କଥା ଦେଖନ୍ତୁ କୋଟି କୋଟି ପିଲାଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ କୁ ଖାତିର ନ କରି କିପରି ଆମ ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ପରୀକ୍ଷା ପରେ ପରୀକ୍ଷା ରଦ୍ଧ କରେଇ ଦେଲେ ?

ସବୁ ଦେଶରେ ଅତି ଶୃଙ୍ଖଳାର ସହ ବଡ ରୁ ବଡ ପରୀକ୍ଷା କରି ପିଲା ଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ ଗଠନ କରା ଯାଉଛି ହେଲେ ଆମ ଦେଶର ରାଜନୀତି ଓ ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ କିପରି ଦେଶର ଏତେ ବଡ଼ ପରୀକ୍ଷାରେ ପ୍ରଶ୍ନ ପତ୍ର ଲିକ୍ ହେଇ ପାରୁଛି? ଅବହେଳା ଛଡା ଆଉ କିଛି ନୁହେଁ! ପୁଣି ଯିଏ ଏହି ଅପରାଧ କରିଛି ସେ ବାହାରେ ଖୋଲା ରେ ବୁଲୁଛି ତା ପାଇଁ ଦଣ୍ଡ ବ୍ୟବସ୍ଥା କଡାକଡି ନାହିଁ, ଯିଏ ଶିଶୁ ବଳାତ୍କାର କରୁଛି ସେଇ ବଳାତ୍କାରୀ ଟି ମୁକ୍ତ ଆକାଶ ତଳେ ଅଚିନ୍ତାରେ ବୁଲୁଛି ତାକୁ ପ୍ରଶାସନ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଯାଏଁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇ ପାରୁନି କିପରି? ବିଡା ବିଡା ଟଙ୍କାର ଚକ୍ରବିହୁ ରେ ଗୋଟେ ଦୋଷୀ ଏଠି ଖସିଯାଏ ଓ ଗୋଟେ ନିରୀହ ରେ ଫସିଯାଏ। ଏହା ହିଁ ଆମ ସଫଳ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଆଜ୍ଞା।

ଆମ ରାଜନୀତି ଅନୁସାରେ ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାର କାରଣ ପାଠ ପଢିବା ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ପାଇ ପାରୁ ନଥିବା ପିଲାଙ୍କୁ ବିକାଶ ପାଖକୁ ନେଇ ଆସିବୁ , ଆଜ୍ଞା ସେମାନଙ୍କୁ ବିକାଶ ପାଖକୁ ନୁହେଁ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ବିକାଶ ନେଇକି ଯାଅନ୍ତୁ ସେଇଟା ହବ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ସଫଳତା। ପିଲାଙ୍କ ବିକାଶ ନିମନ୍ତେ ସବୁ ଜିଲ୍ଳାରେ କାହିଁକି ଗୋଟେ ଗୋଟେ ବିଶ୍ଵବିଦ୍ୟାଳୟ କରାଯାଇ ନାହିଁ? ମେଡ଼ିକାଲ ଆଉ ଇଞ୍ଜିନିଅରିଂ ପାଇଁ ସମସ୍ତେ ବାହାରକୁ କାହିଁକି ଆସୁଛନ୍ତି? ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନତାର ଅଧିକାର ଦିଆଯିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଜାତି, ଧର୍ମ,ବର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ବିଶେଷରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ରୂପେ ଦେଖାଯିବା କଥା ଓ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦିଆଯିବା ହିଁ ଗଣତନ୍ତ୍ର ର ମୂଳ ଲକ୍ଷ।

ଆଜିର ଏହି ଦିନରେ ଭାରତ ମାତା ଯେତେବେଳେ ଦେଖୁଥିବ କି ମୋଗଲମାନଙ୍କ ସେଇ ଛାତିଥରା ଆଖିକୁ ନ ଡରି ଯେ ସେ ତାର ବୁକୁ ଫଟେଇ ତାର ଅନ୍ତ ଫଟେଇ ଯେଉଁ ବୀର ମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲା ଯେଉଁମାନେ ତାକୁ ଟିକେ ସ୍ବାଧୀନତାର ସ୍ଵାଦ ଚଖେଇବା ପାଇଁ ପାଗଳ ହୋଇ ଉଠିଥିଲେ, ଆଜି ସେହି ଗଣ ମାନେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ର ମହଙ୍ଗା ବଜାରରେ ବିକ୍ରି ହୋଇଗଲେଣି । ଦରିଦ୍ର ନିଷ୍ପେସିତ ହୋଇ ପଡ଼ି ରହୁଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ମିଳୁନି। ଲଢ଼ିବାକୁ ସାହସ କରୁ ନାହାନ୍ତି। "ଉଠ କଙ୍କାଳ ଛିଡ଼ୁ ଶୃଙ୍ଖଳ" ଭାବନା ଠାରୁ ଦୂରେଇ ଯାଉଛନ୍ତି। ଭାରତମାତା ଏହି ସବୁକୁ ଦେଖି ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ରୂପେ ଆଜି ଥରେହେଲେ ଭାବୁଥିବ, କି ହୁଏତ ଯଦି ମୁଁ ସେତେବେଳେ ଏଇ ବୀର ମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେବାକୁ ଟିକେ ହେଲେବି କୁଣ୍ଠାବୋଧ କରିଥାନ୍ତି ତାହେଲେ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ବୋଧେ ଆଜି ଏ ଗଣତନ୍ତ୍ର ନଥାନ୍ତା, ଆଜିର ଗଣତନ୍ତ୍ର ଯେଉଁ ଟଙ୍କାତନ୍ତ୍ର ପାଲଟିଯାଇଛି ସେ ଟଙ୍କାତନ୍ତ୍ର ହୋଇ ନଥାନ୍ତା। ରାଜନୀତି ଆଜି ହୀନନୀତି ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇନଥାନ୍ତା।

ଆଜି ଭାରତ ମାତା ଗର୍ବ ବଦଳରେ ଦୁଃଖ ମନାଉଛି ଆମେ ସମସ୍ତେ ତରୁଣ ଯୁଗର ଛାତ୍ର ଛାତ୍ରୀ ଆମେ ଚାହିଁଲେ ସବୁକିଛି ବଦଳେଇ ପାରିବା , ଗୋଟେ ଯୁବପିଢ଼ି ଯଦି ପଛଘୁଞ୍ଚା ଦେବ ତେବେ ଆଗାମୀ ଗୋଟେ ପିଢ଼ିର ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ । ଆମେ ହେଉଛୁ ସେହି ପିଢ଼ି ଯେଉଁ ମାନେ ଆମେ ଗନ୍ତନ୍ତ୍ରକୁ ସଫଳ କରିପାରବା । ମୋ ମତରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଏବେ ମଧ୍ୟ ସଫଳ ହେଇନାହିଁ । ନାରୀ ଧର୍ଷଣ ଆଜି ଯାଏଁ ହେଉଛି ଓ ଶିଶୁ ଆଜିବି ସୁରକ୍ଷିତ ନାହିଁ। ଦେଶର ବିକାଶ ନିମନ୍ତେ ଏକ ସୁସ୍ଥ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଓ ରାଜନୀତି ଆବଶ୍ୟକ ରହିଛି। ନେତା ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ସଚିବ ଓ ବିଧାୟକ ମାନଙ୍କର ଲୋକ ସେବା ହିଁ ଏକ ମାତ୍ର ଲକ୍ଷ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ ତେବେ ଯାଇ ଆମ ଭାରତର କଷ୍ଟଲବ୍ଧ ଗଣତନ୍ତ୍ର ସଫଳ ହୋଇପାରିବ।

ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ

_ଶାଶ୍ଵତୀ ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ

କଳା ତୃତୀୟ ବର୍ଷର ଛାତ୍ରୀ

ରମାଦେବୀ ମହିଳା ବିଶ୍ଵବିଦ୍ୟାଳୟ ଭୁବନେଶ୍ୱର

ଭାରତର କଷ୍ଟଲବ୍ଧ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଓ ରାଜନୀତି ସଫଳ କି?

ଭାରତର କଷ୍ଟଲବ୍ଧ ଗଣତନ୍ତ୍ର