ଦୁଃଖ, ଦୁଃଖ ର କାରଣ ଓ ତାର ନିବାରଣ |

ଦୁଃଖ ର କାରଣ ଆଉ ତାର ନିବାରଣ, ଏ ଅନୁସନ୍ଧାନ ଅନେକ କାଳ ରୁ ହେଇଆସିଛି | ସମୟ ସହିତ ମାନବ ର ହାବଭାବ, ମାନସିକତା, ମିଜାଜ୍, ଶିଳ୍ପ ଇତ୍ଯାଦି ବଦଳି ଆସିଛି କିନ୍ତୁ ତାର ମୁଳ ତତ୍ବ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ଅଛି ଆଉ ସଦୈବ ଅପରିବର୍ତ୍ତନିଅ ରହିବ | ସେଥିଲାଗି ଦୁଃଖ ଓ ତାର ନିବାରଣ ର ସମୀକରଣ କିଛି ବିଶେଷ ପରିବର୍ତନ ହେବ ନାହି | ଏ ବାବଦ ରେ ଯାହା ପୁରାତନ ଶାସ୍ତ୍ର କହିଆସିଛି ତାହା ଏ ଯୁଗ ରେ ଭି ଲାଗୁ ହେବ |

ଅନେକ ବିଜ୍ଞବ୍ୟକ୍ତି ଗଣ ନିଜ କଠୋର ତପସ୍ଯା ଦ୍ବାରା ଏ ଜଗତ ର ଓ ସ୍ୱୟଂ ର ବିଦ୍ଯମାନତା କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହୋଇ ପାରିଛନ୍ତି | ସେ ସନ୍ଧାନିତ ଚରମ ସତ୍ଯ କୁ ବେଦ, ଶାସ୍ତ୍ର, ପୁରାଣ ଇତ୍ଯାଦି ମାଧ୍ଯମ ରେ ମାନବ ଜାତି ସମକ୍ଷ ରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଚନ୍ତି | ସେ ପରମ ସତ୍ଯ ଏକ ହେଲେ ଭି ତାର ଅଭ୍ଯାପ୍ତୀ ର ମାର୍ଗ ଅନେକ ଓ ଯେବେ ଭିନ୍ନ ଜ୍ଞାନୀ ତାର ଅବିଭୁକ୍ତ ବିବରଣୀ ଭାଶ୍ଯ ରେ ପ୍ରକାଶିତ କରନ୍ତି ତାହା ଶ୍ରୋତ କୁ ଭିନ୍ନ ପ୍ରତୀତ ହୁଏ | କାରଣ ପରମ ସତ୍ଯ ଭାସା, ରୂପ ଇତ୍ଯାଦି ରୁ ପରେ |

ସେଥିଲାଗି ଆମ ସମକ୍ଷେ ସତ୍ଯ ର ଅନେକ ବ୍ୟାଖ୍ୟାନ ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମ ଆକାର ରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଅଛି | ସନାତନ, ବୌଦ୍ଧ , ଟାଓ ଇତ୍ଯାଦି ଦୁଃଖ ର ମୁଳ କାରଣ କାମନା କୁ ସ୍ଥିତ କରିଚନ୍ତି | ଯଦି ଭଗବତ ଗୀତା ର ସାହାଜ୍ୟ ନିଆ ଯାଏ, ତେବେ ଭି କାମନା ଓ ଇଚ୍ଛା ହି ସବୁ ଦୁଃଖ ର କାରଣ ବୋଲି ଅବସ୍ଥିତ କରା ଯାଇଛି | ସତ୍ଯ ର ଏକ ଛୋଟ ଝଲକ ଦେଖାଇବା ଲାଗି ଏ ମାୟା ସଂସାର କୁ କାଳ୍ପନିକ ସାବ୍ଯସ୍ତ କରିବା ଲାଗି ଏହାକୁ ଏକ ସ୍ୱପ୍ନ ସହିତ ତୁଳନା କରି ମାନବ ଜାତି କୁ ସଚେତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଛନ୍ତି |

ଏ ସବୁ ସମ୍ଭବତଃ କିଛି ନୁଆ ତଥ୍ଯ ନୁହେଁ | ସମସ୍ତେ ଶୁଣି ଆସିଛନ୍ତି ଓ କିଛି ଦୂର୍ ପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ଜାଣି ଭି ଛନ୍ତି | ତଥାପି ଚାରି ପାସ୍ୱ ରେ ଦୁଃଖ | ମାନବ ବେଦନା ର କୌଣସି ଅନ୍ତ ଦିଶୁନାହିଁ |

କେବଳ ଜାଣିବା ହି ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ |

କଣ ପାଇଁ ଏ ସ୍ଥିତି ? କଣ ଶାସ୍ତ୍ର ର ଏ ସବୁ ମହତ ଜ୍ଞାନ ଅପଦାର୍ଥ | ଏ ସବୁ ଧର୍ମ, ଜ୍ଞାନ, ଚର୍ଚା ର ଅର୍ଥ ହି କଣ ରହିଗଲା ଯଦି ସେ ସବୁ ଦୁଃଖ ର ନିବାରଣ କରିବାରେ ଅସମର୍ଥ ରହିଗଲେ | ପ୍ରତ୍ଯେକ ଧର୍ମ ର ଜନ୍ମ ର ଉଦେଶ୍ଯ କେବଳ ଏକ୍, ମାନବ ଦୁଃଖ ର ସମାଧାନ |

ଏ ସବୁ ବୁଝିବା ଲାଗି ନିଜ ଅନ୍ତର ମନ ସହିତ ସଂଯୁକ୍ତ ହେବାକୁ ପଡିବ | ବାହାର୍ଯ୍ଯ ଚିତ୍ତବିକ୍ଷେପ ଠୁ କିଛି ସମୟ ଦୁରେଇ ଅନ୍ତର୍ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବାକୁ

ହେବ | ବିନା ପୁରୁଷାର୍ଥ ଦୁଃଖ ରୁ ମୁକ୍ତି ହେବ ନାହି |

ନୀରବ ଅନ୍ତରଦୃଶ୍ଟୀ ଦ୍ୱରା କିଛି ସତ୍ଯ ର ପ୍ରକାଶ ହେବ | କିଛି ଦୁର୍ ପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ବୁଝା ଆସିବ ଯେ ହୂଏତ ମୁଁ ଏ ସବୁ ତଥ୍ଯ ଜାଣିଛି କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ମାନି ନାହିଁ | ଜାଣିବା ଓ ମାନିବା ରେ ଆକାଶ ପାତାଳ ର ତଫାତ | ବହି ପଢି ପହଁରିବା କୁ କେବଳ ଜାଣି ହେବ କିନ୍ତୁ ମାନିବା ସେବେ ସଫଳ ହେବ ଯେବେ ତୁମେ ପ୍ରଥମ ଥର ନଦୀ ରେ ଡିଆଁ ମାରିବ ଓ ପହଁରିବା ର ଅନୁଭୁତି କରିବ | କିନ୍ତୁ ମଣିଷ ମନ ସ୍ୱାଭିମାନୀ, କେବଳ ପହଁରିବା ବିଷୟରେ ପଢି ସେ ଭାବିନିଏ ଯେ ସେ ମାନିଛୀ |

ଜାଣିବା ଓ ମାନିବା ମନ ର ଦୁଇଟି ଅଲଗା ସ୍ଥର ରେ ହୁଏ | ଜାଣିବା ବାହ୍ଯ ସ୍ଥର ରେ ହୁଏ, ଯେଉଠି କେବଳ ଭାବନା ଓ ଚିନ୍ତା ହୁଏ |କାମନା ହି କଷ୍ଟ ର କାରଣ ଏହା ଜାଣି ତୁମେ କେବଳ ତାହର ଚିନ୍ତନ କରିଛ | ଏହି ଜ୍ଞାନ ର ପ୍ରଦିପ୍ତୀ ଦ୍ବାରା ଅନ୍ତର ର ଅନ୍ଧକାର ଉଯ୍ଯ୍ୱଲିତ ତେବେ ହେଇପାରିବ ଯେବେ ତାହା ବାହ୍ଯ ସ୍ଥର ରୁ ସୁକ୍ଷ୍ମ ଅନ୍ତର ସ୍ଥର କୁ କ୍ଷରିତ ହେବ | ମନ ର ସେ ଅନ୍ତର ସୁକ୍ଷ୍ମ ସ୍ଥର ହେଉଚି ହୃଦୟ| ଏହା ଆମର ଶାରିରୀକ ରକ୍ତ ସଂଚାଳନ ଜୀବାଙ୍ଗ ଠାରୁ ଭିନ୍ନ | ଏହି ସୁକ୍ଷ୍ମ ସ୍ଥର ରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷବୋଧ ଓ ଜ୍ଞାନ ର ଆତ୍ମୀକରଣ ହୁଏ |

ମନ ର ଏହି ଦୁଇ ସ୍ଥର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମୋଟା ପରସ୍ଥ ଜମା ହୋଇଥାଏ ଯାହା କି ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଜ୍ଞାନ ର ଆତ୍ମୀକରଣ କୁ ନିରୋଧ କରିଥାଏ | ଏହି ପରସ୍ଥ ଜନ୍ମ ଜନ୍ମ ଧରି ଆମେ ସଞ୍ଚିତ କରି ଆସୁ ଓ ଆମ ସ୍ୱଭାବ ଦ୍ବାରା ତାର ବୃଦ୍ଧି କରି ଚାଲୁ | ଏହାର ଗଠନ ସାତ ପ୍ରକାର ଅଶୁଦ୍ଧତା ରୁ ହୋଇ ଥାଏ | କାମ, କ୍ରୋଧ, ମୋହ, ଈର୍ଷା, ଭୟ, ଅସ୍ମିତା ଓ ଲୋଭ ଏହି ପରସ୍ଥ କୁ ଖୁବ ମଜବୁତ୍ କରିଚାଲେ | ଯେପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ଏ ପରସ୍ଥ ବିଲୟନ କରାଯାଇନାହି ତେବେ ପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ କୌଣସି ପ୍ରକାର ର ଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନ ଆମ ଦୁଃଖ ର ନିବାରଣ କରିବାରେ ଅସମର୍ଥ |

ମାନିବା ର ଉପାୟ |

ଅନେକ ମାଧ୍ଯମ ଅଛି ଏହି କାର୍ଯ୍ଯ କୁ ସମ୍ପୁର୍ଣ କରିବା ଲାଗି | ହୂଏତ ଏକ ଜନ୍ମ କିମ୍ବା ଅଧିକ ଲାଗି ପାରେ କିନ୍ତୁ ଏହୀ କାଠିନ୍ୟତା ଯେମିତି

ଆମକୁ ହତୋତ୍ସାହ ନ କରିପାରେ | ଦୁଃଖ ଓ ବେଦନା ଗ୍ରସ୍ଥ ହୋଇ ନିସ୍ତବ୍ଧ ବସିରହିବା ଅପେକ୍ଷା ଏହୀ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ମାର୍ଗ ରେ ଧୀରେ ଧୀରେ ଅଗ୍ରିମ ହେବା ହିତକାରୀ ହେବ |

ସେ ଅନେକ ଉପାୟ ମଧ୍ଯରୁ ଭକ୍ତି ଏକ ପ୍ରୀତିକର ମାର୍ଗ | ଓଡ଼ିଶା ଏକ ଭକ୍ତିପୁର୍ନ ଦେଶ ଏବଂ ଅନେକ ଭକ୍ତି ର ମାର୍ଗ କୁ ଆପଣାଇ ଅଛନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଏହା ଭଲ ଭାବେ ବୁଝି ନେବା ଦରକାର ଯେ ଅନ୍ଧ ଭକ୍ତି ଓ ନବା ଦବା ର ଭକ୍ତି କେବଳ ବନ୍ଧନ ଆଡକୁ ଟାଣି ନେବ ନାକି ମୁକ୍ତି ଆଡକୁ | ପବିତ୍ର ଶାଲବେଗ, ମୀରାବାଇ ଭଳି ଭକ୍ତି ହି ମନ କୁ ନିର୍ମଳ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେଇପାରିବ | ଯେବେ ନିଷ୍ଠା ସହିତ ଏକ ଉଚ୍ଚ ସଚେତନତା କୁ, ଯେଉ ଭି ନାମ ଋପ ରେ ଆସ୍ଥା ଅଛି, ଜଗନ୍ନାଥ ହେଉ କି ରାମ କି ଆଲ୍ଲା କି ବୁଦ୍ଧ କି ଯୀଶୁ, ତୁମର ସବୁ କର୍ମ, ଚିନ୍ତା, ଭାବ ସମର୍ପଣ କରିପାରିବ ସେବେ ଅଶୁଦ୍ଧତାର ସେ ପରସ୍ଥ ବିଲୀନ ହେବାକୁ ଲାଗିବ | ଯଦି ଭିତରୀ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀତା ବୁଝିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବା ତେବେ ବୁଝିପାରିବା ଯେ ଅହଂ ର ଯେଉ ମାଧ୍ଯମ ସେ ମଳିନ ଗୁଡିକୁ ଜାବୁଡ଼ି ଧରିଥିଲା, ସମର୍ପଣ ଭାବ ରେ ଅହଂ ର କ୍ଷୟ ଦ୍ବାରା ସେ ଅଶୁଦ୍ଧତା ଭି ଧୀରେ ଧୀରେ କ୍ଷୟ ହେବାକୁ ଲାଗେ |

ଭକ୍ତି ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଶକ୍ତି ହେଲେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ | ଭକ୍ତି ର ଉଯାଗ୍ର ପାଇଁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଆବଶ୍ଯକ କିନ୍ତୁ ଅନେକ ମନୁଷ୍ଯ ଶ୍ରଦ୍ଧା ରୁ ବଞ୍ଚିତ ରହିଯାନ୍ତୀ ଆଉ ଅନେକ ଅନ୍ଧ ଶ୍ରଦ୍ଧା ର ସିକାର ହୋଇଯାନ୍ତି | ଦୁଇଟି ଯାକ ପ୍ରକୃତ ଭକ୍ତି ଉଯାଗ୍ର ପାଇଁ ଅସମର୍ଥ |

ଅନ୍ଯ ଏକ ମାର୍ଗ ହେଉଛି ରାଜ ଯୋଗ | ୟମ, ନିୟମ, ଆସନ ଓ ପ୍ରାଣାୟମ ଦ୍ୱରା ଭି ମନ ର ବ୍ରିତ୍ତି ଗୁଦିକଙ୍କୁ ନିଷେଧ କରାଯାଇ ପାରିବ | ଏହା ପଛରେ ଗଭୀର ବିଜ୍ଞାନ ସଂଗୁଣିତ ହୋଇ ଅଛି | ମନ ର ମଳିନ ସେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସକ୍ରିୟ ହୋଇନଥାନ୍ତି ଯେପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ପ୍ରାଣ ତାଂକ ସହିତ ସଙ୍ଗୀ ହୋଇ ନଥାଏ | ଆମ ପ୍ରାଣ ଆମ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରେ ନାହିଁ, ଆମ ଅଜ୍ଞାତ ରେ ସେ ଅବିରତ ଚିତ୍ତ ର ବ୍ରିତ୍ତି ଗୁଡିକ କୁ ଶକ୍ରିୟ କରି ଚାଲି ଥାଏ | ଯୋଗ ଦ୍ବାରା ଆମେ ଆମର ପ୍ରାଣ କୁ ନିୟନ୍ତ୍ର କରିବା ସିଖୁ | ଅସକ୍ରିୟ ଅଶୁଦ୍ଧତା ଧୀରେ ଧୀରେ ଆପେ କ୍ଷୟ ହୋଇଯାଏ |

ପ୍ରାଣ ର ଏହୀ କାର୍ଯ୍ଯ, ତାର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଇତ୍ଯାଦି ଆରମ୍ଭ ରେ କିଛି ବୁଝା ଆସିବ ନାହିଁ | ଏ ସବୁ ସୁକ୍ଷ୍ମ ସ୍ଥର ରେ କାର୍ଯ୍ଯ କରେ | ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଗୁଡିକ ଯେପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ତପସ୍ଯା ଦ୍ବାରା ତରାସୀ ଜାଇ ସୁକ୍ଷ୍ମ କରା ଯାଇନାହିଁ ସେବେ ପର୍ଯ୍ଯନ୍ତ ଏ ସବୁ ବୁଝିବା କଠିନ | କିନ୍ତୁ କୌଣସି ଅନୁଭବୀ ଗୁରୁ ଉପରେ ଆସ୍ଥା ରାକ୍ଷୀ ଅଭ୍ଯାସ ରେ ଆଗେଇବା ହି ଲାଭ ଦାୟକ ହେବ |

ଆହୁରି ଏକ ଉପାୟ ବିପଶନା | ଏହୀ ଅଭ୍ଯାସ ଦ୍ବାରା ଅନେକଙ୍କ ଜୀବନ ବଦଳି ଯାଇଛି | ସମଗ୍ର ଭାରତ ରେ ଏହୀ ଅଭ୍ଯାଶ ନିସୁଲ୍କ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଶିଖା ଯାଉଛି | ଏହୀ ବିଦ୍ଯା ବୁଦ୍ଧ, ମାନବ ୟାତୀ କୁ ନିଜର ଦୁଃଖ ର ନିବାରଣ ଲାଗି ଶିଖାଇଥିଲେ | ଏହା ମଧ୍ଯ ପ୍ରାଣ କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ନୀତି ରେ କାର୍ଯ୍ଯ କରେ |

ନିଜ ଦୁଃଖ ର ନିବାରଣ ଲାଗି କାର୍ଯ୍ଯରତ ହେବା ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ |

ଅନେକ ବାଟ ଅଛି କେବଳ ପ୍ରୟତ୍ନ କରି ଖୋଜି ବାକୁ ପଡିବ |

ବାସ୍ତବିକ ଆଧ୍ଯତ୍ମ ପଥ ରେ ଚାଲିଲେ ହି ତୁମକୁ ସବୁ ବୁଝା ପଡିବ

ଯେ ତୁମ ଦୁଃଖ ପାଇଁ ତୁମ ଛଡା ଆଉ କେହି ଦାୟୀ ନୁହନ୍ତି

ଦୁଃଖ ରୁ ଉଦ୍ଧାର ପାଇବା ପାଇଁ ଭି ତୁମକୁ ହି କାର୍ଯ୍ଯ ରତ ହେବାକୁ ହେବ |

ଏ ସଂସାର ଏକ କଳ୍ପନା ଏକ ମାୟା | ମୃତ୍ଯୁ, ବିଚ୍ଛେଦ, ହାନୀ ର ଦୁଃଖ ଓ ଜୟ, ଲାଭ, କାମନା ପୁରଣ ର ସୁଖ, ସବୁ କ୍ଷଣସ୍ଥାୟୀ ମାୟା | ସମତା ରଖି ମଣିଷ ଜୀବନ ର ପରମ ପୁରୁଷାର୍ଥ, ଯାହା କି ମୋକ୍ଷ, ରେ କାର୍ଯ୍ଯରତ ହୁଅ |

ଅସଂଖ୍ଯ ଜନ୍ମ ରେ ତୁମେ ଅସଂଖ୍ଯ ଲୋକଙ୍କ ମାଂ , ବାପା , ସ୍ତ୍ରୀ, ସ୍ୱାମୀ ହେଇ ଆସିଛ | ପ୍ରତ୍ଯେକ ଜନ୍ମ ରେ ତୁମରି ସନ୍ତାନ, ସମ୍ପତି, ବାସନା, କାମନା ର ମୋହ ତୁମକୁ ଆଉ ଥରେ ଆଣି ଏହୀ ମାୟା ରେ ଦୁଃଖ ଭୋଗିବା ପାଇଁ ଛଂଦି ଦେଇଛି |

ଯାହା ତୁମ ଜୀବନ ରେ ଘଟି ଚାଲିଛି ତାହା ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷ ଭାବେ ଅନୁଭୁତି କରି ନିଜ ମନକୁ ସେ ନିତ୍ଯ ସତ୍ଯ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରିବାକୁ ହେବ | ବୈରାଗ୍ଯ ଭାବନା ବିନା ମୁକ୍ତି କିଭଳି ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ |

ଏ ସବୁ ଜାଣିଛ କିନ୍ତୁ ଯେବେ ନିଜ ଆଧ୍ଯାତ୍ମ ସାଧନା ରେ ଅଭ୍ଯାସ କରିବ ସେବେ ମାନିବାକୁ ଭି ଲାଗିବ | ମାନିବା ପରେ ହି ମୁକ୍ତି ସମ୍ଭବ ନଚେତ ଦୁଃଖ ଭୋଗୀ ଚାଲିଥିବା |

‍‍ଦୁଃଖ ର କାରଣ ଆମେ ନିଜେ

ଆମ ଦୁଃଖ ର ସମାଧାନ ଭି ନିଜେ କରିବାକୁ ହେବ