ବିଷୟ ପ୍ରବେଶ -

*****************

ଜି-୭ ହେଉଛି ଗ୍ରୁପ୍ ଅଫ୍ ସେଭେନ ଯାହାକି କାନାଡା , ଫ୍ରାନ୍ସ , ଜର୍ମାନୀ , ଇଟାଲୀ , ଜାପାନ , ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ କୁ ନେଇ ଗଠିତ।ୟୁରୋପିୟନ୍ ସଂଘ ମଧ୍ୟ ଏହାର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ବ ଭାର ବହନ କରିଛି। ଏହା ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସଂଗଠନ ଯାହାକି ବିଶ୍ବର ସାତ ଗୋଟି ଉନ୍ନତ ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ। ଏହି ଉନ୍ନତ ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କର ସଂଗଠନ ବିଶ୍ବର ଅର୍ଥନୈତିକ ନୀତି ପ୍ରଣୟନ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସମସ୍ୟାର ସାମାଧାନ ନିମନ୍ତେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥାନ୍ତି। ଅନେକ ଜନହିତକର କାର୍ଯ୍ୟ ଯେପରିକି ଟିକା ବଣ୍ଟନ , ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ସୁଦୃଢ କରିବା ନିମନ୍ତେ ବିଭିନ୍ନ ପଦକ୍ଷେପ ନେବା ଆଦି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାନ୍ତି ।ଏହା ସହ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି କୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ,ଆତଙ୍କବାଦ ଓ ସାଇବର୍ ଭଳି ବିପଦ ଠାରୁ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ , ଏବଂ ଏହା ଉନ୍ନତ ଅର୍ଥନୈତିକ ସ୍ବାର୍ଥ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରିଥାଏ।

ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ସୃଷ୍ଟି ର ଆଭାସ ୧୯୭୦ ରେ ମିଳିଯାଇଥିଲା । ଯେତେବେଳେ ବିଶ୍ବରେ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଖା ଦେଇଥିଲା ଏବଂ ତୈଳ ସଙ୍କଟ ଭଳି ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା। ୧୯୭୩ ମସିହାରେ ଆମେରିକା , ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ, ଫ୍ରାନ୍ସ , ଜର୍ମାନୀ, ଜାପାନ୍ ର ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ମାନେ ପାରସ୍ପରିକ ଭାବେ ଅର୍ଥନୈତିକ ସଙ୍କଟ କୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ। ଏହି ସମାବେଶ ୧୯୭୫ ରେ ଫ୍ରାନ୍ସ ରେ ଆୟୋଜିତ ଶିଖର ସମ୍ମୀଳନୀରେ ଇଟାଲୀ କୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଇଥିଲା ,ଯାହାକୁ କୁହାଗଲା ଗ୍ରୁପ୍ ଅଫ୍ ସିକ୍ସ । ମାତ୍ର ତା ଆଗାମୀ ବର୍ଷ ୧୯୭୬ ରେ କାନାଡା ଏଥିରେ ଯୋଗ ଦେବାରୁ ଏହା ଗ୍ରୁପ୍ ଅଫ୍ ସେଭେନ୍ ବା ଜି-୭ ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲା। ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଲା ବିଶ୍ବର ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କ ର ଅର୍ଥନୈତିକ ନୀତି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଆଲୋଚନା ଏବଂ ସମନ୍ବୟ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଫୋରମ୍ ଯୋଗାଇବା।ବହୁଜନତା, ଉଦାରବାଦୀ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଏବଂ ପ୍ରତିନିଧୀମୂଳକ ଗଣତନ୍ତ୍ର ର ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ନେଇ ଏହା ସଂଗଠିତ ହୋଇଛି।

ଜି-୭ ଏକ ଚୁକ୍ତିନାମା ଉପରେ ଆଧାରିତ ସଂଗଠନ ନୁହେଁ ଏବଂ ଏହାର କୌଣସି ସ୍ଥାୟୀ ସଚିବାଳୟ କିମ୍ବା କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ | ଏହା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଦେଶର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ବାରା ସଂଗଠିତ ହୋଇଥାଏ ଯାହା ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ କରେ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାଷ୍ଟ୍ର ଗୋଷ୍ଠୀର ପ୍ରାଥମିକତା ସ୍ଥିର କରନ୍ତି ଏବଂ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ଆୟୋଜନ କରିଥାନ୍ତି।

ଚଳିତ ବର୍ଷ(୨୦୨୪) ରେ ଇଟାଲୀ ଏହାର ଆୟୋଜନ କରି ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରିଅଛି | ଏହି ସଙ୍ଗଠନ ଚୀନ୍ ,ଭାରତ ଓ ବ୍ରାଜିଲ ପରି ବିକାଶ ଅଗ୍ରଗାମୀ ଅର୍ଥନୈତିକ ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କୁ ବାଦ୍ ଦେଇଥାଏ । ଯଦ୍ୱାରା ଏହାର ବିଶ୍ବସ୍ତରୀୟ ସମସ୍ୟା ସମାଧାନ କରିବାକୁ ନେଇ ଏହାର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ବତା ଉପରେ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥାଏ। ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ଉନ୍ନତ ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କ ର ସ୍ବାର୍ଥ ରକ୍ଷା ଉପରେ ଅଧିକ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଥାଏ। ଏବଂ ବିକାଶଶୀଳ ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କୁ ଅଣଦେଖା କରିଥାଏ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଏହାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଆଇନ୍ ଅନୁଯାୟୀ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ନୁହେଁ, ତେଣୁ ଏହାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଓ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା ବା କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା କୁ ସୀମିତ କରିଦେଇଥାଏ। ଏହିପରି ଅନେକ କାରଣ ପାଇଁ ଏହା ଅନେକ ସମାଲୋଚନା ର ଶୀକାର ମଧ୍ୟ ହୋଇଥାଏ।

୨୦୨୪ ଜି-୭ ସମ୍ମିଳନୀ ସମ୍ବନ୍ଧରେ-

***********************************

ଚଳିତ ବର୍ଷ ବା ୨୦୨୪ ମସିହା ରେ ୫୦ ତମ ଜି-୭ ବୈଠକ ଆୟୋଜିତ ହୋଇଅଛି। ଏହା ଇଟାଲୀ ଦେଶରେ ସଂଗଠିତ ହୋଇଅଛି। ଏହାର ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରିଛନ୍ତି ଇଟାଲୀ ର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଜିଓର୍ଜିଆ ମେଲୋନୀ।

୫୦ ତମ ଜି-୭ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀରେ ଜାତିସଂଘ, ଆଇଏମ୍ଏଫ୍ ଏବଂ ବିଶ‌୍ବ ବ୍ୟାଙ୍କ ର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥିବା ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ତଥା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସଂଗଠନର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରୁଥିବା ବହୁ ଅତିଥି ଓ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନେତା ଯୋଗ ହୋଇଥିଲେ। ଏହି ସମ୍ମିଳନୀରେ ପ୍ରଥମଥର ପାଇଁ ଭାଟିକାନସିଟି ଦେଶର ପୋପ୍ ଫ୍ରାନ୍ସିସ୍ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ଏହି ସମ୍ମିଳନୀ ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭରୁ ତୃତୀୟ ବର୍ଷ ପାଇଁ ୟୁକ୍ରେନର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଜେଲେନସ୍କି ମଧ୍ୟ ନିମନ୍ତ୍ରିତ ଥିଲେ।ଏହି ସମ୍ମିଳନୀରେ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। ଆଲୋଚନା ହୋଇଥିବା ବିଷୟଗୁଡ଼ିକରେ ୟୁକ୍ରେନ, ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବ, ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଚୀନ୍, ସ୍ଥାନାନ୍ତରଣ ଏବଂ ଅର୍ଥନୀତିରେ ଚାଲିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥିଲା। ଏହାର ପୂର୍ବ ବୈଠକ ଜର୍ମାନୀ ଦେଶରେ ଆୟୋଜିତ ହୋଇଥିଲା । ଏବଂ ଏହାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ବୈଠକ ଯାହାକି ୨୦୨୫ ରେ ହେବ ତାହା କାନାଡା ଦେଶରେ ହେବ ବୋଲି ଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଅଛି।

ମୁଖ୍ୟ ଏଜେଣ୍ଡା -

****************

- ଖାଦ୍ୟ ନିରାପତ୍ତା,ବିଶ୍ବ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା, ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ କୁ ଗୁରୁତ୍ବ ତଥା ଟିକା ଉତ୍ପାଦନ, ଲିଙ୍ଗଗତ ସମାନତା ଓ ବାଳିକା ଶିକ୍ଷା ଓ ଅନେକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ମୂଳକ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରାଯିବ।

- ମାନବ ଅଧିକାର କୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଘାଜା ପରିସ୍ଥିତି କୁ ଧ୍ୟାନ ଦେବା , ସ୍ଥାୟୀ ନିରସ୍ତ୍ରୀକରଣ କୁ ପ୍ରଶୟ ଦେବା , ରାଜନୈତିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା କୁ ପୁନର୍ଜୀବିତ କରିବା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦିଆଯିବ।

- ୟୁକ୍ରେନ୍ ର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରା ଯାଇ ଋଷ୍ ଏବଂ ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧ ର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯିବ । ଏହା ସହ ୟୁକ୍ରେନ କୁ ସାମରିକ ଓ ଆର୍ଥୀକ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ , ୟୁକ୍ରେନ୍ କୁ ପୁନର୍ନିମାଣ କରିବା ସମ୍ବନ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନା କରାଯିବ।

- କ୍ରମାଗତ ସ୍ଥାନାନ୍ତରଣ ଚାପକୁ ସମାଧାନ କରିବ।

- ଭାରତ- ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରକୁ ଧ୍ୟାନ ଦିଆଯିବ ଯାହାକି ଉତ୍ତେଜନା ଓ ଭୌଗୋଳିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଅଛି।

- ଶକ୍ତି ସମସ୍ୟା ଓ ଆଫ୍ରିକା -ଭୂମଧ୍ୟ ସାଗର ସମ୍ବନ୍ଧରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନା ହେବ।

ଭାରତ ଉପସ୍ଥିତିର‌ କାରଣ-

*****************************

ଭାରତ ଜି-୭ ର ସଦସ୍ୟ ନ ହୋଇ ସୁଦ୍ଧା ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଷ ସମ୍ମିଳନୀ ରେ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହେଉଅଛି। ଭାରତ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହେବା ଏହାର ଦୃତ ଅର୍ଥନୈତିକ ବିକାଶ କୁ ସୂଚିତ କରୁଅଛି। ଅର୍ଥନୀତି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ବିଶ୍ବର ପଞ୍ଚମ ବୃହତ୍ତମ ଦେଶ। ଜି-୭ ର ଚାରୋଟି ସଦସ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ଯଥା ଇଟାଲୀ,କାନାଡା ,ଫ୍ରାନ୍ସ ଓ ବ୍ରିଟେନ୍ ଠାରୁ ଭାରତର ଅର୍ଥନୀତି ବିକଶିତ ଅର୍ଥାତ୍ ତାଲିକା ରେ ଏମାନଙ୍କ ଉପରେ ବିଦ୍ୟମାନ ହୋଇଅଛି। ଅଧୁନା ଭାରତ ଦ୍ରୁତ ବିକଶିତ ବା ଅଭିବୃଦ୍ଧି କରିଥିବା ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥାନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ, ଭାରତ - ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରରେ ଭାରତ ର ଭୂମିକା ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ ମନେହୁଏ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଅର୍ଥନୈତିକ ସୁରକ୍ଷା , ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିରତା ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ବିକାଶ କୁ ଦୃଷ୍ଟି ରେ ରଖି ଭାରତର ଉପସ୍ଥିତି ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ହୋଇଅଛି। ଇଟାଲୀ ସହ ଭାରତ ର ସୁସଂପର୍କ ଭାରତକୁ ଆମନ୍ତ୍ରିତ କରାଯିବାର ଓ ଆଲୋଚନା ର ଅଂଶୀଦାର କରାଯିବାର ଅନ୍ୟ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ।ବିଶ୍ବର ସର୍ବବୃହତ୍ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବେ ପରିଗଣିତ ହେଉଥିବା ଭାରତ ଏହି ସମ୍ମିଳନୀର ଏକ ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟ ନହୋଇ ମଧ୍ୟ ଏକ ଜରୁରୀ ତଥା ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସଦସ୍ୟ ଭାବେ ଯୋଗ ଦେଇଅଛି।

ଭାରତ ଜି-୭ ଯୋଗଦେବାର ସୁଫଳ-

*************************

ଏହି ସମ୍ମିଳନୀ ରେ ଯୋଗ ଦେବା ଦ୍ବାରା ଭାରତ ର ଅର୍ଥନୀତି ର ଗତି ଆହୁରି ତୀବ୍ରତର ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଏହା ଭାରତକୁ ନୂତନ ବଜାର ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଓ ସୁଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ। ଡିଜିଟାଲ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜି-୭ ର ବୈଷୟିକ ପ୍ରଗତି ରୁ ଭାରତ ଉପକୃତ ହୋଇପାରିବ । ଭାରତ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରରେ ଚୀନ୍ କୁ ପ୍ରତିହତ କରିବାରେ ମଧ୍ୟ ସକ୍ଷମ ହୋଇପାରିବ। ଏହା ଦ୍ବାରା ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଶାନ୍ତି ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇପାରିବ । ଅନ୍ୟ ଦେଶ ମାନଙ୍କ ସହ ସୁସଂପର୍କ ବିକାଶ ଘଟିବ।ଏହା ଭାରତ ର ବିକାଶ ଏଜେଣ୍ଡା ବିଶେଷ ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ କରିବ ଓ ଏହାକୁ ପୂରଣ କରିବାରେ ସହାୟକ ହେବ।ଏହା ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ପ୍ରଭାବ ସହ ଖାପ ଖୁଆଇବାରେ ସହାୟକ ହେବ। ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସମ୍ପର୍କ କୁ ସନ୍ତୁଳିତ କରାଇବାରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ସହାୟକ ହେବ।

__________________________________________________

ପ୍ରସ୍ତୁତି - ସୌମ୍ୟ ରଞ୍ଜନ ରାୟ

ଭୂୟାଁ ଉଆସ, ଗୁଆମାଳ, ଭଦ୍ରକ

G7 ସମ୍ମିଳନୀ ୨୦୨୪ : ମୁଖ୍ୟ ଏଜେଣ୍ଡା ଏବଂ ଆଲୋଚନା | G7 Summit 2024: Main Agenda and Discussions

ଜି-୭ ସଙ୍ଗଠନରେ ଭାରତ ସଦସ୍ୟ ନହୋଇ ମଧ୍ଯ ଏହାର ଉପସ୍ଥିତି ର ଗୁରୁତ୍ବ ଏବଂ ୫୦ତମ ଜି-୭ ସମ୍ମିଳନୀର ମୁଖ୍ୟ ଏଜେଣ୍ଡା।