ସ୍ମରଣଶକ୍ତି ଆମ ଜୀବନର ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ। ଏହା ଆମକୁ ଲୋକ, ଘଟଣା, ନାମ, କାମ ଏବଂ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ ଆମେ ଯାହା ଅନୁଭବ କରୁ ତାହା ମନେ ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। କିନ୍ତୁ କେତେକ ସମୟରେ, କିଛି ଲୋକ ଜିନିଷ ଭୁଲିଯିବା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ୟାକୁ ସ୍ମୃତି ହ୍ରାସ କୁହାଯାଏ। ଏହା ବ୍ୟକ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ପରିବାର ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର ହୋଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ସ୍ମୃତି ହ୍ରାସ ପରିଚାଳନା କରିବା ପାଇଁ ଆମେ ଅନେକ କିଛି କରିପାରିବା।

୧. ସାଧାରଣ ଭୁଲିଯିବା ଏବଂ ଗୁରୁତର ସ୍ମୃତି ହ୍ରାସ ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଜାଣନ୍ତୁ

ସମସ୍ତେ କେତେକ ସମୟରେ ଜିନିଷ ଭୁଲିଯାଆନ୍ତି। ଆମେ ଆମର ଚାବି କେଉଁଠି ରଖିଥିଲୁ ତାହା ଭୁଲିଯିବା କିମ୍ବା କିଛି ସମୟ ପାଇଁ କାହାର ନାମ ଭୁଲିଯିବା ସ୍ୱାଭାବିକ। କିନ୍ତୁ ଯଦି କେହି ଦୈନନ୍ଦିନ ଜିନିଷ ଭୁଲିଯାଆନ୍ତି, ଯେପରିକି ସେମାନେ କେଉଁଠି ଯାଉଛନ୍ତି, କିଏ, କିମ୍ବା ଯଦି ସେମାନେ ବାରମ୍ବାର ପ୍ରଶ୍ନ ଦୋହରାଇଥାନ୍ତି, ତେବେ ଏହା ଏକ ଗୁରୁତର ସ୍ମୃତି ସମସ୍ୟାର ଲକ୍ଷଣ ହୋଇପାରେ।

ଗୁରୁତର ସ୍ମୃତି ହ୍ରାସର ଉଦାହରଣ:

ନିକଟସ୍ଥ ଲୋକଙ୍କ ନାମ ଭୁଲିଯିବା

ପରିଚିତ ସ୍ଥାନରେ ହଜିଯିବା

ପଢ଼ିବା କିମ୍ବା କହିବାରେ ଅସୁବିଧା

ଅଜବ ସ୍ଥାନରେ ଜିନିଷ ଭୁଲରେ ରଖିବା (ଯଥା, ଫ୍ରିଜ୍‌ରେ ୱାଲେଟ୍ ରଖିବା)

ମନ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ କିମ୍ବା ଭୟ

ଯଦି ଏହି ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ଦେଖାଯାଏ, ତେବେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସାହାଯ୍ୟ ନେବା ଭଲ।

୨. ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଆନ୍ତୁ

ଯଦି ଆପଣ କିମ୍ବା ଆପଣଙ୍କ ପରିଚିତ କାହାର ସ୍ମୃତି ସମସ୍ୟା ଅଛି, ତେବେ ଯଥାଶୀଘ୍ର ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଆନ୍ତୁ। ଡାକ୍ତର ଏହା କରିପାରିବେ:

ସ୍ମରଣଶକ୍ତି ଯାଞ୍ଚ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରଶ୍ନ ଏବଂ ପରୀକ୍ଷା

ରକ୍ତ ପରୀକ୍ଷା

ମସ୍ତିଷ୍କ ସ୍କାନ (MRI କିମ୍ବା CT)

ଖାଉଥିବା ଔଷଧ ବିଷୟରେ ପଚାରନ୍ତୁ

କେତେକ ସମୟରେ, ସ୍ମୃତି ହ୍ରାସ ହୋଇପାରେ:

ଚାପ

ନିଦ୍ରା ଅଭାବ

ଭିଟାମିନ ଅଭାବ (ଯେପରିକି ଭିଟାମିନ B12)

ଡିପ୍ରେସନ

ଔଷଧର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା

ଏହି ଅନେକ କାରଣ ସହଜରେ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଇପାରିବ। ତେଣୁ, ଡାକ୍ତରଙ୍କ ଯାଞ୍ଚ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

୩. ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ ଔଷଧ ନିଅନ୍ତୁ

ଯଦି ଡାକ୍ତର ଆଲଜାଇମର ରୋଗ କିମ୍ବା ଡିମେନ୍ସିଆ ଭଳି ଏକ ଚିକିତ୍ସା ସମସ୍ୟା ପାଆନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନେ ସ୍ମୃତି ହ୍ରାସକୁ ଧୀର କରିବା ପାଇଁ ଔଷଧ ଦେଇପାରନ୍ତି। ଏହି ଔଷଧଗୁଡ଼ିକ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ଭଲ ଭାବରେ କାମ କରିବାରେ ଏବଂ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନକୁ ଉନ୍ନତ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ। କିନ୍ତୁ କେବଳ ଔଷଧ ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ। ପରିବାରର ସମର୍ଥନ, ଭଲ ଅଭ୍ୟାସ ଏବଂ ମାନସିକ ବ୍ୟାୟାମ ମଧ୍ୟ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

୪. ସୁସ୍ଥ ଖାଦ୍ୟ ଖାଆନ୍ତୁ

ମସ୍ତିଷ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପାଇଁ ଏକ ଭଲ ଖାଦ୍ୟ ସହାୟକ। ଏହିପରି ଖାଦ୍ୟ ଖାଆନ୍ତୁ:

ସବୁଜ ପନିପରିବା (ପାଳଙ୍ଗ, ବ୍ରୋକୋଲି)

ତାଜା ଫଳ (ବିଶେଷକରି ବେରି)

ବାଦାମ

ସମୁଦା ଶସ୍ୟ (ବାଦାମ ଚାଉଳ, ଓଟ୍ସ)

ମାଛ (ସାଲମନ ପରି)

କ୍ଷୀର ଏବଂ ଅଣ୍ଡା

ଅତ୍ୟଧିକ ଚିନି, ତେଲ ଏବଂ ଜଙ୍କଫୁଡ୍ ଠାରୁ ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ। ପ୍ରଚୁର ପାଣି ପିଅନ୍ତୁ। ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ, ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ପରେ ଭିଟାମିନ୍ ସପ୍ଲିମେଣ୍ଟ୍ ନିଅନ୍ତୁ।

୫. ପ୍ରତିଦିନ ବ୍ୟାୟାମ କରନ୍ତୁ

ଶାରୀରିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଶରୀର ଏବଂ ମସ୍ତିଷ୍କ ପାଇଁ ଭଲ। ପ୍ରତିଦିନ ୩୦ ମିନିଟ୍ ଚାଲିବା, ଯୋଗ କିମ୍ବା ଷ୍ଟ୍ରେଚିଂ ଭଳି ସରଳ ବ୍ୟାୟାମ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ରକ୍ତ ପ୍ରବାହ ଉନ୍ନତ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ଏହା ମନକୁ ସତେଜ ଏବଂ ସକ୍ରିୟ ରଖେ।

୬. ଆପଣଙ୍କ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ତାଲିମ ଦିଅନ୍ତୁ

ଯେପରି ଆମେ ଆମ ଶରୀରକୁ ବ୍ୟାୟାମ କରୁ, ସେହିପରି ଆମ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ବ୍ୟାୟାମ କରିବା ଉଚିତ। ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ କରନ୍ତୁ ଯାହା ମସ୍ତିଷ୍କକୁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ କରିଥାଏ:

ପଢ଼ିବା କିମ୍ବା ଖବରକାଗଜ ପଢ଼ନ୍ତୁ

ପଜ୍ୱେଲ୍ କିମ୍ବା କ୍ରସୱାର୍ଡ ସମାଧାନ କରନ୍ତୁ

ସ୍ମୋରୀ ଖେଳ ଖେଳନ୍ତୁ

ଏକ ନୂତନ ହବି କିମ୍ବା ଭାଷା ଶିଖନ୍ତୁ

ପ୍ରତିଦିନ ଛୋଟ ଛୋଟ ଜିନିଷ ମନେ ରଖିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ

ଏହି ସରଳ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ସତର୍କ ରହିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।

୭. ସାମାଜିକ ଏବଂ ସଂଯୁକ୍ତ ରୁହନ୍ତୁ

ଏକାଂକତା ସ୍ମୃତି ସମସ୍ୟାକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିପାରେ। ପରିବାର, ବନ୍ଧୁ କିମ୍ବା ପଡ଼ୋଶୀଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପର୍କରେ ରହିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ। କଥା ହୁଅନ୍ତୁ, ହସନ୍ତୁ ଏବଂ ସ୍ମୃତି ବାଣ୍ଟନ୍ତୁ। ଏକ କ୍ଲବ୍, ଗୋଷ୍ଠୀ କିମ୍ବା ଧାର୍ମିକ ସମାବେଶରେ ଯୋଗଦାନ କରନ୍ତୁ। କଥାବାର୍ତ୍ତା ଏବଂ ସାମାଜିକ ପାରସ୍ପରିକ କ୍ରିୟା ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ସକ୍ରିୟ ରହିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।

୮ . ଭଲ ନିଦ କରନ୍ତୁ

ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ କାମ କରିବା ପାଇଁ ବିଶ୍ରାମ ଆବଶ୍ୟକ। ପ୍ରତି ରାତିରେ ଅତି କମରେ ୭-୮ ଘଣ୍ଟା ଶୋଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ। ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ନିଦରେ ଅସୁବିଧା ହେଉଛି, ତେବେ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଚା କିମ୍ବା କଫି ପରିହାର କରନ୍ତୁ। ଶୋଇବା ସମୟରେ ଆପଣଙ୍କ କୋଠରୀକୁ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଅନ୍ଧାର ରଖନ୍ତୁ। ଭଲ ନିଦ ସ୍ମୃତି ଏବଂ ଚିନ୍ତାଧାରାକୁ ଉନ୍ନତ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।

୯. ମଦ୍ୟପାନ ଏବଂ ଧୂମପାନ ପରିହାର କରନ୍ତୁ

ମଦ୍ୟପାନ ଏବଂ ତମାଖୁ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇପାରେ। ଯଦି ଆପଣ ନିୟମିତ ଧୂମପାନ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ମଦ୍ୟପାନ କରନ୍ତି, ତେବେ ସାହାଯ୍ୟ ନେଇ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ କିମ୍ବା ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ। ଏହି ଅଭ୍ୟାସଗୁଡ଼ିକ ସ୍ମୃତିକୁ ଖରାପ କରିଥାଏ ଏବଂ ମସ୍ତିଷ୍କ କୋଷଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇପାରେ।

୧୦. ଏକ ଦୈନିକ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହ ଏବଂ ସ୍ମରଣକାରୀ ରଖନ୍ତୁ

ଯଦି କେହି ପ୍ରାୟତଃ ଜିନିଷ ଭୁଲି ଯାଉଛନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ:

ଏକ ଦୈନିକ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହ (ଯଥା, ଉଠିବା ସମୟ, ଖାଦ୍ୟ, ଔଷଧ)

କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର, ଘଣ୍ଟା ଏବଂ ସ୍ମରଣକାରୀ ବ୍ୟବହାର କରିବା

ଡ୍ରଅର୍ କିମ୍ବା କୋଠରୀକୁ ଲେବଲ୍ କରିବା

ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକୁ ଗୋଟିଏ ସ୍ଥାନରେ ରଖିବା (ଯେପରିକି ଚାବି କିମ୍ବା ୱାଲେଟ୍)

କାର୍ଯ୍ୟ ତାଲିକା ଲେଖିବା

ଏହି ଛୋଟ ପରିବର୍ତ୍ତନଗୁଡ଼ିକ ସ୍ମୃତି ହ୍ରାସକୁ ଭଲ ଭାବରେ ପରିଚାଳନା କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରିବ।

ପରିଶେଷରେ

ସ୍ମରଣ ଶକ୍ତି ହ୍ରାସ ଚିନ୍ତାଜନକ ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଆମେ ଯତ୍ନ, ପ୍ରେମ ଏବଂ ଭଲ ଅଭ୍ୟାସ ସହିତ ଏହାକୁ ସାମ୍ନା କରିପାରିବା। ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଚିକିତ୍ସା ସହାୟତା, ଉପଯୁକ୍ତ ଖାଦ୍ୟ, ବ୍ୟାୟାମ, ମାନସିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଏବଂ ପରିବାରର ସମର୍ଥନ ଏକ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିପାରେ। ସର୍ବଦା ମନେରଖନ୍ତୁ, ଭୁଲିଯିବା ଶେଷ ନୁହେଁ - ଏହା ଆମର ମସ୍ତିଷ୍କ ଏବଂ ଶରୀରର ଭଲ ଯତ୍ନ ନେବା ପାଇଁ କେବଳ ଏକ ସଙ୍କେତ।

ଆସନ୍ତୁ ସତର୍କ ରହିବା, ସୁସ୍ଥ ରହିବା ଏବଂ ଏହି ଯାତ୍ରାରେ ପରସ୍ପରକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା।

!! ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ସାସମଲ

ହନୁମାନ ନଗର ଆସ୍କା ରୋଡ଼

ବ୍ରହ୍ମପୁର ଗଞ୍ଜାମ !!

ଯଦି ସ୍ମରଣ ଶକ୍ତି ହ୍ରାସ ହୁଏ ତେବେ କ’ଣ କରିବା

ଯଦି ସ୍ମରଣ ଶକ୍ତି ହ୍ରାସ ହୁଏ ତେବେ କ’ଣ କରିବା