“ଲକ୍ଷେ ଯୋଜନରେ ଗଜ ଡାକିଲା ହେ ଦେବରାଜ ,

ତା’ ଡାକକୁ ଚତୁର୍ଭୁଜ ଶୁଣିଛ ଶ୍ରବଣ ଡେରି ।

ଦୀନବନ୍ଧୁ ଦଇତାରୀ ଦୁଃଖ ନ ଗଲା ମୋହରି ।।”

ପବିତ୍ର ମାଘ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ବା ଅଗ୍ନ୍ୟୁତ୍ସବ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ଶ୍ରୀଜୀଉଙ୍କ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଧୂପ ବା ଦ୍ବିପ୍ରହର ଧୂପ ନୀତି (ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଦ୍ଵିତୀୟ ଭୋଗମଣ୍ଡପ ନୀତି) ବଢିବା ପରେ ତିନିବାଡରେ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଧୂପ ବେଶ ମଇଲମ (ଉଲାଗି) ହୋଇଥାଏ । ଏହାପରେ ଘଟୁଆରୀ ଘରୁ ଚନ୍ଦନ ବିଜେ ହେବାପରେ ଶ୍ରୀଜୀଉଙ୍କ ଶ୍ରୀଅଙ୍ଗରେ ସର୍ବାଙ୍ଗ ଚନ୍ଦନଲାଗି ନୀତି ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ । ତତ୍ପରେ ଭିତରଚ୍ଛ ମହାପାତ୍ର , ତଳିଚ୍ଛ ମହାପାତ୍ର , ଖୁଣ୍ଟିଆ , ମେକାପ ଓ ପୁଷ୍ପାଳକ ସେବାୟତ ମାନଙ୍କ ସହଯୋଗରେ ରତ୍ନସିଂହାସନସ୍ଥ ଶ୍ରୀଜୀଉଙ୍କ ଗଜ ଉଦ୍ଧାରଣ ବେଶ ଶୃଙ୍ଗାର ହୋଇଥାଏ ।

ଏହି ବେଶରେ ୧୫ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ କୁଶଳୀ କାରିଗରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୋଲ , ଜରି , ଜମ୍ବୁରା , କନା , କଇଥ ଅଠା ରେ ନିର୍ମିତ ଚୂଳ , କିରୀଟ , ମକର କୁଣ୍ଡଳ , ସୂର୍ଯ୍ୟଚନ୍ଦ୍ର , ଓଡ଼ିଆଣୀ , ବାଙ୍କି , ପାହୁଡ , ଶ୍ରୀ ପୟର , ଶ୍ରୀଭୁଜ , ବାଜୁବନ୍ଧ , ହାତଫେର , ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆୟୁଧ ରୂପେ ଶଙ୍ଖ , ଚକ୍ର , ଗଦା , ପଦ୍ମ , ବଡ଼ବାଡ଼ ସାମନ୍ତଙ୍କ ଆୟୁଧ ରୂପେ ହଳ , ମୂଷଳ , ଖଡ଼ୁ , ହାତମାଳ , ନାକଚଣା , ପଦ୍ମକଢି ପ୍ରଭୃତି ଅଳଙ୍କାର ଲାଗି ହୋଇଥାଏ ।

ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଶଙ୍ଖ , ଚକ୍ର , ଗଦା , ପଦ୍ମ ଧାରଣ କରି ଗରୁଡ ଉପରେ ବସିବା ଭଙ୍ଗୀରେ ରହନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ବାମ କୋଳରେ ଶ୍ରୀଦେବୀ ବିରାଜିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ସେହିପରି ବଡବାଡ ଖାଉନ୍ଦ ଶ୍ରୀ ବଳଭଦ୍ର ଶଙ୍ଖ , ଚକ୍ର , ହଳ , ମୂଷଳ ଧାରଣ କରି ବାସୁଦେବ ରୂପରେ ବିରାଜମାନ କରିଥାନ୍ତି ଓ ମା’ ଭଦ୍ରା ପାଦକୁ ଛନ୍ଦି ଏକ ପଦ୍ମ କଢି ଧରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇଥାନ୍ତି। ଦୁଇଟି ଗଜ ଶୁଣ୍ଢରେ ପଦ୍ମ କଳିକା ଧରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥାନ୍ତି । ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଗଜର ପାଦକୁ ଆକ୍ରମଣ ଭଙ୍ଗୀରେ କୁମ୍ଭୀର ମୂର୍ତ୍ତି ରହିଥାଏ ।

ବେଶ ଶୃଙ୍ଗାର ବଢିବା ପରେ ତିନିବାଡରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ଆଳତୀ ନୀତି ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥାଏ । ତତ୍ପରେ ପ୍ରତିହାରୀ ସେବାୟତ ଯୋଡି ଯାଉଁଳି ବେତ ସହ ମଣିମା ଡାକ ଦେଇ ରୋଷଘରକୁ ଯାଇଥାନ୍ତି । ସେଠାରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ନିମନ୍ତେ ଛେକ ଆସିବା ପରେ ତିନିବାଡରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ପୂଜା ବସିଥାଏ । ଏହି ବେଶରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାବେ କ୍ଷୀରି ଓ ଅମାଲୁ ଭୋଗ ହୋଇଥାଏ । ସନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ବଢିବା ପରେ ଜୟ ମଙ୍ଗଳ ଆଳତୀ ହୋଇଥାଏ । ଏହାପରେ ରାତ୍ର ଚନ୍ଦନଲାଗି ହେବା ନିମନ୍ତେ ବେଶ ମଇଲମ ସମୟରେ ଏହି ଗଜ ଉଦ୍ଧାରଣ ବେଶ ଉଲାଗି ହୋଇଥାଏ ।

“ପଦ୍ମ ଗୋଟିଏ ଘେନି ହସ୍ତେ । ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱେ ଚାହିଁଲା ଶୂନ୍ୟପଥେ ।।

ବେଗେ ନମିଲା ଶୁଣ୍ଢ ତୋଳି । ଦେଖନ୍ତେ ପ୍ରଭୁ ବନମାଳୀ ।।

ଚକ୍ର ବିରାଜେ ଦକ୍ଷକରେ । ସୂର୍ଯ୍ୟ କି ଉଦିତ ଅଙ୍କରେ ।।

ଡାକଇ ଆରତଭଞ୍ଜନ । ଭୋ ନାଥ ରଖ ମୋ ଜୀବନ ।।”

ଏ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ପଞ୍ଚସଖାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ଅତିବଡ଼ି ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ମଧ୍ୟ ସ୍ଵଲିଖିତ ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି -:

• ଅଷ୍ଟମ ସ୍କନ୍ଧ - ତୃତୀୟୋଧ୍ୟାୟ - ଗଜେନ୍ଦ୍ର ମୋକ୍ଷଣ •

।। ଶୁକ ଉବାଚ ।।

ଶୁଣ ପାଣ୍ଡବ ଚୂଡାମଣି । ଗଜେନ୍ଦ୍ର ବୋଲେ ମୋକ୍ଷବାଣୀ ।।

ଏମନ୍ତ ବୁଦ୍ଧି ସେ ବିଚାରି । ଚଞ୍ଚଳ ମନ ସ୍ଥିର କରି ।।

ପରମ-ଜପ ସେ ଜପିଲା। । ଯେ ପୂର୍ବଜନ୍ମେ ଶିକ୍ଷା ଥିଲା ।।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଆଦି ବ୍ରହ୍ମପଦେ । ବୋଲେ ଆନନ୍ଦ ଗଦଗଦେ ।।

।। ଗଜ ଉଵାଚ ।।

ନମସ୍ତେ ପ୍ରଭୁ ଭଗବାନ । ଅଶେଷ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଜୀବନ ।।

ତୋର ମହିମା ଚିଦାତ୍ମକ । ଅନାଦି ପୁରୁଷ ବିବେକ ।।

ଜୀବର ଆଦିବୀଜ ତୁହି । ପରମଶେରେ ନମେ ମୁହିଁ ।।

ଯାହାର ଦେହେ ବିଶ୍ବ ବସେ । ଯା ତହୁଁ ଏ ବିଶ୍ବ ପ୍ରକାଶେ ।।

ଏ ବିଶ୍ବ-ସର୍ଜନା ଯହିଁରେ । ସ୍ବୟଂ ଯେ ବିଶ୍ବରୂପ ଧରେ ।

କାର୍ଯ୍ୟ-କାରଣରୁ ଯେ ପର । ତୁ ବ୍ରହ୍ମ ଶରଣସୋଦର ।।

ଏ ଯେ ସଂସାର ମାୟାବଳେ । ଆତ୍ମାରୁ କଳ୍ପେ ଯେ ନିଶ୍ଚଳେ ।।

ପ୍ରକାଶ କରି ତିରୋହିତ । କରଇ ଊର୍ଣ୍ଣନାଭିବତ ।।

ମଧ୍ୟ ଦେଖଇ ସାକ୍ଷୀ ରୂପେ । କ୍ରୀଡା କରଇ କହ୍ନେ କଳ୍ପେ ।।

ସେ ହରି ରଖୁ ମୋର ପ୍ରାଣ । ତା ପାଦେ ପଶିଲି ଶରଣ ।।

କାଳେ ସକଳ ଜୀବଧରି । ଅନ୍ତକ ରୂପେଣ ସଂହରି ।।

ସକଳ ହେତୁ କରେ ଅନ୍ତ । ତମ-ନିବିଡ ଘୋରପଥ ।।

ସେ ତମ ପରେ ସେହୁ ବସେ । ବିରାଜରୂପେ ପରକାଶେ ।।

ତାର ମହିମା ବିଚାରଣେ । ଏ ଯେତେ ଦେବେ ଋଷିଗଣେ । ।

କେହି ନଜାଣେ ପ୍ରଭୁ ତୋତେ । ଅନେକ-ଶାସ୍ତ୍ର-ଯୋଗମତେ । ।

କେ ପ୍ରାଣୀ ତତ୍ତ୍ଵ ତୋ ଜାଣିବ । ଯହିଁ ଭ୍ରମନ୍ତି ବ୍ରହ୍ମା ଶିବ । ।

ନଟ-ଆକୃତି ପ୍ରାୟେ ଖେଳେ । ଏ ମାୟା-ଗହନ-ଶୟଳେ ।।

ମନ-କର୍ମରୁ ଦୂର ଯେହି । ସେ ହରି ରଖୁ ମୋର ଦେହୀ ।।

ଯାର ମହିମା ମୁନିଜନେ । ସକଳ-ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁମାନେ ।।

ବିମୁକ୍ତ-ସଙ୍ଗ ସାଧୁଜନେ । ତପ ସାଧନ୍ତି ଘୋରବନେ ।।

ଭୂତଙ୍କ ଆତ୍ମଭୂତ ଯେହୁ । ସେ ହରି ମୋର ଗତି ହେଉ ।।

ଯାହାର ଜନ୍ମକର୍ମ ନାହିଁ । ଅପର ଗୁଣଦୋଷ କାହିଁ ।।

ତଥାପି ଲୋକରକ୍ଷା ଅର୍ଥେ । ଆପେ ସମ୍ଭବ ଏ ଜଗତେ ।।

ସ୍ବମାୟାବଳେ ଏ ଜଗତ । ସ୍ଥିତି ପାଳନ କରେ ଅନ୍ତ ।।

ଅରୂପରୂପ ଯେ ଅଦ୍ଭୁତ । ଆତ୍ମା ପ୍ରଦୀପ ସାକ୍ଷୀମତ ।।

ମନ-ବଚନେ ଅଗୋଚର । ପରମଆତ୍ମା ସୁଖଘର ।।

ସୂକ୍ଷ୍ମ-ନିର୍ମଳ ରୂପ ଯାର । ପଣ୍ଡିତଜନଙ୍କ ଗୋଚର ।।

ଯାହାକୁ ସତ୍ତ୍ୱଗୁଣେ ପାଇ । ନିଷ୍କାମଚିତ୍ତେ ଯେବା ଧ୍ୟାୟି ।।

କୈବଲ୍ୟନାଥ ନମୋସ୍ତୁତେ । ନିବରାଣସୁଖ ଯା ଉଦିତେ ।।

ତୁ ନାଥ ଶାନ୍ତ ଘୋରରୂପୀ । ମୃଢ଼ଧର୍ମେଣ ବିଶ୍ବବ୍ୟାପୀ ।।

ଯେ ନିର୍ବଶେଷ ସାମ୍ୟରୂପ । ନମସ୍ତେ ଜ୍ଞାନ-ଘନ-ରୂପ ।।

କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞରୂପୀ ନମୋନମ । ସର୍ବଜ୍ଞ ସାକ୍ଷୀ ନିଜଧାମ ।।

ସେ ଏ ଜଗତ ଆଦିମୂଳ । ମୂଳ ପ୍ରକୃତି ସୂକ୍ଷ୍ମସ୍ଥୂଳ ।।

ସର୍ବ-ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗଣ ଦ୍ରଷ୍ଟା । ସର୍ବ ବିଷୟ ଆଦିସ୍ରଷ୍ଟା ।।

ଅଭକ୍ତ ଜନେ ଅପ୍ରକାଶ । ଭକତପଦେ ରବିତ୍ରାସ ।।

ଅସ୍ଥୂଳକାରଣ-ସ୍ବରୂପୀ । ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପେ ବିଶ୍ବବ୍ୟାପୀ ।।

ସର୍ବ-ଆଗମ ବେଦସ୍ଥାନ । ନମସ୍ତେ ମୋକ୍ଷପରାୟଣ ।।

ସ୍ବୟଂପ୍ରକାଶ ଗୁଣପାଶେ । ବନ୍ଧନ ନୋହୁ ତୁ ବିଶେଷ ।।

ତୁ ଅପବର୍ଗ-ପରାୟଣ । ନମଇଁ ତୋହର ଚରଣ ।।

ତୁ ନାଥ କରୁଣାସାଗର । ତୋ ପାଦେ ଶରଣ ମୋହର ।।

ଅଶେଷ-ଜନ୍ତୁ ହୃଦଗତେ । ତୋର ପ୍ରକାଶ ଆତ୍ମାମତେ ।।

ସକଳ ଦେଖୁ ନାଥ ତୁହି । ତୋ ଅନୁଭବ କେ ଜାଣଇ ।।

ତୁ ବ୍ରହ୍ମ ପରମମଙ୍ଗଳ । ନମସ୍ତେ ପ୍ରଭୁ ଆଦିମୂଳ ।।

ତୁ ନାଥ କରୁଣାସ୍ବରୂପୀ । ତୃଣ-କାଷ୍ଠରେ ଅଛୁ ବ୍ୟାପୀ ।।

ମୋହର ପ୍ରାୟ ପଶୁଗଣ । ବିପଦ ପାଈଁ କର ତ୍ରାଣ ।।

ଆତ୍ମା-ଆତ୍ମଜ-ଗୃହ-ବିତ୍ତେ । ମମତା କରେ ଦୃଢ଼ଚିତ୍ତେ ।।

ଯେ ପ୍ରାଣୀ ଗୃହବନ୍ଧେ ମଜେ । ସେ ତୋତେ କେବେହେଁ ନ ଭଜେ।।

ଯେ ମୁକ୍ତସଙ୍ଗ ଏ ଜଗତେ । ସେ ତୋତେ ଭଜେ ଅବିରତେ ।।

ଏଣୁ ବିବେକୀ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର । ତୁ ନାଥ ଶୁଭ-ସୁଖଘର ।।

ହେ ଜ୍ଞାନାତ୍ମକ ଭଗବାନ । ସର୍ବ-ଈଶ୍ବର ନମୋନମ ।।

ଧର୍ମାର୍ଥ-କାମ-ଲୋଭ ମୁକ୍ତ । ନିଷ୍କାମେ ଭଜେ ଅବିରତ ।।

ଅନ୍ତେ ଲଭନ୍ତି ଇଷ୍ଟଗତି । ଦୁଃଖେ ସଙ୍କଟେ ନ ପଡନ୍ତି ।।

ଅବ୍ୟୟସ୍ଥାନେ ରହେ ମନ । ଏଣୁ ଲଭନ୍ତି ଦିବ୍ୟଜ୍ଞାନ ।।

ମୁଁ ଏବେ ଶରଣ ତୋହର । ଏ ଗ୍ରାହ-ମୁଖୁ କର ପାର ।।

ଏକାନ୍ତ ଚିତ୍ତେ ଯେ ଭଜନ୍ତି । ବିଷୟ-ସୁଖ ନ ବାନ୍ତି ।।

ତୋ ଜ୍ଞାନ-ସୁଧା-ରସ ପାଇ । ଅଧିକ ବ। ତାଙ୍କ ନାହିଁ ।।

ଅତି ଅଦ୍ଭୁତ ତୋ ଚରିତ । ଆନନ୍ଦ ରୂପେ ସୁଲଳିତ ।।

ତୋ କଥା-ସୁଧା-ସିନ୍ଧୁ-ଜଳେ । ଅବଗାହନ ସୁଖଭୋଳେ ।।

କରି ତରନ୍ତି ଦିବ୍ୟଦେହୀ । ଏଣୁ ତୋ ମହିମା କେ କହି ।।

ଅକ୍ଷୟ କ୍ଷୟ ନାହିଁ ଯାର । ଯେ ବ୍ରହ୍ମ ପରମ ଈଶ୍ବର ।।

ଅବ୍ୟକ୍ତ ଅଧ୍ୟାତ୍ମ ସ୍ବରୂପୀ । ପରମ-ଯୋଗବଳେ ବ୍ୟାପୀ ।।

ଏଣୁ ଯେ ଅତିଦୂରେ ରହେ । ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୂକ୍ଷ୍ମ ସୂକ୍ଷ୍ମ ହୋଏ ।।

ଅନନ୍ତ ଆଦି ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ । ସେ ହରି ରଖୁ ମୋ ଜୀବନ ।।

ମନବଚନ ତା ଚରଣେ । ନିବେଦନ ମୋ ଅନୁକ୍ଷଣେ ।।

ଏ ଘୋର-ଗ୍ରାହ-ବନ୍ଧ-ପାଶୁ । ଉଦ୍ଧରି ସେ ମୋତେ ଆଶ୍ବାସୁ ।।

ଯାର ଅଳପ କଳା ଘେନି । ବ୍ରହ୍ମାଦି ଦେବେ ସୁରମୁନି ॥

ସଂସାର ଚରାଚର ଯେତେ । ପ୍ରକାଣ୍ଡ ନାମ ରୂପ ମତେ ॥

ଅଗ୍ନି ସବିତା ଜ୍ୟୋତି ଯେହ୍ନେ । ପ୍ରକାଶି ପ୍ରବେଶନ୍ତି ତେହ୍ନେ ।।

ଗୁଣ ପ୍ରବାହ ଏ ସଂସାର । ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ବୁଦ୍ଧି ଅହଙ୍କାର ।।

ଶରୀର ଆଦି ଏହିମତେ । ପ୍ରବେଶ ହୋନ୍ତି ତାର ଗାତ୍ରେ ।।

ଯେ ନୋହେ ଦେବାସୁର ମର୍ତ୍ତ୍ୟ । ନ ସ୍ଥିରୀ ନ ପୁରୁଷ ଗାତ୍ର ।।

ଜନ୍ମ ଶରୀର ପଶୁ ଆଦି । ରୂପେ ଅରୂପେ ନ ସମ୍ପାଦି ।।

କେବେହେଁ ନୋହେ କର୍ମଗୁଣ । ସତ୍ୟ ଅସତ୍ୟ ନୋହେ ଜାଣ ।।

ନିଃଶେଷ ଶେଷ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏଣୁ ଏ ଅନାଦି କାରଣ ।।

ନମସ୍ତେ ନମସ୍ତେ ଅନନ୍ତ । ଅସହ୍ୟ ବେଗ ବଳବନ୍ତ ।।

ଯାହାର ଅଟେ ଶକ୍ତି-ତ୍ରୟ । ଅଞ୍ଚଳ ବୁଦ୍ଧି ଗୁଣମୟ ।।

ପ୍ରପନ୍ନଜନ ଯେ ପାଳଇ । ଦୁରନ୍ତ ଶକ୍ତି ଯାର ଦେହୀ ।।

କୁତ୍ସିତ ଇନ୍ଦ୍ରିଗଣେ ଯାର । ମାର୍ଗ ନ କରାନ୍ତି ଗୋଚର ।।

ମୁଁ ଗ୍ରାହଗ୍ରସ୍ତେ ଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇ । ଆତ୍ମା ଶରୀର ନ ଜାଣଇ ।।

ଯେ ହରି ସଂସାର-କାରଣ । ତା ପାଦେ ପଶିଲି ଶରଣ ।।

ରଖୁ ନ ରଖୁ ସେ ଜାଣଇ । ତା ବିନୁ ଆନଗତି ନାହିଁ ।।

ବୋଲନ୍ତି ବ୍ୟାସଙ୍କ ନନ୍ଦନ । ରାଜନ ସାବଧାନେ ଶୁଣ ।।

।। ଶୁକ ଉବାଚ ।।

ଏମନ୍ତେ ଗଜରାଜ ସ୍ତୁତି । ଗୋବିନ୍ଦ ପାଦେ ଦେଇ ମତି ।।

ଇନ୍ଦ୍ରାଦି ଦେବେ ଗମ୍ୟ ନୋହେ । ଯେ ପୂର୍ବଭାଗ୍ୟର ଉଦୟେ ।।

ଗଜ ବିକଳ ଶୁଣି ହରି । ସତ୍ଵରେ ଚିତ୍ତେ ମୋଦଭରି ।।

ଯେ ହରି ସର୍ବ-ଦେବମୟେ । ଅଶେଷ ବିଶ୍ବ ଯାର ଦେହେ ।।

ସର୍ବଦେବତା ମିଳି ସଙ୍ଗେ । ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି ନାନାରଙ୍ଗେ ।।

ଗରୁଡ ପୃଷେ ବିଜେ କରି । କରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ-ଚକ୍ର ଧରି ।।

ବେଗେ ମିଳିଲେ ଗଜ ପାଶେ । ବିବୁଧେ ଦେଖନ୍ତି ଆକାଶେ ।।

ଗଜନ୍ଦେ ସରୋବର ଜଳେ । ଗ୍ରାହଗ୍ରସିତ ପାଦମୂଳେ ।।

ଦେଖଇ ଗରୁଡ-ପୁଷ୍ପର । ଆକାଶେ ବିଜେ ଚକ୍ରଧର ।।

ପଦ୍ମ ଗୋଟିଏ ଘେନି ହସ୍ତେ । ଊର୍ଷେ ଚାହିଁଲା ଶୂନ୍ୟପଥେ ।।

ବେଗେ ନମିଲା ଶୁ ତୋଳି । ଦେଖନ୍ତେ ପ୍ରଭୁ ବନମାଳୀ ।।

ଚକ୍ର ବିରାଜେ ଦକ୍ଷକରେ । ସୂର୍ଯ୍ୟ କି ଉଦିତ ଅମ୍ବରେ ।।

ଡାକଇ ଆରତଭଞ୍ଜନ । ଭୋ ନାଥ ରଖ ମୋ ଜୀବନ ।।

ହେ ନାରାୟଣ ବିଶ୍ବଗୁରୁ । ଆରତଜନ ଦୁଃଖ ହରୁ ।।

ନମସ୍ତେ ପ୍ରଭୁ ଭଗବାନ । ତୁ ନାଥ ଜଗତ-ଜୀବନ ।।

ଗ୍ରାହ-ପୀଡିତ ଗଜ ଦେଖ୍ । ତକ୍ଷଣେ ଗରୁଡ ଉପକ୍ଷେ ।।

ଜଳେ ପଶିଲେ ଚକ୍ରପାଣି । ଚକ୍ରେ କୁମ୍ଭୀର ମୁଣ୍ଡ ହାଣି ।।

କୁମ୍ଭୀର ମୁଖୁଁ ବନମାଳୀ । ହସ୍ତୀ ଚରଣ ହସ୍ତେ ତୋଳି ।।

ଦେଖନ୍ତି ଶୂନ୍ୟ ଦିଗପାଳେ। ଗଜକୁ ଘେନି ବିଜେ କୂଳେ ।।

ଅଶେଷ ହରିର ମହିମା । କେ କହିପାରେ ଗୁଣସୀମା ।।

ଗଜକୁ ରଖିଲେ ଯେମନ୍ତେ । ଅଷ୍ଟମ ସ୍କନ୍ଧ ଭାଗବତେ ।।

ଭାଷା-ପ୍ରବନ୍ଧେ ହରି ବାଣୀ । ଶୁଣି ସଂସାରୁ ତର ପ୍ରାଣୀ ।।

ବୋଲଇ ବିପ୍ର ଜଗନ୍ନାଥ । ସୁଜନେ ଶୁଣ ଏ ଚରିତ ।।

ଇତି ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗବତେ ମହାପୁରାଣେ ପାରମହଂସ୍ୟା ସଂହିତାୟାଂ

ଅଷ୍ଟମସ୍କନ୍ଧେ ଗଜନ୍ଦ୍ର ମୋକ୍ଷଣେ ନାମ ତୃତୀୟୋଽଧ୍ୟାୟଃ ।।

ମାଘ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଗଜ ଉଦ୍ଧାରଣ ବେଶ -:

ମାଘ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଗଜ ଉଦ୍ଧାରଣ ବେଶ -: