ବ୍ୟବହାର ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟକ୍ତିର ସ୍ୱଭାବ ପ୍ରକଟ ହୋଇଥାଏ । ଏହିପରି ନିଜର ବ୍ୟବହାରକୁ ବୁଝି ଆମେ ନିଜର ସ୍ଵଭାବ ସହିତ ପରିଚିତ ହୋଇ ପାରିବା । ଏହା ସହିତ କୁଶଳ ବ୍ୟବହାର ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ପ୍ରଗାଢ ଓ ସଫଳ କରିବାର ସଶକ୍ତ ମାଧ୍ୟମ ଅଟେ । ସତ କହିବାକୁ ଗଲେ ବ୍ୟବହାରକୁ ସାଧି ଆମେ କେବଳ ସାଂସାରିକ ନୁହେଁ, ବରଂ ଆତ୍ମିକ ବିକାଶର ମଜଭୁତ ଆଧାର ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥାଉ ।

କୁଶଳ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ମାନବ ପ୍ରକୃତିର ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅଧ୍ୟୟନ ଓ ଜ୍ଞାନ ଆବଶ୍ୟକ । ବ୍ୟକ୍ତିର ଆବଶ୍ୟକତା କ’ଣ, ତା’ର ରୁଚି କ’ଣ, ଜୀବନର ଲକ୍ଷ୍ୟ-ଆଦର୍ଶ କ'ଣ, ତା’ର ବିଶେଷତା କ’ଣ ଓ ତା’ର ଦୁର୍ବଳତା କ’ଣ ଆଦି ଆଧାରଭୂତ ସୂଚନା ପାଇବା ପରେ ଆମେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ସହିତ ସମ୍ୟକ୍ ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସ୍ଥିତିରେ ପହଞ୍ଚି ଥାଉ ।

ପୁଣି ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମାନ ଓ ଆପଣାତ୍ଵର ସହଜ କ୍ଷୁଧା ଥାଏ । ପ୍ରେମପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୁଇ ପଦ ମିଠା କଥା କାହାରିକୁ ବି ନିଜର କରିଦେବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିର ନିଜର ଏକ ଅହଂ ଥାଏ। ସେ ଯେତେ କୁରୂପ, ନିକମା, ଅବଗୁଣୀ ହେଉନା କାହିଁକି, ତା’ର ନିଜର ଏକ ସ୍ଵାଭିମାନ ଥାଏ । ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ହିସାବରେ ସେ ଏହାର ହକଦାର ମଧ୍ୟ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ଯେତେ ଖରାପ ବା ନକାରାତ୍ମକ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ତା’ର ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ଵର ଏକ ଉଜ୍ଜ୍ଵଳ ପକ୍ଷ ବି ରହିଥାଏ, ଏକଥା ସତ ।

ବ୍ୟବହାରରେ କେବଳ ସେହି ପକ୍ଷ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ ରହିଲେ ଖରାପ ବ୍ୟକ୍ତି ସହିତ ମଧ୍ୟ ସମାୟୋଜନ ଓ ତାଳମେଳର ଆଧାର ମିଳିଯାଏ ଏବଂ ଧୀରେ ଧୀରେ ତାକୁ ସଠିକ ମାର୍ଗରେ ପ୍ରେରିତ କରାଯାଇପାରେ । ତା’ର ଅଗୁଣଗୁଡିକୁ ଛାଡି କେବଳ ତା’ର ସକାରାତ୍ମକ ପକ୍ଷ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ ରହିବା ଦ୍ଵାରା ତା’ର ସୁସ୍ଥ ‘ସ୍ୱ’ ବିକଶିତ ହୋଇଯାଏ । ସ୍ୱାଭିମାନର ଜାଗରଣ ଏବଂ ଆତ୍ମବିଶ୍ଵାସର ବିକାଶ ସହିତ ଧୀରେ ଧୀରେ ତା’ର ମୌଳିକ ବିଶେଷତାଗୁଡିକୁ ବିକଶିତ କରି ତାକୁ ଉପଯୁକ୍ତ ମାର୍ଗରେ ଚାଲିବା ପାଇଁ ପ୍ରେରିତ କରାଯାଇପାରେ ।

ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ବନ୍ଧ ସୁସ୍ଥ ଓ ସନ୍ତୁଳିତ ରହିବାକୁ ହେଲେ କେବେହେଲେ କାହାର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନରେ ଅନାବଶ୍ୟକ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ । ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଯେତେ ସ୍ଵାଧୀନତା ଦେବା, ନିଜର ସ୍ଵାଧୀନତା ବି ସେତେ ବଜାୟ ରହିବ, ଏହା ଏକ ସର୍ବମାନ୍ୟ ନିୟମ ଭଳି । ଏହା ସହିତ କାହାର ଦୁଃଖଦାୟକ ପକ୍ଷକୁ ଜାଣିଶୁଣି ସ୍ପର୍ଶ ନ କରିବା ପ୍ରତି ଧ୍ୟାନ ରଖିବାକୁ ହେବ । ଏହା ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ଵର ଏପରି ଦୁଷ୍ଟ୍ରବଣ ହୋଇଥାଏ, ଯାହାକୁ କେବଳ ଛୁଇଁଦେବା ମାତ୍ରେ ପୀଡିତ ଚିତ୍କାର କରିଥାଏ । ବ୍ୟବହାରରେ ମନର ଏହି ଘାଆ ପ୍ରାୟ ଦେଖା ନ ଯିବା ଯୋଗୁଁ ଅସମାହିତ ରହିଥାଏ । ଅବଶ୍ୟ କାହାର ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ଵରେ ଏହି ମର୍ମବିନ୍ଦୁଗୁଡିକର ଜ୍ଞାନ ଧୀରେ ଧୀରେ ହିଁ ହୋଇଥାଏ, କିନ୍ତୁ ଏଗୁଡିକର ବୋଧ ଶାନ୍ତି-ସୌହାର୍ଦପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ବନ୍ଧଗୁଡିକର ଏକ ଗୁରୁତ୍ଵପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଧାର ଅଟେ |

ବହୁତ ଅଧିକ ଆତ୍ମକେନ୍ଦ୍ରିତ ହେବା ମଧ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏକ ବ୍ୟବଧାନ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥାଏ । ଏଣୁ ନିଜର ଖୋଳ ଭିତରେ ବନ୍ଦ ହୋଇ ରହିବାର ଅଭ୍ୟାସରୁ ବାହାରକୁ ଆସନ୍ତୁ ଏବଂ ମେଳାପୀ ହୁଅନ୍ତୁ ତଥା ମିଶିବା ମାତ୍ରେ ପ୍ରସନ୍ନତା ପ୍ରକଟ କରନ୍ତୁ । ସାମନାରେ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ମହତ୍ତ୍ଵପୂର୍ଣ୍ଣ, ଏହି ଅନୁଭବ ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟରେ ଆତ୍ମବିଶ୍ଵାସ ଜାଗ୍ରତିକାରୀ ହୋଇଥାଏ । ଯଦି ଆପଣ କାହାକୁ ଭେଟିଲେ ଦୁଃଖୀ ଚିନ୍ତିତ ହେବେ ତ ଭେଟିବାକୁ ଆସିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଦ୍ବିଧାରେ ପଡିଯିବ ଏବଂ ଆଗକୁ ଆପଣଙ୍କୁ କଷ୍ଟ ଦେବାକୁ ଚାହିଁବ ନାହିଁ, ତଥା ଆପଣଙ୍କ ଠାରୁ ଦୂରେଇ ଯିବ । ଏହା ଆପଣଙ୍କୁ ବାଛିବାକୁ ହେବ ଯେ ଆପଣ କ’ଣ ଚାହାନ୍ତି ।

ବ୍ୟବହାରରେ ସର୍ବଦା ସକାରାତ୍ମକ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ଓ ପରିସ୍ଥିତିର ସକାରାତ୍ମକ ପକ୍ଷକୁ ଦେଖିବାର ଅଭ୍ୟାସ କରନ୍ତୁ । ଏପରି କଲେ ଆମର ଭୂମିକା ଏକ ସମାଧାନକର୍ତ୍ତା, ଏକ ଶାନ୍ତିଦୂତ ରୂପେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେବ । ଅନ୍ୟ ଆଗରେ କେବେ କାହାର ନିନ୍ଦା, ଚୁଗୁଲି କରିବେ ନାହିଁ ଓ ଦୁର୍ଗୁଣ କଥା କହିବେ ନାହିଁ, ବିଶେଷ କରି ପଛରେ କହିବେ ନାହିଁ । ଏହା ଆପଣଙ୍କ ବିଶ୍ୱସନୀୟତାକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିଦେବା ଭଳି ଅଭ୍ୟାସ ଅଟେ । ଏହାଦ୍ଵାରା ଆପଣଙ୍କର ପ୍ରାମାଣିକତା ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ଚରିତ୍ର ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଏ ।

ଏସବୁ ସାଙ୍ଗକୁ ଜଣେ ଭଲ ଶ୍ରୋତା ହେବା ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ଵପୂର୍ଣ୍ଣ । ପ୍ରତ୍ୟେକ କ୍ଳାନ୍ତ-ଶ୍ରାନ୍ତ, ଅଶାନ୍ତ-ପରାଜିତ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜର କଥା-ବ୍ୟଥା ଶୁଣାଇବା ପାଇଁ ବ୍ୟଗ୍ର ହୋଇଥାଏ । ଆପଣ କେବଳ ଜଣେ ଭଲ ଶ୍ରୋତା ହୋଇ ଏପରି ବ୍ୟକ୍ତିର ବିଶ୍ଵାସ ଜିତି ପାରିବେ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣେ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଶ୍ରୋତାକୁ ପସନ୍ଦ କରେ ଓ ନିଜ ଜୀବନର ଗଭୀର କଥା ମଧ୍ୟ ସହଜରେ ବାଣ୍ଟିପାରେ । ମନର କଷ୍ଟ ଓ ଭ୍ରାନ୍ତି ବାହାରିଯିବା ପରେ ଆପଣ ତାକୁ ଉଚିତ ପରାମର୍ଶ ଦେଇ ସଠିକ ରାସ୍ତା ଦେଖାଇ ପାରିବେ । ଜଣେ ଉତ୍ତମ ଶ୍ରୋତା ହିଁ ଏକ ଉତ୍ତମ ମନଃଚିକିତ୍ସକ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପାରେ, ଏଥିରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେବାର କିଛି ନାହିଁ ।

ଏହି ସାମାନ୍ୟ ସୂତ୍ରଗୁଡିକ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ରଖି ଆମେ ସଫଳ ଓ ସନ୍ତୁଳିତ ଜୀବନର ମୂଳଦୁଆ ରଖ୍ ପାରିବା l

ଏମିତି ହେଲେ ଆମର ମନ ଶାନ୍ତ ଓ ହାଲୁକା ହେବ ତଥା ଆନ୍ତରିକ ଏବଂ ବାହ୍ୟ ସମସ୍ଵରତା ସହିତ ଆମେ ଅନ୍ତର୍ଯାତ୍ରା ହେତୁ ଆବଶ୍ୟକ ମନଃସ୍ଥିତିର ସ୍ଵାମୀ ହୋଇ ପାରିବା ।

ମଧୁର ବ୍ୟବହାର ପରକୁ ଆପଣାର କରିଦିଏ

ମଧୁର ବ୍ୟବହାର ପରକୁ ଆପଣାର କରିଦିଏ