ମଣିଷ ଜୀବନରେ ସଫଳତା, ବିଫଳତା, ଆନନ୍ଦ ଓ ଦୁଃଖ ହେଉଛି ସହଜ ଘଟଣା। ଆମେ ଯେତେବେଳେ ଜୀବନର କଠିନ ସମୟରେ ପଡ଼ୁଛୁ, ଯେତେବେଳେ ବାହାର ଅନେକ ଅସୁବିଧା, ବିପଦ, ଅପମାନ ବା ବିଫଳତା ଆମକୁ ଘେରି ଧରିଥାଏ, ସେତେବେଳେ ଆମ ମନ ନିଜକୁ ଦୂବଳ ଭାବିବା ଆରମ୍ଭ କରେ। ଏହି ଦୂବଳ ଭାବନା ହେଉଛି ମଣିଷ ଜୀବନର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ଶତ୍ରୁ। ଏହି ଭାବନା ମନ ମଧ୍ୟରେ ଏମିତି ଏକ ଅନ୍ଧାର ତିଆରି କରେ, ଯାହାରୁ ମଣିଷ ଜୀବନର ଆଲୋକ ଦେଖିପାରେ ନାହିଁ।

ଦୂବଳ ଭାବିବା ମାନେ ନିଜକୁ ଅସାହାୟ, ଅସମର୍ଥ, ଅସ୍ଫୁର୍ତି, ଦୂବଳ ବୋଲି ଭାବିବା। ଏହି ଭାବନା ମୁଖ୍ୟତଃ ମନ ଓ ଚିନ୍ତାଧାରାର ଫଳ। ଆମେ ବାହାର ଦୁନିଆ ଠାରୁ କେତେ ବି ଅନୁପ୍ରେରଣା ପାଉ, କିନ୍ତୁ ଯଦି ଆମେ ନିଜ ମନକୁ ଦୂବଳ ଭାବିଲେ, ତେବେ ଆମର ପଦକ୍ଷେପ କେବେ ବି ସଫଳ ହେବ ନାହିଁ। ଏଥିରେ ଅନେକ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ରହିଛି, ଯେଉଁଠି ମଣିଷ ନିଜ ଦୂର୍ବଳ ଭାବନା ଦ୍ୱାରା ନିଜ ଜୀବନକୁ ଧ୍ଵଂସ କରିଦେଇଛି।

ମନସିକ ଦୂବଳତା – ଏକ ଅଦୃଶ୍ୟ ଶତ୍ରୁ

ମଣିଷଙ୍କ ମନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ଯଦି ମନ ସକାରାତ୍ମକ ଭାବେ କାମ କରେ, ତେବେ ସେ ଅସମ୍ଭବ କାମକୁ ବି ସମ୍ଭବ କରିପାରେ। କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ଏହି ମନ ନିଜକୁ ଦୂବଳ ବୋଲି ଭାବେ, ତେବେ ଏହା ନିଜ ଶକ୍ତିକୁ ବି ଭୁଲିଯାଏ। ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ମଣିଷ କୌଣସି କାମକୁ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ହାର ମାନିଯାଏ। ଏହି ହାର ମାନିବା ଭାବନା ଦୂବଳତାର ମୂଳ ଅର୍ଥ। ଏହି ଭାବିବା ହେଉଛି ଏକ ମୁର୍ଖାମି ଅର୍ଥାତ୍ ଏହା ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଏହା ନିଜେ ମଣିଷକୁ ମୁହଁ ହେଉଛି।

ଏହି ଭାବନା କିପରି ଆସେ?

ବାଳ୍ୟାବସ୍ଥାରୁ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ନେଗେଟିଭ୍ ଅନୁଭବ, ଲୋକଙ୍କ ଅସ୍ୱୀକାର, ବିଫଳତା, ତୁଳନା ବା ବ୍ୟଙ୍ଗ ବ୍ୟାପିଥିବା ଶବ୍ଦ – ଏହି ସବୁ ଆମର ମନକୁ ଆଘାତ ଦେଇଥାଏ। ଏହି ଆଘାତ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ଭୟ ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ, ଯାହା ଆମକୁ ଭାବନା ଦିଏ ଯେ "ମୁଁ କିଛି ନୁହେଁ", "ମୁଁ ହେବିନାହିଁ", "ମୋ ପାଖରେ କିଛି ଶକ୍ତି ନାହିଁ"। ଏହି ସମସ୍ତ ଭାବନା ଦୂବଳତାର ମୂଳ ଅଂଶ।

ଦୂବଳ ଭାବିଲେ କଣ କଣ ହୁଏ?

(୧) ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ହ୍ରାସ – ମଣିଷ ନିଜ ବିଶ୍ୱାସକୁ ହରାଇ ଦେଇଥାଏ।

(୨) ନିର୍ଣ୍ଣୟ ନେବାର କ୍ଷମତା କମିଯାଏ – ମୁଁ ଭୁଲ କରିଦେବି ବୋଲି ଭାବି ଚୂକ୍ତି ବା ଉପଲକ୍ଷ କୁ ହରାଇ ଦେଇଥାଏ।

(୩) ଅନ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭର ରହିବା – ନିଜ ପାଇଁ ନିଜେ ଚିନ୍ତା ନ କରି ଅନ୍ୟ ଉପରେ ଭରସା ।

(୪) ମାନସିକ ରୋଗ ଆସିପାରେ – ଡିପ୍ରେସନ, ଆତ୍ମହତ୍ୟା ଭାବନା ଆସିପାରେ।

(୫) ସମ୍ପର୍କ ଓ କାର୍ଯ୍ୟଜୀବନ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ – ଦୂବଳ ମନୋଭାବ ବ୍ୟବହାର ଓ ନିଷ୍ପାଦନକୁ ଖରାପ କରିଥାଏ।

ଦୂବଳ ଭାବନା କୁ କିପରି ହଟାଯିବ?

(୧) ନିଜ ପ୍ରତି ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ରଖନ୍ତୁ – ନିଜର ଶକ୍ତି ବିଶ୍ୱାସ କରି ଛୋଟ ଛୋଟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଧରନ୍ତୁ।

(୨) ଏକ ଦିନରେ ଗୋଟିଏ କାମ ସଫଳ କରିବା ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ – ଏହା ଆପଣଙ୍କୁ ମନୋବଳ ଦେଉଛି।

(୩) ଅନ୍ୟଙ୍କ ସହ ନିଜକୁ ତୁଳନା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ – ଆପଣ ନିଜ ପଥର ଅଗ୍ରସର ହୁଅନ୍ତୁ ।

(୪) ସକାଳେ ଧ୍ୟାନ, ଯୋଗ କରନ୍ତୁ – ଏହା ମନକୁ ଶାନ୍ତ କରେ।

(୫) ନିଜ ଭିତର ଲୁକ୍କାୟିତ ଶକ୍ତିକୁ ଜାଣନ୍ତୁ – ନିଜ ପୂର୍ବତନ ଉପଲବ୍ଧିକୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତୁ।

(୬) ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଶିଖନ୍ତୁ – ନିଜକୁ ଦକ୍ଷ କରିବା ମାଧ୍ୟମରେ ଭୟ ଦୂର କରନ୍ତୁ।

(୭) ସଦା ସକାରାତ୍ମକ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ – "ମୁଁ ପାରିବି", "ମୁଁ ଦୂର୍ଗମ ପଥ ଚାଲିପାରିବି" ଭାବନା ରଖନ୍ତୁ।

ଅନ୍ତେମ କଥା

ଦୂବଳ ଭାବିବା କେବଳ ଏକ ମନସିକ ଅବସ୍ଥା, ଯାହା ନିଜ ଶତ୍ରୁ ନିଜେ ତିଆରି କରେ। ଯଦି ଆମେ ଏହି ଭାବନାକୁ ଜିତିପାରିଲୁ, ତେବେ ଜୀବନର କୌଣସି ପଥ ଅସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ଜୀବନ ହେଉଛି ଏକ ଲଢ଼ାଇ, ଯେଉଁଠି ମୁଁ ପାରିବି ବୋଲି ଭାବିବା ଏହାର ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅସ୍ତ୍ର। ତେଣୁ, ଚାଲନ୍ତୁ ଦୂବଳ ଭାବିବାର ମୁର୍ଖାମି ଚିହ୍ନିବା, ତାହାକୁ ଚାଲେଞ୍ଜ କରିବା ଓ ଜୀବନର ଅନ୍ଧାରରୁ ଆଲୋକ ଦିଗରେ ଯାଉଥିବା ଅଭିଯାନକୁ ଆରମ୍ଭ କରିବା।

!! ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ସାସମଲ

ହନୁମାନ ନଗର ଆସ୍କା ରୋଡ଼

ବ୍ରହ୍ମପୁର ଗଞ୍ଜାମ !!

ନିଜକୁ ଦୂବଳ ଭାବିବା ହେଉଛି ଗୋଟିଏ ମୁର୍ଖାମି

ନିଜକୁ ଦୂବଳ ଭାବିବା ହେଉଛି ଗୋଟିଏ ମୁର୍ଖାମି