ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତ ଭାଗ - ୨୮

ଧନ୍ୟ ଜୀବନ ଏ ଜଗତେ

ଯେ ପ୍ରାଣ ଧରେ ପ୍ରାଣୀ ହିତେ।

ଧନ୍ୟ ଜୀବନ ଧନ୍ୟ ତାର

ଦୁର୍ଲ୍ଲଭ କର୍ମ ଏ ବେଭାର।

ଏହା ମୁଁ ବୃକ୍ଷଙ୍କର ସ୍ଥାନେ

ଶିଖିଲି ପର୍ବତ ଗହନେ।

( ଅତିବଡ଼ି ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସଙ୍କ ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତ,

ଏକାଦଶ ସ୍କନ୍ଧ, ଅଷ୍ଟମ ଅଧ୍ୟାୟ )

ପ୍ରସଙ୍ଗ - ଅବଧୂତଙ୍କର ବୃକ୍ଷକୁ ଗୁରୁ କରିବା କାରଣ

ଅର୍ଥ - ଅବଧୂତ କହିଲେ,ହେ ଯଦୁରାଜା! ବୃକ୍ଷ ନିଜ ପାଇଁ ନ ବଞ୍ଚି ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ ଜୀବନ ଧାରଣ କରିଥାଏ।ଏ ସଂସାରରେ ଯେଉଁ ପ୍ରାଣୀ ବୃକ୍ଷ ସଦୃଶ୍ୟ ପରୋପକାର ନିମିତ୍ତ ବଞ୍ଚି ରହେ ତାର ମଣିଷ ଜନ୍ମ ଧାରଣ କରିବା ସଫଳ ହୋଇଥାଏ।ଏହା ହେଉଛି ମଣିଷ ଜୀବନର ଦୁର୍ଲଭ କାର୍ଯ୍ୟ।ବୃକ୍ଷ ଠାରୁ ଏହି ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିବାରୁ ମୁଁ ନିଜ ପାଇଁ ଜୀବନ ଧାରଣ ନକରି ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଛି।ଏହି କାରଣରୁ ବୃକ୍ଷକୁ ମୁଁ ଗୁରୁ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଛି।

ଭାବାର୍ଥ - ଜନ୍ମରୁ ମୃତ୍ୟୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃକ୍ଷ ଏ ସଂସାରର ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀ ମାନଙ୍କ ଉପକାର ନିମିତ୍ତ ନିଜକୁ ନିୟୋଜିତ କରିଥାଏ।ବୃକ୍ଷ ସଦୃଶ୍ୟ ମଣିଷ ଯଦି ବ୍ୟକ୍ତିସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ ଜୀବନଧାରଣ ନକରି ତାର ପ୍ରତ୍ୟେକ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାଜର ହିତସାଧନ ନିମିତ୍ତ କରେ ଦେଶ ଓ ଜାତିର ସାମଗ୍ରିକ ବିକାଶ ହୋଇପାରିବ।'ମୁଁ ନିଜ ପାଇଁ ନୁହେଁ ଅନ୍ୟ ପାଇଁ'।ଏହି ସନ୍ଦେଶ ମଣିଷ ବୃକ୍ଷ ଠାରୁ ଶିକ୍ଷା କରି ସେଥିରେ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହେଲେ ଇଶ୍ଵରଙ୍କ ମଣିଷ ସୃଷ୍ଟିର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସଫଳ ହୋଇପାରିବ।ମଣିଷ ଅଯଥାରେ ନିଜର ସ୍ବାର୍ଥ ସାଧନ ନିମିତ୍ତ ବୃକ୍ଷକୁ କାଟି ପରିବେଶକୁ ଧ୍ଵଂସ କରିବ ନାହିଁ।ବରଂ ସମାଜର ବୃହତ୍ତର ସ୍ଵାର୍ଥ ନିମିତ୍ତ ବୃକ୍ଷ ରୋପଣ କରି ପରିବେଶର ସୁରକ୍ଷା କରିବ।