ଓଡ଼ିଶା ମାଟିରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଉପାଦାନ ର ଗନ୍ତାଘର ଅଟେ। ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ଵରେ ପ୍ରକୃତି ରାଣୀ ର ଶୋଭା ର ଭଣ୍ଡାର ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଗୁନ୍ଥି ହୋଇଛି।ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଭୂସ୍ବର୍ଗ ର ଶୋଭା ଅବର୍ଣ୍ଣନୀୟ, ଅତୁଳନୀୟ ଅକ୍ଷୟ କୀର୍ତ୍ତି ସ୍ଵର୍ଣ୍ଣାକ୍ଷରରେ ଲିପିବଦ୍ଧ ହୋଇଛି। ଓଡ଼ିଶା ବର୍ଣ୍ଣାଳୀର ରଙ୍ଗଭୂମିରେ ଜୈବ ବିବିଧତା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସହ ପ୍ରାକୃତିକ ସୋନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ନିଖୁଣ ଚିତ୍ର ଆଙ୍କି ହୋଇଛି। ସବୁଜ ବନାନୀ ରେ ଗୁନ୍ଥି ହୋଇଛି ପେନ୍ଥା ପେନ୍ଥା ସବୁଜ ପାହାଡ ଜଙ୍ଗଲ, ନୀଳ ଆକାଶରେ ଢେଉର ତାଳେ ତାଳେ ଗୁନ୍ଥି ହୋଇଛି ଉଚ୍ଚନୀଚ ପାହାଡ ଶିଖର ମାନ। କେଉଁ ପର୍ବତ ଶିଖରରୁ ବହିଯାଉଛି ସ୍ୱଚ୍ଛ ହୀରକ ଶୁଭ୍ରର କୂଳୁଁ କୁଳୁ ନାଦ ଝରଣା, ଚିରସ୍ରୋତା ରୂପେ ବହିଚାଲିଛି ନଦନଦୀ, ତତ୍ ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଜାତିର ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଓ ବନ୍ୟସମ୍ପଦରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମତଳ ଓ ଅସମତୁଳ ଭୂଇଁ ର ଚଟାଣ।। ଅପୂର୍ବ ଶୋଭା ମଣ୍ଡନ କରି ଧରଣୀ ରାଣୀର କେତେବେଳେ ସୁନେଲି କ୍ଷେତର ଶାଢୀରେ ଝଲସୁଛି ପୁଣିକେତେବେଳେ କାଶତଣ୍ଡି ଫୁଲ ସହ ଉଙ୍କି ମାରେ, ଆଉ କେତେବେଳେ ସୋରିଷ ଫୁଲର ଛିଟଛିଟିକା ଶାଢ଼ୀ ପରିଧାନ କରି ତୃପ୍ତିମୟ ହୋଇ ପଡ଼ୁଛି।

ଅନେକ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ,ଘଞ୍ଚଜଙ୍ଗଲ, ମଧୁର ଓ ଲଗୁନ ହ୍ରଦ ସହ ଫୁଟି ଉଠୁଛି ମନୋହର ଉଦ୍ୟାନସାଙ୍ଗକୁ ଅହରହ ଗର୍ଜନ ମହୋଦଧି ର ଲହରୀର ଅପୂର୍ବ ପ୍ରତୀତି ହୋଇ ଉଠିଛି।

++ଜୈବ ବିବିଧତା ର ସଂରକ୍ଷଣ

++ଜାତିଗତ ବିବିଧତା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ

++ସ୍ଥାୟୀ ଅଭ୍ୟାସ

++ପ୍ରାକୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ସଂରକ୍ଷଣ

++ପବିତ୍ର ମନ୍ଦିର ଓ ତୀର୍ଥ ସ୍ଥାନ

++ସାଂସ୍କୃତିକ ଐକିକତା

++ସୂର୍ଯ୍ୟ ଛୁଆଁ ବେଳାଭୂମି

++ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଓ ପ୍ରକୃତି ଅଭୟାରଣ୍ୟ

++ଆଦିବାସୀଙ୍କ ଐତିହ୍ୟ ଓ ଗ୍ରାମୀଣ ପର୍ଯ୍ୟଟନ

++ପର୍ଯ୍ୟଟନ କ୍ଷେତ୍ର ର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଓ ବିକାଶ

++ଭିତ୍ତିଭୂମି ଓ ବିକାଶ

++ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଓ ତାଲିମ

++ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଦ୍ରବ୍ୟର ବିବିଧିକରଣ

++ସୁରକ୍ଷା ଓ ନିରାପତ୍ତା

ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ର ଲାଭ---++------

@ଜୈବ୍ୟ ବିବିଧତା ର ସଂରକ୍ଷଣ

@ସ୍ଥାୟୀ ବିକାଶ

@ଅର୍ଥନୈତିକ ସଶସ୍ତ୍ରୀକରଣ

@ ସାଂସ୍କୃତିକ ସଂରକ୍ଷଣ

@ପରିବେଶ ଶିକ୍ଷା

@ବାସସ୍ଥାନ ସୁରକ୍ଷା

@ସଂପ୍ରଦାୟର ଯୋଗଦାନ

@ଆୟର ବିବିଧ କରଣ

@ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ

@ଦାୟିତ୍ୱ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭ୍ରମଣର ପ୍ରୋତ୍ସାହନ

କ୍ଷତି---

@ବାହ୍ୟ ବଜାର ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ

@ଭିତ୍ତିଭୂମି ଷ୍ଟେନ

@ମୌସୁମୀ ନିଯୁକ୍ତି

@ପାରମ୍ପରିକ ଜୀବିକା ହରାଇବା

@ନାକାରତ୍ମକ ପରିବେଶ ପ୍ରଭାବ

@ଜେନ୍ରିଫିକେସନ

@ସାଂସ୍କୃତିକ ପଦାର୍ଥ

@ଉତ୍ସ ହ୍ରାସ

@ବାସସ୍ଥାନ ବିଭାଜନ

@ ଅତ୍ୟଧିକ ଗହଳି

ଚିଲିକା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର --

ପ୍ରାକୃତିକ ସୋନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ଉପାଦେୟତା ର ଅବର୍ଣ୍ଣନୀୟୟ ତଥ୍ୟ,ଲଗୁନ ହ୍ରଦ ସାଥେ

ବିରଳ ପ୍ରଜାତିର ଅସଂଖ୍ୟ ପକ୍ଷୀ ଓ ଜଳଚର ପ୍ରାଣୀଓ ଉଦ୍ଭିଦ ସହିତ ଜୀବଜନ୍ତୁ ଓ ମାଁ କାଳୀଜାଈଙ୍କ ମନ୍ଦିର ସାଥେ ନୌକା ଚାଳନା ଓ ସାମୁଦ୍ରିକ ମତ୍ସ୍ୟ ସାଥେ କଙ୍କଡ଼ା ଚିଙ୍ଗୁଡ଼ି ର ସ୍ବାଦିଷ୍ଟ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ର ଏକ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ସ୍ଥାନ ସଂରକ୍ଷିତ ହୋଇଛି।

ଚିତ୍ରକୋଣ୍ଡା ---

ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲାରୁ ଚିତ୍ରକୋଣ୍ଡା ର ବାଲିମେଳା ନିକଟସ୍ଥ ଜଳପ୍ରପାତ , ମାଛକୁଣ୍ଡ ଜଳପ୍ରପାତ ଏକତ୍ରିତ କରି ରଖିଛି ପ୍ରାକୃତିକ ସୋନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ନିଖୁଣ ବିଭୋର ତାକୁ। ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ଵରେ ପ୍ରକୃତି ର କୁଞ୍ଚକୁଞ୍ଚିଆ ପାହାଡ କଟା ସରୀସୃପ ସଦୃଶ୍ୟ ଅଙ୍କାବଙ୍କା ରାସ୍ତାର ଶୋଭା ମଣ୍ଡନ କରିଛି‌।

କନ୍ଧମାଳର ---

ମଣ୍ଡସାରୁ, ମାଣ୍ଡାସାରୁ ଭ୍ୟାଲି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ପାହାଡ ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ।ୱଚ ଟାୱାର, ଶିଶୁ ଉଦ୍ୟାନ ,ବୃକ୍ଷରୋପଣ ପାର୍କ,ମଣ୍ଡା ସାର ଘାଟି ଇତ୍ୟାଦି।

ଦାରିଙ୍ଗବାଡି ---

ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ୩୦୦୦ କି .ମି ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି। ଏହା ଏକ ଆର୍ଦଶ ଗ୍ରୀଷ୍ମ କାଳୀନ ରିସର୍ଟ, ଦାରିଙ୍ଗବାଡି" ଓଡ଼ିଶା ର କାଶ୍ମୀର "ଭାବେ ପରିଚିତ। ଏଠାକାର କଫିବୋର୍ଡ଼/ ହିଲଭ୍ୟୁ ପାର୍କ ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରକାର ପ୍ରାକୃତିକ ସୋନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ପରିଦର୍ଶନ ସ୍ଥାନ ରହିଛି। ବହୁତ ଦେଶବିଦେଶରୁ ଲକ୍ଷାଧିକ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଆସି ମନୋରମ ପରିଭ୍ରମଣ କରି

ଫେରିଥାନ୍ତି।

ପୁତୁଡି --

ପୁତୁଡି ଜଳପ୍ରପାତ ପରିବେଶ ଶୋଭା ମଣ୍ଡନ କରିଅଛି। ୬୦ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚରୁ ସାଲୁଙ୍କି ନଦୀ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ଶୋଭା ମଣ୍ଡନ କରୁଛି।

ବେଲଘର--

ବେଲଘର-- ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ ୨୫୫୫ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏଠାକାର ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଓ ବନ୍ୟସମ୍ପଦରେ ସଂରକ୍ଷଣ ସଂସ୍ଥା ରହିଅଛି।

ଏହି ସ୍ଥାନ ଗୁଡିକରେ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇ ଥାଏ।

ପ୍ରଚୁର ପରିମାଣର ହାତୀ ମାନ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ।

ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ଖପ୍ରାଖୋଲ ବ୍ଲକରେ ଫୁଲୁକିମୁଣ୍ଡା ଠାରେ ଆୟୋଜିତ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବହୁତ ସୁନ୍ଦର ଚିତ୍ତାକର୍ଷକ ଅନୁଭୂତି ହୋଇଛି।

ହରିଶଙ୍କର ବନବିଭାଗ ଠାରେ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଛି।

କୋରାପୁଟ --କୋରାପୁଟର ମନୋହର ଦୃଶ୍ୟ ମନ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲିତ କରିଥାଏ । କୁଞ୍ଚକୁଞ୍ଚିଆ , ଜିକଜାକ ଓ ସର୍ପ ସଦୃଶ୍ୟ ପାହାଡ଼ରେ ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ କରି ପ୍ରକୃତିର ଶୋଭା ମଣ୍ଡନ କରୁଛି।

ସେଠାରେ ପାହାଡ ଉପରେ ତମ୍ବୁ ଟାଣି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇ ଥାଏ।

କୋଲାବ ଜଳପ୍ରପାତ , ଶାବର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର,

ଓ ଗୁପ୍ତେଶ୍ୱର ଶିବଲିଙ୍ଗ ପୀଠ ରୂପେ ବେଶ୍ ଆକୃଷ୍ଟ ଶୋଭା ମଣ୍ଡନ କରିଛି‌।

ଚନ୍ଦକା ---

ଚନ୍ଦକା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଓଡିଶାର ଚାରୁମୟ ଶୋଭା ମଣ୍ଡନ କରିଛି‌। ଭୁବନେଶ୍ଵର ଉପକଣ୍ଠରେ ଚନ୍ଦକା ହାତୀ ସଂରକ୍ଷଣର ସବୁଜ ପରିବେଶ ଜଙ୍ଗଲ ରେ ଅବସ୍ଥିତ।୭.୫ ଏକର ଜମିରେ ସୁନ୍ଦର ମହଲ ଗୁଡିକ ଗଢା ଯାଇ ପରିବେଶ କୁ ମାଧୁର୍ଯ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ କରିପାରିଛି।

ଓଳାଶୁଣୀ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ---

ଚଣ୍ଡିଖୋଲ ଠାରୁ ୨୨ କି.ମି ଦୂରରେ ମହର୍ଷି ଅରକ୍ଷିତ ଦାସ ଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ନିକଟ ପାହାଡ଼ରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ନୂତନ ଶୈଳୀର କୂଟୀର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି। ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାନ୍ତରୁ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ମାନଙ୍କ ଭିଡ଼ ଜମିଥାଏ।

ଭିତର କନିକା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ----

ବଙ୍ଗୋପସାଗରର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଭିତରକନିକା ଅବସ୍ଥିତ।ଡଙ୍ଗାମାନ ହାବାଲି କାଟୀ, ଗୁପ୍ତି ରହିଛି।ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ପୃଥିବୀ ପୃଷ୍ଠର ଦ୍ବିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ mangrove ଜଙ୍ଗଲରେ ଅବସ୍ଥିତ।

ଅଲିଭ କଇଁଚ, ଡଲଫିନ, ଓ କୁମ୍ଭୀର ମାନଙ୍କ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସ୍ଥାପନ ହୋଇଛି। ଏହା ପ୍ରକୃତିର ଜୈବିକ ଆକର୍ଷଣ। ଏହା ପୃଥିବୀର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଅଟେ।

ଶିମିଳିପାଳ -

ଶିମିଳିପାଳ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ରେ ଡ୍ରେସିଂ ପାନି,ଜାମୁନାଇ,ଗୁରୁଗୁରିୟମ,ରାମାର୍ଥଥା,କୁମାରୀ ନାମକ ଶିବିର ରହିଛି। ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଓ ପ୍ରକୃତି ର ଗହଳିଆ ଉପାଦାନ ର ଗନ୍ତାଘର ଅଟେ ଶିମିଳିପାଳ।

ସାନଘାଗରା

ଏହା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଳାରେ ଅବସ୍ଥିତ। ମମତା ର ଅମୃତ ଧାରା ସହ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ର ଗନ୍ତାଘର।

ଘଞ୍ଚଜଙ୍ଗଲ ଓ ସାଥିରେ ସାନଘାଗରା ଜଳପ୍ରପାତରର ସଂଯୋଗରେ ପ୍ରବାହିତ ମାଖାକନ୍ଦାନା ନଦୀର ସ୍ରୋତ କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ପାଲଟିଛି। ଜଳପ୍ରପାତ ସାଥେ ପୋଖରୀ ରହିଛି ଓ ତନ ମଧ୍ୟର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ବିରାଟକାୟ ଈଶ୍ଵରଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ସ୍ଥାପନା ଦେଖି ମନଲୋଭା ଦୃଶ୍ୟ ଅବିସ୍ମରଣୀୟ ସ୍ମୁତି ହୋଇ ରହିଯାଏ।

ଖଣ୍ଡଧର ଏକ ଜୈବ ବିବିଧତା ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହଟସ୍ଥଳ ପ୍ରାୟଃ ୬୦୦ପ୍ରଜାତିର ଔଷଧୀୟ ବୃକ୍ଷଲତା ଅନ୍ୟତ୍ର ବିରଳ ଅଟେ। ନିମ୍ବ ପ୍ରଜାତି ଉଦ୍ଭିଦମାନଙ୍କ ଘଞ୍ଚଜଙ୍ଗଲ ସାଥେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ସଂରକ୍ଷଣ ହୋଇ ରହିଛି।

ସମ୍ବର,ନୀଳଗାଇ, ଗୟଳ,ଗଣ୍ଡାହାତି,ବିଲୁଆ,ସିଂହ ,ଭାଲୁ,ଗଧିଆ, ବଣମଇଁଷି,ବାଘ ଆଦି ଅନେକ ପ୍ରକାର ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ।

ସାତ କୋଶିଆ ଜଙ୍ଗଲ --

ଏହା ପ୍ରକୃତିର ଅପରୂପ ସମାହାର। ଏଠାକାର ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ସଂରକ୍ଷଣ ଏକ ସୁଦୃଢ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି।ଦିନବେଳା ରାସ୍ତା କଡ଼ରେ ବାଘ ବୁଲୁଅଛି।ବ୍ୟାଘ୍ର ଆବାସସ୍ଥଳୀ ପ୍ରକଳ୍ପ ରହିଛି। ଜାତୀୟ ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଙ୍କୁ ନିୟୋଜିତ କରା ଯାଇଛି। ଏଠାରେ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ଭିଡ଼ ରହିଥାଏ,ଏଣୁ ନୂତନ ଶୈଳୀର କୂଟୀର ନିର୍ମାଣ କରି ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ପାଇଁ ସୁବିଧା ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି।

ବୋନାଇ ଫରେଷ୍ଟ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର

ବାଦମୂଲ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର

ଦେବ୍ରିଗଡ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଓଡ଼ିଶା ମାଟିରେ ପ୍ରକୃତି ର ସମ୍ଭାର ଓ ଅପୂର୍ବ ଭଣ୍ଡାର ରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଅଛି। ଏହାକୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସ୍ତର ରେ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ର ରାଜ୍ୟରୂପେ ବିବେଚିତ କରାଯାଇଛି।

ପଞ୍ଚଲିଙ୍ଗେଶ୍ଵର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ---

ଯାଜପୁରରେ ପଞ୍ଚଲିଙ୍ଗେଶ୍ଵର ଠାରେ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ‌। ପ୍ରକୃତି ର ଗହଳିଆ ଉପାଦାନ ଭରପୂର ତାରେ ଶିବିର ର କୂଟିର ସ୍ଥାପନ କରି ପ୍ରାକୃତିକ ସୋନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର ଉପଭୋଗ କରିହୁଏ।

ମଧୁସ୍ମିତା ସାହୁ

ବ୍ରହ୍ମା

ନଗର ପ୍ରଥମ ଗଳି

ବ୍ରହ୍ମପୁର

ଜିଲ୍ଲା-ଗଞ୍ଜାମ

ଓଡ଼ିଶା

ମୋ--୯୩୪୮୨୮୫୪୧୬

ଓଡ଼ିଶା ର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର (Eco-tourism)

ପ୍ରକୃତି ରାଣୀ ର ଶୋଭା ଗନ୍ତାଘର