ଓଡ଼ିଶା ର ଆରାଧ୍ୟ ଠାକୁର ଓ ବିଶ୍ଵ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଲୀଳା ମୟ ଠାକୁର ରତ୍ନ ସିଂହାସନରେ ବସି ନୀଳଚକ୍ର ବାନା ଫର ଫର ଉଡ଼ାଇ ବାର ମାସରେ ତେର ପର୍ବ ର ପାରମ୍ପରିକ ରୀତିନୀତିରେ ଏକ ଦିବ୍ୟତା ର ପରିଚୟ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଦ୍ବାରା ରଚିତ ସବୁ ରୀତିନୀତି ଏକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁଯାୟୀ ରଚିଛନ୍ତି।

ଏତଦ୍ ମଧ୍ୟରୁ ଚନ୍ଦନ ଯାତ୍ରା ଅନ୍ୟତମ। ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟା ଦିନ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ ଓ ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ଶେଷ।

ଚନ୍ଦନ ଯାତ୍ରା ଗନ୍ଧଲେପନ ଯାତ୍ରା ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା , ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବା ଦୀର୍ଘତମ ପର୍ବ

ଚନ୍ଦନ ଯାତ୍ରାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ସଂସ୍କୃତରେ ଚାନ୍ଦବାଲି ଯାତ୍ରା , ଯାହାକି 42 ଦିନ ଧରି ଚାଲିଥାଏ ଦୁଇ ଭାଗରେ ପାଳନ କରାଯାଏ: ବାହାରଚନ୍ଦନ ଏବଂ ଭିତର ଚନ୍ଦନ ଜଗନ୍ନାଥର ଚନ୍ଦନ ବେଶା

ନରେନ୍ଦ୍ର ତିର୍ଥ ଟାଙ୍କି ଯେଉଁଠାରେ ବାହାରି ଚନ୍ଦନଯାତ୍ରାଙ୍କ ସମାରୋହ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ

ବାହାର ଚନ୍ଦନ ଯାତ୍ରାରେ

ନରେନ୍ଦ୍ର ତିର୍ଥରେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ସଜ୍ଜିତ ଡଙ୍ଗା

ବାହାର ଚନ୍ଦନ ଅକ୍ଷୟ ତ୍ରିଟିଆରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ 21 ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିବ | ବାର୍ଷିକ ରଥଯାତ୍ରା ଉତ୍ସବ ପାଇଁ ରଥ ନିର୍ମାଣ ଅକ୍ଷୟ ତ୍ରିଟିଆରୁ ଆରମ୍ଭ |

ପ୍ରଥମ 21 ଦିନରେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ମୂଖ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପ୍ରତିନିଧୀ ପ୍ରତିମା ତଥା ପଞ୍ଚ ପଣ୍ଡାଭା ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା ପାଞ୍ଚଟି ଶିବଲିଙ୍ଗଙ୍କୁ ସିଙ୍ଗଧୱାରା କିମ୍ବା ପୁରୀର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ସିଂହ ଦ୍ୱାରରୁ ନରେନ୍ଦ୍ର ତିର୍ତ୍ତା ଟାଙ୍କି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଆଯାଏ। ମଦନମୋହନ , ଭୁଦେବୀ , ଶ୍ରୀଦେବୀ ଏବଂ ରାମକୃଷ୍ଣ ଦେବତା ଏହି ଯାତ୍ରାରେ 21 ଦିନ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ଦେବତାମାନେ ନରେନ୍ଦ୍ର ତ୍ରୀତାର ଏକ ଭ୍ରମଣରେ ନନ୍ଦା ଏବଂ ଭଦ୍ରା ନାମକ ଦୁଇଟି ଚାପ (ଡଙ୍ଗା) ଉପରେ ନିଆଯାଇଛି । ବିଭିନ୍ନ ରୀତିନୀତି ପରେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ନାରାନ୍ଦ୍ର ପୋଖରୀକୁ ନିଆଯାଏ ଏବଂ ଟ୍ୟାଙ୍କର ସନ୍ଧ୍ୟା କ୍ରୁଜ୍ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କୁ ବଡ଼ ସଜ୍ଜିତ ଡଙ୍ଗାରେ ରଖାଯାଇଥାଏ।

ଭିତର ଚନ୍ଦନ

21 ଦିନରେ ମନ୍ଦିର ଭିତରେ ଆୟୋଜିତ ରୀତିନୀତି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ |ନନ୍ଦିନ କ୍ରୁଜ୍ ବଦଳରେ ଏଠାରେ ଚାରିଥର, ଅମାବାସ୍ୟା , ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ରାତି, ଶାଶ୍ଟୀ ଏବଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦୁର୍ଗ ରାତିର ଏକାଦାଶୀରେ ଖେଳାଯାଏ |

ଦେବତା ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ ହିନ୍ଦୁ ଓଡ଼ିଆ ପର୍ବ ।

ମଧୁସ୍ମିତା ସାହୁ

ବ୍ରହ୍ମା ନଗର ପ୍ରଥମ ଗଳି

ବ୍ରହ୍ମପୁର

ଜିଲ୍ଲା-ଗଞ୍ଜାମ

ଓଡ଼ିଶା

ମୋ---୯୩୪୮୨୮୫୪୧୬

ଓଡ଼ିଶାର ଚନ୍ଦନ ଯାତ୍ରା

ବୈଶାଖ ମାସର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ପର୍ବ।