ମଣିଷକୁ ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ୱରୁ ଘେରି ରହି ତାର ଜୀବନ ତ‌ଥା କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଉଥିବା ପରିବୃତ୍ତିକୁ (Surroundings) ପରିବେଶ (Environment) କୁହାଯାଏ । ପୃଥିବୀର ସ୍ଥଳ, ଜଳ, ବାୟୁ, ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ପ୍ରାଣୀ ଜଗତ ଏହି ପରିବୃତ୍ତିର ଅଂଶବିଶେଷ ।

ଶ୍ରେଣୀ ବିଭାଗ

ପରିବେଶକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇଟି ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଏ । ଯଥା:

ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶ (Natural Environment)

ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିବେଶ (Cultural Environment କିମ୍ବା Human Environment)

ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶ (Natural Environment)

ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶ (Natural Environment) ଜଳ, ସ୍ଥଳ, ବାୟୁ, ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ପ୍ରାଣୀମାନ‌ଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ । ପୃଥିବୀ ସ‌ହିତ ମନୁଷ୍ୟର ନିବିଡ଼ ସମ୍ପର୍କ‌କୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଭୌଗୋଳିକମାନେ ପୃଥିବୀକୁ ଚାରୋଟି ମଣ୍ଡଳରେ ବିଭାଜନ କରି ଆଲୋଚନା କରିଥାନ୍ତି । ଏହି ଚାରୋଟି ମଣ୍ଡଳ ହିଁ ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶର ଭିତ୍ତି । ଏହି ମଣ୍ଡଳଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି:

ଅଶ୍ମମଣ୍ଡଳ (Lithosphere)

ବାୟୁମଣ୍ଡଳ (Atmosphere)

ବାରିମଣ୍ଡଳ (Hydrosphere)

ଜୈବମଣ୍ଡଳ (Biosphere)

ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଥମ ତିନୋଟି ଅଜୈବିକ (Abiotic) ଓ ଶେଷଟି ଜୈବିକ (Biotic) । ତେଣୁ ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶକୁ ଦୁଇଟି ଶ୍ରେଣୀରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଏ । ଯଥା:

ଅଜୈବିକ ପରିବେଶ (Abiotic Environment)

ଜୈବିକ ପରିବେଶ (Biotic Environment କିମ୍ବା Biological Environment)

ଅଜୈବିକ ପରିବେଶ (Abiotic Environment)

ଜଳ, ସ୍ଥଳ ଓ ବାୟୁ ଭଳି ନିର୍ଜୀବ ବା ଭୌତିକ ଉପାଦାନ‌କୁ ନେଇ ଏହି ପରିବେଶ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ । ତେଣୁ ଏହାକୁ ଅଜୈବିକ (Abiotic) ବା ଭୌତିକ (Physical) ପରିବେଶ କୁହାଯାଏ ।

ଜୈବିକ ପରିବେଶ (Biotic Environment କିମ୍ବା Biological Environment)

ଜୈବମଣ୍ଡଳର (Biosphere) ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ପ୍ରାଣୀମାନ‌ଙ୍କଦ୍ୱାରା ଏହି ପରିବେଶ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ । ତେଣୁ ଏହାକୁ ଜୈବିକ ପରିବେଶ (Biotic Environment କିମ୍ବା Biological Environment) କୁହାଯାଏ ।

ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ବନ ବିଭାଗ ନିର୍ମାଣ କରିଥିବା ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ଶିବିରରେ ରୁହ | ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଏବଂ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିରଗୁଡିକ ଆପଣଙ୍କୁ ନିକଟରୁ ପ୍ରକୃତିର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପାଳନ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥାଏ | ଶିବିର ଭିତରେ ଆଧୁନିକ ସୁବିଧା ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି ଏବଂ ଆପଣ ଏକାକୀ ସମୟ ବିତାଇ ପାରିବେ | ଜଙ୍ଗଲ ଓଡିଶାରେ ରହିଥାଏ ଏକ ରୋମାଞ୍ଚକର ଅନୁଭୂତି ଯାହାକୁ ଆପଣ ନିଜ ଜୀବନରେ ଅତି କମରେ ଥରେ ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ୍ |

ଏଠାରେ ଓଡିଶାର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଗୁଡ଼ିକ ଅଛି |

1. ଭିତରକନିକା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ବଙ୍ଗୋପସାଗରର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଭିତାର୍କାନିକା ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ ଡଙ୍ଗାମାଲ, ହାବାଲିଖାଟୀ ଏବଂ ଗୁପ୍ତି ରହିଛି। ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଦେଶର ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ mangrove ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ | ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ହାବାଲିକାହତି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଡଲଫିନ୍ଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ଯୋଗୁଁ ଅଧିକାଂଶ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ | କୁମ୍ଭୀର ଏବଂ ଡଲଫିନ୍ ଦେଖିବା ଏବଂ ଅଲିଭ୍ ରିଡଲ୍ କଇଁଛ ଦେଖିବା ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଏହାକୁ ଓଡିଶାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ ପରିଣତ କରେ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ସେପ୍ଟେମ୍ବରରୁ ମାର୍ଚ୍ଚ |

ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ର ଗନ୍ତାଘର ରୂପେ ରହିଛି ଏଇ ଶିମିଳିପାଳ।

3. ସାନଘାଗର ଇକୋ-ଟୁରିଜିମ୍ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ, କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା ରେ ଅବସ୍ଥିତ | କେନ୍ଦୁଝର ମମତାର ମହୁଝର ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ର ଗନ୍ତାଘର ।କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାରେ ଭରି ରହିଛି ସବୁଆଡ଼େ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ। ବହୁତ୍ ଆଡୁ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଆସିଥାନ୍ତି ଏହି ଜିଲ୍ଲାକୁ ଭ୍ରମଣ କରିବା ପାଇଁ।

ଇକୋ-ଟୁରିଜିମ୍ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ଗୋଟିଏ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଉଚ୍ଚ ପାହାଡକୁ ମାଖାକନ୍ଦାନା ନଦୀର ବହୁ ବର୍ଷର ପ୍ରବାହ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବନବିଭାଗ ଲ୍ୟାଣ୍ଡସ୍କେପ୍ NH 49 ର ଉପସ୍ଥିତି ଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନିତ ହୋଇଛି। ଇକୋ-ଟୁରିଜିମ୍ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ଠାରୁ 100 ମିଟର ଦୂରରେ ସନା ଘାଗରା ଜଳପ୍ରପାତ ଭାବରେ ସମାପ୍ତ ହେଉଥିବା ମାଖାକନ୍ଦାନା ନଦୀର ଚିରାଚରିତ ପ୍ରବାହ ଆକର୍ଷଣର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ପାଲଟିଛି । ସାନଘାଗରା ରେ ରହିଛି ଏକ ଜଳପ୍ରପାତ ଏବଂ ଏକ ମନଲୋଭା ପୋଖରୀ ବହୁତ୍ ବଡ଼ ଆକାରର ଏବଂ ସେଇ ପୋଖରୀ ଭିତରେ ଭଗବାନ୍ ଶିବ ଙ୍କ statue। ବା ଅତି ସୁନ୍ଦର ମନୋରମ ଦୃଶ୍ୟ। ଗଲେ ସେ ଜାଗାକୁ ଫେରିବାକୁ ଈଛା ହୁଏନା।

୪-ସୁନ୍ଦରଗଡ ଜିଲ୍ଲାର ବୋନାଇ ଫରେଷ୍ଟ ଡିଭିଜନର ଖଣ୍ଡଧର ଜଳ ପତନ ସିମିଲିପାଲର ବରେହିପାନି ଜଳ ପତନ ପରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଜଳ ପତନ ବୋଲି ବିଶ୍ବାସ କରାଯାଏ, ତଥାପି ଏହା ଆମ ଦେଶରେ ଦ୍ୱାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ଜଳ ପତନ ଏବଂ ଏହାକୁ ଘୋଡା ଲାଞ୍ଜର ଜଳ ପତନ ଭାବରେ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ଏହି ଚିରାଚରିତ ଜଳ ପତନ ପ୍ରକୃତିର ଅନ୍ୟତମ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଉପହାର ଏବଂ ସୁନ୍ଦରଗଡ ଅଞ୍ଚଳର ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସର୍କିଟରେ ଏକ ଅଳଙ୍କାର | ପତିତପାବନ ବନାଇ ବନ ବିଭାଗର ସବୁଜ ସବୁଜ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ | କୋରାପାନି ନାଲା, ଏକ ଛୋଟ stream ରଣା, 244 ମିଟର ଉଚ୍ଚତା (801 ଫୁଟ) ରୁ ଖସି ପଡେ |

ଖଣ୍ଡଧର ଜଳପ୍ରପାତ ଦେଖିବା ପ୍ରକୃତରେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଅଟେ | ଖଣ୍ଡାଧାରର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ମୌସୁମୀ ମାସରେ ବହୁଗୁଣିତ ହୁଏ ଯେତେବେଳେ କୋରାପାନି ନାଲାରୁ ଏକ ଜଳ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ ଏବଂ ଏହା ଏକ କ୍ୟାସକେଡ୍ ଭାବରେ ଖସିଯାଏ | ପତନର ଚମକୁଥିବା ଜଳ ଏକ ଅବିଶ୍ୱାସନୀୟ ଚିତ୍ତାକର୍ଷକ ଦୃଶ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ | ସବୁଠାରୁ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଦୃଶ୍ୟ ହେଉଛି ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ଯାହା ଜଳପ୍ରପାତର ମୂଳରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ଜଳପ୍ରପାତର ଦୋହଲିଯିବା ପରି ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ଦେଖାଯାଏ | ଏହା ଏକ ଉପଯୁକ୍ତ ପିକନିକ୍ ସ୍ପଟ୍ ଏବଂ ଓଡିଶାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଇକୋଟୋରିଜିମ୍ ଗନ୍ତବ୍ୟସ୍ଥଳ |

ଖଣ୍ଡଧର ଜଙ୍ଗଲ ହେଉଛି ଏକ ଜ୍ୟବ ବିବିଧତା ହଟ ସ୍ଥାନ ଏବଂ ବହୁ ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ ଔଷଧୀୟ ସହିତ ଅତି କମରେ 600 ପ୍ରଜାତିର ଉଦ୍ଭିଦ ବାସ କରନ୍ତି | ଖଣ୍ଡଧରର ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ କେବଳ ଅନେକ ବିରଳ, ବିଲୁପ୍ତ, ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥା ଏଣ୍ଡେମିକ୍ ଉଦ୍ଭିଦ ଏବଂ ଜୀବଜନ୍ତୁଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରେ ନାହିଁ, ବରଂ ବ୍ରାଇଫାଇଟ୍ ଏବଂ ଲାଇଚେନ ପରି ଅନେକ ନିମ୍ନ ଗୋଷ୍ଠୀର ଉଦ୍ଭିଦଗୁଡିକର ଲୁକ୍କାୟିତ ଧନ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ପରିଗଣିତ ହେଲା |

ଜ୍ୟାକଲ୍, ସାମ୍ବର, ବାର୍କିଂ ହରିଣ, ବନ୍ୟ ଘୁଷୁରୀ, ସ୍ଲୋ ଭାଲୁ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପକ୍ଷୀ ପରି ଜୀବଜନ୍ତୁ | ବାବୁଲର୍, ଓରିଓଲ୍, ବୁଲବୁଲ୍, ସିକ୍ରା, କୁକୁଡ଼ା ଇତ୍ୟାଦି ମିଳିଥାଏ | ଖରା ଏବଂ ଏହାର ଆଖପାଖରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଜାପତି ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ | ଲିମ୍ବଲେସ୍ କୁମ୍ଭୀର (ସେପସୋଫିସ୍) ପରି ଆକର୍ଷଣୀୟ ପ୍ରଜାତି ମଧ୍ୟ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରୁ ଜଣାଶୁଣା |

ଖଣ୍ଡଧର ଜଳପ୍ରପାତ ଆଡକୁ ମୁହାଁଇଥିବା ପାହାଡ ଉପରେ 10 ଟି ବିଳାସପୂର୍ଣ୍ଣ ଏସି କୁଟିଜ୍ - 6 (ପ୍ରକୃତି କ୍ୟାମ୍ପ କୁଟିଜ୍) ସହିତ ଖାନ୍ଧର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଏବଂ ଇକୋ ପାର୍କ ଭିତରେ 4 (ଇକୋ-କୁଟିଜ୍) |

୫-ସାଟକୋସିଆ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ଠିକ୍ ସେହିପରି ସିମିଲିପାଲ୍, ସାଟକୋସିଆ ଘାଟ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ 5 ଟି ଶିବିର ଅଛି - ଟିକରପଡା, ଛୋଟକେ, ବାଗାମୁଣ୍ଡା, ପୁରନାକୋଟ, ଏବଂ ତରଭା | ଏଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଶ style ଳୀ ଅଛି ଏବଂ ପରସ୍ପର ସହିତ ତୁଳନା କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ | ସେମାନେ ପ୍ରକୃତିର ସମୟ ଅତିବାହିତ କରିବା ଏବଂ ମହାନଦୀ ନଦୀରେ ଡଙ୍ଗା, ଟ୍ରେକିଂ, ପକ୍ଷୀ, ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ଏବଂ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଫଟୋଗ୍ରାଫିରେ ଯୋଗ ଦେବା ପାଇଁ ଓଡିଶାର କେତେକ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର | ଓଡିଶାର ସୁନ୍ଦର ଶିବିରଗୁଡ଼ିକରେ ରୁହ ଏବଂ ପ୍ରକୃତିର ଅଭିଜ୍ଞତାକୁ ନିକଟତର କର |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ନଭେମ୍ବରରୁ ମାର୍ଚ୍ଚ |

୬:- ବାଦମୁଲ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାର ବାଦମୁଲରେ ଅବସ୍ଥିତ, ବଦମୁଲ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଓଡିଶାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟରେ ଅଛି | Satkosia Sand Resorts ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ, ଏହି ଶିବିରଗୁଡ଼ିକ ସତକୋସିଆ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଭିତରେ ଏବଂ ମହାନଦୀ ନଦୀ କୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ | ଯଦି ତୁମେ ପ୍ରକୃତିକୁ ଭଲ ପାଅ, ତେବେ ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରୁ ଚମତ୍କାର ଦୃଶ୍ୟ ଧର ଏବଂ ବାଦମୁଲ ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ ଷ୍ଟାର ଦେଖିବା, ବୋଟିଂ, ଟ୍ରେକିଂ ଏବଂ ପଶୁ ଦର୍ଶନ ପରି ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଚେଷ୍ଟା କର |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ନଭେମ୍ବରରୁ ମାର୍ଚ୍ଚ |

୭. ଦେବ୍ରିଗଡ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ଡେବ୍ରିଗଡ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ହେଉଛି ଏକ ସୁନ୍ଦର ତଥା ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ଶିବିର ଯାହା ଓଡିଶାର ଡେବ୍ରିଗଡ ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ | ଏହି ଶିବିରଗୁଡିକ ହିରାକୁଦ ଜଳଭଣ୍ଡାର ନିକଟରେ ରଖାଯାଇ ପରିବେଶର ସୁନ୍ଦର ଦୃଶ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ | ଡେବ୍ରିଗଡ ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ ଆଧୁନିକ ସୁବିଧା ସହିତ 13 ଟି ସୁସଜ୍ଜିତ କୋଠରୀ ଅଛି ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରେ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କୁ ଆରାମଦାୟକ ରହଣି ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ | ଆହୁରି ମଧ୍ୟ, ଏହି ଶିବିର ସ୍ଥାନୀୟ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ, ଏବଂ ସେଥିପାଇଁ, ଆପଣ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ସ୍ଥାନୀୟ ରୋଷେଇର ସ୍ୱାଦ ପାଇପାରିବେ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ନଭେମ୍ବରରୁ ମାର୍ଚ୍ଚ |

୮. ଚିଲିକା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ପକ୍ଷୀ ପାରାଦୀପ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା, ଚିକିଲା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ହେଉଛି ଓଡିଶାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର | ଏହାର ଏକ ହ୍ରଦ ଅଛି ଯାହା ଶୀତରୁତୁରେ ହଜାର ହଜାର ପ୍ରବାସୀ ପକ୍ଷୀ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି | ଅଧିକନ୍ତୁ, ଚିଲିକାଙ୍କର camp ଟି ଶିବିର ଅଛି - ମଙ୍ଗଳାଜୋଡି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର, ରାଜହାନ୍ସ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମପୁରା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର | ସମସ୍ତ ଶିବିରରେ ଉତ୍ତମ ସୁବିଧା ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ କୋଠରୀ ରହିଛି | ଶିବିରରେ ବୋଟିଂ, ପକ୍ଷୀ ଦେଖିବା ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ଫଟୋଗ୍ରାଫି ହେଉଛି କିଛି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ନଭେମ୍ବରରୁ ଫେବୃଆରୀ |

୯. ନୁଆନାଇ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

10 ଟି ଡବଲ୍ ବେଡ୍ ଏସି ଟେଣ୍ଟ ସହିତ, ଓଡିଶାର ନୁଆନାଇ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଆପଣଙ୍କୁ ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରେ ଆରାମଦାୟକ ରହଣି ଯୋଗାଇଥାଏ | ଓଡିଶାର ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିରଗୁଡ଼ିକ ବଲୁଚାନ୍ଦ-କୋଣାର୍କ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ବଙ୍ଗୋପସାଗର ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ | ଆପଣ ଓଡିଆ ସ୍ଥାନୀୟ ଖାଦ୍ୟ ସହିତ ସୁସଜ୍ଜିତ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ପରିକଳ୍ପିତ ତମ୍ବୁରେ ରହିବାକୁ ପାଇବେ | ନୁଆନାଇ ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ ଥିବାବେଳେ ଡଙ୍ଗା, ପକ୍ଷୀ, ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥାନ, ଏବଂ ଖେଳ ଏବଂ ଖେଳ ସହିତ ଜଡିତ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ଶୀତ ଏବଂ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ମାସ |

୧୦:- ରିସିଆ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ରିସିଆ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର କୁଲଡିହା ଅଭୟାରଣ୍ୟର ମଧ୍ୟମ ଜଙ୍ଗଲ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ | ଏହା ବାଲେଶ୍ୱର, ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଏବଂ କେଓନଜାର ଜିଲ୍ଲାର ତ୍ରି-ମିଳନସ୍ଥଳରେ ଅଛି | ଏହି ଶିବିରଗୁଡିକରେ 9 ଟି ଡବଲ୍ ବେଡ୍ NON-AC ଟେଣ୍ଟେଡ୍ ରହଣି ଅଛି ଏବଂ ସମସ୍ତ ତମ୍ବୁଗୁଡିକ ସୁସଜ୍ଜିତ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ପରିକଳ୍ପିତ | ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଓଡିଶାର ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ବିଭିନ୍ନ ରୋମାଞ୍ଚକର କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ପ୍ରଦାନ କରେ ଯାହା ଆପଣଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବ | ଆହୁରି ମଧ୍ୟ, ତମ୍ବୁଗୁଡ଼ିକରେ ଇକୋ-ପର୍ଯ୍ୟଟନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରୁଥିବା ସୋଲାର ଲାଇଟ୍ ର ପ୍ରଶଂସକ ଅଛନ୍ତି |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ଅକ୍ଟୋବରରୁ ମେ |

୧୧:- ବିଚିଟପୁର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ଓଡ଼ିଶାର ବାଲେଶ୍ୱରରେ ଅବସ୍ଥିତ ବିଚିଟପୁର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ହେଉଛି ଓଡିଶାର ଏକ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର। ଏହା ସୁବର୍ଣ୍ଣରେଖା ନଦୀ ନିକଟ ବିଚିଟପୁରର ଆମ୍ବ ଜଙ୍ଗଲ ତଳେ ଅବସ୍ଥିତ | ଏଠାରେ, ଆପଣ 4 ଟି ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ସୁସଜ୍ଜିତ ଏସି କୁଟିଜରେ ନିଜ ମନକୁ ସଜୀବ କରିପାରିବେ, ଯାହା ଆରାମଦାୟକ ରହିବା ପାଇଁ ଆଧୁନିକ ସୁବିଧା ଯୋଗାଇଥାଏ | ବୋଟିଂ, ଟ୍ରେକିଂ, ପକ୍ଷୀ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିୟୋଜିତ ହୁଅନ୍ତୁ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ କରିବାକୁ ଭୁଲନ୍ତୁ ନାହିଁ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ଅକ୍ଟୋବର ଏବଂ ମାର୍ଚ୍ଚ |

୧୨:- ଡାରିଙ୍ଗବାଡି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

‘ଓଡ଼ିଶାର କାଶ୍ମୀର’ ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା ଡରିଙ୍ଗବାଡିରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ରହିଛି। ଓଡିଶାର ଏହି ସମସ୍ତ ଶିବିର ପ୍ରକୃତି ପାର୍କ ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚମତ୍କାର ଦୃଶ୍ୟ ସହିତ ଏକ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଆମ୍ବିଆନ୍ସ ପ୍ରଦାନ କରେ | ଡାରିଙ୍ଗବାଡି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଓଡିଶାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଏବଂ ମୋଟା ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଭାସ୍କର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ରହିଥିବା 10 ଟି କୁଟୀର ଅଛି | ଏଠାରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପରେ ଯୋଗ ଦେବାକୁ ଭୁଲନ୍ତୁ ନାହିଁ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ଡିସେମ୍ବରରୁ ଫେବୃଆରୀ |

୧୩:-ବେଲଗର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ବେଲଗଡ ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ ପ୍ରାୟ 2555 ଫୁଟ ଉଚ୍ଚରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ମୁଖ୍ୟତ ‘‘ କୁଟିଆ କାନ୍ଦା ’ନାମକ ଏକ ନଦୀ ବାସ କରେ | ବେଲଗରର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲ ଜମି ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାହାଡ ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଚମତ୍କାର ଭିସ୍ତା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ | ପ୍ରକୃତିର ନିକଟତର ରହିବା ଏବଂ ପଶୁମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରାକୃତିକ ବାସସ୍ଥାନରେ ଦେଖିବା ପାଇଁ ବେଲଗଡ଼ର ଓଡିଶାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଅଛି | 4 ଟି NON-AC ସୁସଜ୍ଜିତ କୋଠରୀ ଏବଂ ମୌଳିକ ସୁବିଧା ସହିତ, ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଆପଣଙ୍କର ସପ୍ତାହାନ୍ତ ବିତାଇବା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ନଭେମ୍ବରରୁ ମାର୍ଚ୍ଚ |

୧୪:-. ଫୁଲବାଣୀ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ସୁନ୍ଦର ଭାସ୍କର୍ଯ୍ୟ, ଉପତ୍ୟକା ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ପଥ ସହିତ ଫୁଲବାଣୀ ଓଡିଶାର ଦୁଇ ପ୍ରକାର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର - ମାଣ୍ଡାସାରୁ ଭ୍ୟାଲି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଏବଂ ଫୁଲବାଣୀ ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ | ଉଭୟଙ୍କର ସୁପରିଚାଳିତ କୋଠରୀ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆଧୁନିକ ସୁବିଧା ଅଛି | କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ, ସେମାନଙ୍କୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଆଦିବାସୀମାନେ ଦେଖନ୍ତି, ଏବଂ ସେଥିପାଇଁ, ଆପଣ ଏଠାରେ ପ୍ରାମାଣିକ ଓଡିଆ ଖାଦ୍ୟର ସ୍ୱାଦ ପାଇପାରିବେ | ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ପର୍ବତ ଟ୍ରେକିଂ ପରି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପରେ ଲିପ୍ତ ରୁହ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ କର |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ଗ୍ରୀଷ୍ମ ମାସ |

୧୫:-. ଚନ୍ଦାକା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ଏକ ହାତୀ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଏବଂ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ସଂରକ୍ଷଣ ସ୍ଥାନ ଥିବା ଚାନ୍ଦା ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଏହାର ଭିତରେ nature ଟି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ନିର୍ମାଣ କରିଛନ୍ତି ଯଥା ଡେରାସ୍ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଏବଂ ଗୋଦାବରୀ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର। ଡେରାସ୍ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଡେରାସ୍ ଡ୍ୟାମ୍ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ଏବଂ ଏଥିରେ 8 ଟି NON-AC କୁଟିଜ୍ ଥିବାବେଳେ ଗୋଦାବରୀ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଚାନ୍ଦା-ଡାମପାରା ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ଅଭୟାରଣ୍ୟର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ରଖାଯାଇଛି ଏବଂ ଏଥିରେ 8 ଟି ଏସି ରୁମ୍ ଅଛି | ଜଙ୍ଗଲ ସଫାରି ଏବଂ ଡେରାସ ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ଡଙ୍ଗା ଏଠାରେ କରିବା ପାଇଁ ଲୋକପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ବର୍ଷସାରା |

୧୬:- ବ୍ଲାକ୍ବକ୍ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ବ୍ଲାକବକ୍ ପ୍ରକୃତି ଶିବିରଟି ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ଛୋଟ ଗାଁର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହା ବ୍ଲାକ୍ବକ୍ସର ଗୋରୁମାନଙ୍କର ଘର ଅଟେ | କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ, ପରିଦର୍ଶକମାନଙ୍କ ପାଇଁ 3 ଟି ପ୍ରାକୃତିକ ଶିବିର ଯଥା ଚେର୍ମେରିଆ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର, ସାଲୁପାଲ୍ଲି ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ଏବଂ ଭଞ୍ଜାନଗର ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ଏହି ଶିବିରଗୁଡ଼ିକ ଓଡିଶାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଏବଂ ଭଲ ଭାବରେ ରଖାଯାଇଥିବା ଏସି ଏବଂ NON-AC କୋଠରୀ ସହିତ ଆରାମଦାୟକ ରାତି ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ଜୁଲାଇରୁ ନଭେମ୍ବର |

୧୭:-ଜଏଣ୍ଟ୍ ସ୍କ୍ୱାର୍ଲ୍ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ଏହି ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ ଏହି ଦୁନିଆର ଅନ୍ୟତମ ସୁନ୍ଦର ଜୀବ, ବିଶାଳ ସ୍କ୍ୱାର୍ଲ୍ ବାସ କରନ୍ତି | ଭଞ୍ଜନଗରର ଏକ ଗାଁ କାଲିଆମ୍ବା ବିଶାଳ ଗୋଲମରିଚ ଦ୍ୱାରା ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ | ପ୍ରକୃତି ଶିବିରରେ, କାଲିମ୍ବା ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇଟି ଶିବିର ଅଛି - ଗୋଟିଏ ବିଶ୍ରାମ ଗୃହ ଏବଂ ଗୋଟିଏ ଗଛ ଘର | ଏହି ବୃକ୍ଷଗୃହଗୁଡ଼ିକ ଭୂମି ସ୍ତରରୁ 30 ଫୁଟ ଉଚ୍ଚରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଓଡିଶାର କିଛି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟରେ ଅଛି | କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ ସେଗୁଡ଼ିକ ଭଲ ଚାଳିତ ଏବଂ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାବରେ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଛି |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: ଅକ୍ଟୋବରରୁ ଜୁନ୍ |

୧୮:-ବର୍ବେରା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ଯରେ ଅବସ୍ଥିତ ବରବେରା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ହେଉଛି ଓଡିଶାର ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ, ପ୍ରକୃତି ମଧ୍ୟରେ ରହିବାକୁ | ବର୍ବେରା ଜଙ୍ଗଲ ଏହାର ପ୍ରାକୃତିକ ବାସସ୍ଥାନ ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ସହିତ ଇତିହାସ ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ | କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ ଜଙ୍ଗଲରେ ଅନେକ ବିରଳ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ ମଧ୍ୟ ଅଛି | ପରିଦର୍ଶକମାନଙ୍କ ପାଇଁ 3 ଟି ଡବଲ୍ ବେଡ୍ ଭଲ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ କୁଟୀର ଅଛି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଚିତ୍ତାକର୍ଷକ ରଖିବା ପାଇଁ ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଅଛି |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: NA

୧୯:- ଚିତ୍ରାକୋଣ୍ଡା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ମାଲକାନଗିରି ଜିଲ୍ଲାର ଚିତ୍ରକୋଣ୍ଡା ବାଲିମେଲା ଡ୍ୟାମ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଜନଜାତି ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା | ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନର ଗତିପଥ ପାଇବାକୁ ଆପଣ ଏଠାରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ କରିପାରିବେ | ଚିତ୍ରକୋଣ୍ଡା ପ୍ରକୃତି ଶିବିର ସର୍ବୋତ୍ତମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆଧୁନିକ ସୁବିଧା ସହିତ 4 ଏସି ରୁମ୍ ସହିତ ଅନନ୍ୟ ଡିଜାଇନ୍ ଅଛି | ଏହା ଏହାର ଅତିଥିମାନଙ୍କୁ ଏକ ଆରାମଦାୟକ ରହଣି ପ୍ରଦାନ କରେ ଏବଂ ଏହାର ଇକୋ-କୁଟିଜ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଇକୋଟୋରିଜିମ୍ କୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ |

ପରିଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସମୟ: NA

୨୦:-. Satiguda ପ୍ରକୃତି ଶିବିର |

ସାଟିଗୁଡା ଡ୍ୟାମ୍ ହେଉଛି ମାଲକାନଗିରି ଜଙ୍ଗଲ ରେଞ୍ଜର ଏକ ବୃହତ ମାନବ ନିର୍ମିତ ହ୍ରଦ | ନିକଟ ସହରଗୁଡ଼ିକୁ ଜଳ ଯୋଗାଇବା ପାଇଁ ଏହି ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହା ପ୍ରକୃତି ଶିବିରଗୁଡିକ ରଖେ ଏବଂ ପ୍ରକୃତିର ସବୁଜତା ମଧ୍ୟରେ ଆରାମଦାୟକ ରାତି ପ୍ରଦାନ କରେ | ଡ୍ୟାମ ନିକଟରେ ପରିଦର୍ଶକମାନଙ୍କୁ ଏକ ସୁନ୍ଦର ରହଣି ପାଇଁ କିଛି କୁଟୀର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି | ମ basic ଳିକ ସୁବିଧା ସହିତ 4 ଟି ସୁସଜ୍ଜିତ ଏସି କୁଟିଜ୍ ଅଛି ଏବଂ ବୋଟିଂ ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲ ଟ୍ରେକିଂ ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ମଧ୍ୟ ଅଛି ଯାହା ଆପଣଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିବ |

୨୧:- ଖଣ୍ଡାଧାର ଜଳପ୍ରପାତ ।

କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାରେ ଏହି ସୁନ୍ଦର୍ ବିମୋହିତ ଜଳପ୍ରପାତ ଟି ରହିଛି। ସେଠାକୁ ବହୁତ୍ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଆସିଥାନ୍ତି। ତା କୂଳେ ବସିରୁହନ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରକୃତି କୁ ଅନୁଭବ କରିଥାନ୍ତି। ସେଠାରେ ପିକନିକ ମଧ୍ୟ କରିଥାନ୍ତି। ଭାରି ଆନନ୍ଦ ରେ ହଜି ଯାଇଥାନ୍ତି ପର୍ଯ୍ୟଟକ ମାନେ। ସେଠାରେ ପ୍ରକୃତି କୂଳେ ଶିବିର କରି ରହିଲେ ଆଃ କି ଆନନ୍ଦ।

ଓଡ଼ିଶାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକୃତି ଶିବିର (Nature Camps in Odisha)

ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରକୃତି ବିଷୟରେ ଅବଗତ ହେବା ତ ଆମ ଓଡ଼ିଶାବାସୀ ଙ୍କୁ ନିତାନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ।