ଭାଗ - ୨

[ବି.ଦ୍ର. - କାହାଣୀକୁ ଭଲ ଭାବରେ ବୁଝିବାକୁ ହେଲେ, ପ୍ରଥମ ଭାଗକୁ ପଢ଼ିବାକୁ ଅନୁରୋଧ।]

ବିଦ୍ୟାଳୟର କଚେରି ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କରି ସ୍କୁଟି ଲାଗିଲା ପାର୍କିଂ ଯାଗାରେ। ଏଥର ଖାରବେଳ ବାବୁ କାନ୍ଧରେ କ୍ଲାସିକ୍ କମ୍ପାନୀର ଲେଦର୍ ବ୍ୟାଗ୍, ହାତରେ ଟିଫିନ୍ ଓ ପାଣି ବୋତଲ ଧରି କ୍ଲର୍କ ରୁମ୍ ଆଡ଼କୁ ମୁହାଁଇଲେ। ଜିନ୍ସ୍ ପ୍ୟାଣ୍ଟ୍ ରେ ଲାଗିଥିବା ହୁକ୍ ଲକ୍ ଚାବି ପେନ୍ଥାଟି ବାହାର କରି କ୍ଲର୍କ ରୁମ୍ ଖୋଲିଲେ। ଟିଫିନ୍ ବକ୍ସ୍ ଓ ପାଣି ବୋତଲକୁ କାନ୍ଥ ଥାକରେ ରଖିଲେ। ବଡ଼ ପାଟିଟାଏ କରି ଝାଡୁଦାରକୁ ଡ଼ାକ ପକାଇଲେ ରୁମ୍ ସଫା କରିବାକୁ।

ହଠାତ୍ ଟେଲିଫୋନ୍ ଆସିଲା ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ଙ୍କ ରୁମ୍ କୁ ଯିବା ପାଇଁ। ସେ ତୁରନ୍ତ ଚାଲିଗଲେ ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ଅଫିସ୍ ଚ୍ୟାମ୍ବର୍ ଭିତରକୁ। ଆସନ ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାକୁ ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ମହୋଦୟ ହାତ ଦେଖାଇଲେ ଇଂରାଜୀ ଖବରକାଗଜ 'ଦ ହିନ୍ଦୁ' ପଢୁଥିବା ସମୟରେ। ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ସାର୍ ବର୍ତ୍ତମାନ ପେପର୍ କୁ ଡେସ୍କ୍ ଉପରେ ରଖି କହିଲେ, "ଖାରବେଳ ବାବୁ ନାମ ଦାଖଲ ଫର୍ମ ଆଉ କେତେ ଅଛି? ପୂର୍ବ ବର୍ଷ ଅପେକ୍ଷା ଏଥର ବହୁ ସଂଖ୍ୟକ ପିଲା ସ୍କୁଲ୍ ରେ ଯୋଗ ଦେବେ। ଏଥରର ପାସ୍ ରେଟ୍ ଅଶି ପ୍ରତିଶତ ରହିଛି। ନା କ'ଣ କହୁଛ?!..." ମାନସିଂହ ବାବୁ କହିଲେ, "ହଁ... ସାର୍ ଫର୍ମ ପ୍ରାୟ ହଜାରେ ଉପରେ ଅଛି। ଆଉ ପାସ୍ ରେଟ୍ ସାର୍ ୮୫%। ଏଥର ନିଶ୍ଚୟ ଅଧିକ ପିଲା ଜଏନ୍ କରିବେ ଆଶା କରୁଛି।" ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ସାର୍ କହିଲେ, "ତୁମେ ଫର୍ମ ଗଣି ତୁରନ୍ତ ଟେଲିଫୋନ୍ କର। ଆଉ ହଁ... ଗୋଟିଏ ଖୁସି ଖବର ଶୁଣାଇବାକୁ ଭୁଲି ଯାଇଥିଲି - ଆମର ତିନିଟା ନୂଆ ବିଲ୍ଡିଙ୍ଗ୍ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଗୋଟିଏ ଲାବ୍ରୋଟାରୀ ପାଇଁ, ଆଉ ଗୋଟିଏ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଶିକ୍ଷାଦାନ ପାଇଁ ଏବଂ ଲାଇବ୍ରେରୀ ପାଇଁ। ତୁମେ ଆଜି କ'ଣ କ'ଣ ଜିନିଷ ଆସିବ, କି କି ବହିମାନ ସବୁ ଆସିବ ଶିକ୍ଷକ ଓ ଲାଇବ୍ରେରିଆନ୍ କୁ ପଚାରିବୁଝ, ଆଉ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଆସୋସରିସ୍ ଏସବୁର ତଦନ୍ତ କରି ଲିଷ୍ଟ୍ କର। ହଁ... ଖେଳ ସାମଗ୍ରୀବି ଆସିବ। ଆଜି ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଭୋଜନ ପରେ କଣ୍ଟ୍ରାକ୍ଟର୍ କୁ ଡାକିଛି। ସେ ତା'ର ରାଜମିସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଡ଼ାକି ଆଣିବ। ମାପଚୁପ କାମଟା ଆଜି ହିଁ ସାରିଦେବା। ଦୁଇଦିନ ଭିତରେ ମାଲ୍ ଆସି ପହଞ୍ଚି ଯିବ। କାଲିଠାରୁ ହିଁ କାମ ଆରମ୍ଭ କରିଦେବ। ତୁମେ ପାଖରେ ରହିବ।" ମାନସିଂହ ବାବୁ ହଁ... ସାର୍ ହଁ... ସାର୍ କହୁଥାନ୍ତି। ଏଥର ନିଜ କାମରେ ଲାଗିବା ପାଇଁଁ ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ମହାଶୟ ବିଦାୟ ଦେଲେ। କ୍ଲର୍କ ରୁମ୍ କୁ ଆସିବା ବେଳକୁ ତାଙ୍କର ମୁହଁଟା ଆମ୍ବିଳିଆ ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଏତେ ଗୁଡ଼ିଏ କାମ ପୁଣି ଏକାସାଙ୍ଗରେ ପଡ଼ିବ ବୋଲି ସେ ଭାବିନଥିଲେ। ନୂଆ ବର୍ଷଟା ଆରମ୍ଭ ହୋଇନି ଖାଲି କାମ ହିଁ କାମ। ଏଣିକି ପ୍ରତିଦିନ ଦାୟିତ୍ଵ ବଢ଼ିଲା ଆଉ...। ଲାଗୁଛି ଆଉ ଛଅ ମାସ ଯାଏଁ କୁଆଡେ ଘୁଞ୍ଚି ହେବନି। ଚୌକି ଉପରେ ବସି ତୁରନ୍ତ ଗୋଟିଏ ପରେ ଗୋଟିଏ କାମ ପଚାରି ଟେଲିଫୋନ୍ ରେ ପଚାରି ବୁଝିଲେ। ହିସାବ କରି ଦେଖିଲେ ବହୁତ ଗୁଡ଼ାଏ ଫର୍ମ ଶେଷ ହେବା ଉପରେ। ସବୁକିଛି ନୂଆ ନୂଆ ଅଧିକ ଅଧିକ ଆସିବ। ଗୋଟି ଗୋଟି କରି ଲିଷ୍ଟ୍ କଲେ।

ସବୁ କଥା ଭାବି, ହିସାବ ଓ ତଦନ୍ତ କରୁ କରୁ ଅଫିସ୍ ର ପେଣ୍ଡୁଲମ୍ ଘଣ୍ଟା ସମୟ ୧୨ଟାର ସୂଚନା ଦେଲା। ଦୀର୍ଘ ନିଃଶ୍ବାସଟେ ଛାଡ଼ି ଲଞ୍ଚ ବକ୍ସ ଓ ପାଣି ବୋତଲ ଧରି କ୍ୟାଣ୍ଟିନ୍ ପାଖ ଷ୍ଟାଫ୍ ରୁମ୍ କୁ ଗଲେ। ଖାଇ ସାରିଲା ପରେ ହାତ ଧୋଇ, ଆଣ୍ଡ୍ରଏଡ୍ ରେ ଟାଇମ୍ ଦେଖିବା ବେଳକୁ ଘ୧୨. ୪୫ମି। ସେ ଚକିତ ହୋଇ ଦେଖିଲେ - ଆରେ ଏ କ'ଣ ୧୦ଟା ମିସଡ୍ କଲ୍। କାହାର?!!... ପୁଣି ନୂଆ ନମ୍ବର୍!!... କଲ୍ କଲେ, ମାନସିଂହ ବାବୁ। ଫୋନ୍ ରେ ସେପଟୁ ଖାଲି କ୍ରନ୍ଦନର ସ୍ବର ଶୁଭିଲା। କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ସେ କେବଳ ତାଙ୍କ ନାମ ଘୋଷୁଥିଲା। ବୋଧହୁଏ କୋହଟା ଏତେ କଷ୍ଟ ଦେଉଥିଲା ଯେ ସେ କଥାଟା ଖୋଲି କି କହିପାରୁ ନଥାଏ। ସ୍ବର ବାରି ଜାଣିପାରିଲେ ଚରଣର କଥା ବୋଲି। ସେ ଅନୁମାନ କରି ପଚାରିଲେ, "ଚରଣ କିରେ?!... କ'ଣ ହେଲା? କାନ୍ଦୁଛୁ କାହିଁକି?... ସେପଟୁ କ୍ରନ୍ଦନର ସ୍ବର ସେମିତି ନିରନ୍ତର ଚାଲିଥିଲା। ଚରଣ ସେପଟୁ ଧକେଇ ଧକେଇ କହିଲା, "ଖାରବେଳ!... ବୈଜୟନ୍ତୀ ଅପା ମରିଗଲା...।" ତାଟକା ହୋଇ ମାନସିଂହ ବାବୁ କହିଲେ, "କ'ଣ କହୁଛୁ ତୁ!... ବୈଜୟନ୍ତୀ ଅପା ମରିଗଲା!!..." ଚରଣ ସେପଟୁ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି କହିଲା, "ହଁ... ରେ। କିଛି ହୋଇନଥିଲା ଭଳି ଜଣା ପଡୁଥିଲା। କିନ୍ତୁ, ଆଗରୁ ଥରେ କହୁଥିଲା ଟିକେ କ'ଣ ଶ୍ଵାସ ବେମାରଟା ଟିକେ ବଢ଼ି ଯାଇଛି। ପରେ ପରେ ଠିକ୍ ଅବସ୍ଥାକୁ ଆସିଯାଇଥିଲା। ଏବେ ହଠାତ୍!... (କହି ଭୋ ଭୋ କାନ୍ଦିବାରେ ଲାଗିଲା)।" ଖାରବେଳ ବାବୁ ପଚାରିଲେ, "କେମିତି କ'ଣ ଏମିତି ଅଘଟଣ ହେଲାରେ...। ସକାଳୁ ଥଣ୍ଡାରେ କୁଆଡେ ଯାଇଥିଲା କି?" ଚରଣ ଉତ୍ତର ଦେଲା, "ହଁ... ରାମ ମନ୍ଦିରକୁ ଯାଇଥିଲା ଦିଅଁ ଦର୍ଶନ କରି ପହିଲି ଭୋଗ ଆଣିବାକୁ। ଘରକୁ ଆସି ପୁଡ଼ା ଖୋଲି ଗୁଣ୍ଡାଏ ପାଟିରେ ଦେଇଛି, ତା'ପରେ ତ ପ୍ରାଣବାୟୁ ଉଡି ଯାଇଛି ଆଉ।" ଖାରବେଳ ବାବୁଙ୍କ ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝର୍ ଝର୍ ହୋଇ ବହିଗଲା। ସେ କିଛି କ୍ଷଣ ପାଇଁ ସ୍ଥାଣୁ ପାଲଟିଗଲେ, ଫୋନ୍ କୁ ସେପରି କାନରେ ଦେଇ। ସେପଟୁ ଫୋନ୍ ରେ ଚରଣ କହୁଥିଲା, "ତୁ ଆସିବୁ କି ନାହିଁ? ତୋତେ ଛାଡ଼ି ଗାଁରେ ସମସ୍ତେ ପ୍ରାୟ ଅଛନ୍ତି। ଲାଲୁ ଓ ସୁରେଶକୁ ଜଣାଇଥିଲି। ସେମାନେ ଆସୁ ଆସୁ ଉପରବେଳା ହୋଇଯିବ।" ଖାରବେଳ ବାବୁଙ୍କ ମୁଣ୍ଡଟା ଗୋଳମାଳ ହୋଇଗଲା। ସେ କ'ଣ କରିବେ କିଛି ଭାବି ପାରୁ ନଥିଲେ। 'ହଁ' କହିବେ ନା 'ନାହିଁ' କହିବେ କିଛି ଜାଣିପାରୁ ନଥିଲେ। ଏଣେ ମାରିଲେ ଗୋ ହତ୍ୟା, ତେଣେ ମାରିଲେ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା...। ମସ୍ତିଷ୍କର ସ୍ନାୟୁ ତନ୍ତୁ ଗୁଡ଼ିକ ଛିଣ୍ଡିଗଲା ପରି ସେ ଅନୁଭବ କଲେ। ଏପଟେ ପ୍ରିନ୍ସିପାଲ୍ ଙ୍କ କଡ଼ା ଅନୁଶାସନ ଓ କାର୍ଯ୍ୟର ଦାୟିତ୍ଵ ପୁଣି ଘରେ ସ୍ତ୍ରୀର କଟକଣା, ସେପଟେ ବୈଜୟନ୍ତୀ ଅପାର ଶବ ଦାହ। ସେପଟୁ ଚରଣ ବାରମ୍ବାର କହୁଥିଲା, "ଆରେ ତୁ କିଛି କହୁନୁ କାହିଁକି?" ସେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଆଉ କିଛି ସମୟପରେ ଜଣାଉଛି।" ମାନସିଂହ ବାବୁ, ଫୋନ୍ କାଟିଦେଲେ।

ସେ କ୍ଲର୍କ ରୁମ୍ କୁ ଯାଇ ଗାଲରେ ହାତଦେଇ ଚୌକି ଉପରେ ବସି ପଡ଼ିଲେ। ଆଖିରୁ ଝରୁଥାଇ। ହଠାତ୍ ପିଅନ୍ ଆସି ଖବରଦେଲା, "ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ସାର୍ ଡକାଇଛନ୍ତି। ଶୀଘ୍ର ଷ୍ଟାଫ୍ କମନ୍ ରୁମ୍ କୁ ଯାଅ। ମିଟିଂ ହେବ।" ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ମିଟିଂ ରେ କ'ଣ କ'ଣ ସବୁ ଉନ୍ନତି କରାଯିବ, ସେ ବିଷୟକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା କରି ଚାଲିଥାନ୍ତି। କିନ୍ତୁ, ସେ ସବୁ ପ୍ରତି ଖାରବେଳ ବାବୁଙ୍କ ଜମାରୁ ଦୃଷ୍ଟି ହିଁ ନାହିଁ। ଆଖିରେ ଅନବରତ ଲୁହ ଜକେଇ ଆସୁଥାଏ। ଆଖି ସାମ୍ନାରେ ନାଚିଯାଉଥିଲା, ବୈଜୟନ୍ତୀ ଅପାଙ୍କ ଚେହେରା। ଗାଁ ଯାକର ଅପା ସିଏ। ଦଇବ ସ୍ବାମୀଙ୍କୁ ଛଡ଼ାଇ ନେଲା ବିବାହର ବର୍ଷକ ପରେ। ସନ୍ତାନ ସୁଖବି ଦେଇନଥିଲେ, ପରମେଶ୍ବର। ତଥାପି ସେ ସାଜିଥିଲା ଗାଁ ଯାକର ଯଶୋଦା ମାତା। କରୁଥିଲା ମଦର୍ ଟେରସା ପରି ସେବା ଆବାଳବୃଦ୍ଧବନିତାଙ୍କୁ। ପାଠରେ ଶାଠରେ ସବୁଥିରେ ଅଗ୍ରଣୀ। ଆଉ ଖାସ୍ କଥା ହେଲା ସେ ତାଙ୍କୁ ଗାଁର ସବୁପିଲାଠୁ ଅଧିକ ସ୍ନେହ କରୁଥିଲେ। ଠିକ୍ ତାଙ୍କ ଔରସରୁ ଜନ୍ମିତ ସନ୍ତାନ ଭଳି। ମଝିରେ ମଝିରେ ରୁମାଲ୍ ବାହାର କରି ସେ ପୋଛି ପାକାଉଥାଆନ୍ତି। ମିଟିଂ ସରିବା ପରେ ପ୍ରିନ୍ସିପାଲ୍ ସାର୍ କହିଲେ, "ଆରେ ମାନସିଂହ ବାବୁ!, କ'ଣ ହୋଇଛି? ମୁହଁଟା କାନ୍ଦ-କାନ୍ଦୁରା ଦିଶୁଛି।" ରୁମାଲ୍ ରେ ଆଖିର ଲୁହ ପୋଛି ଦେଇ ଖାରବେଳ ବାବୁ କହିଲେ, "ଆମ ଗାଁର ଜଣେ ଅପା ମରିଗଲେ।" ପ୍ରିନ୍ସିପାଲ୍ ସାର୍ କହିଲେ, "ଓଃ... ଆଇ ଏମ୍ ସରି। ତା' ଛଡ଼ା ତୁମେ ଏତେ କାହିଁ ଦୁଃଖିତ ହେଉଛ। ନିଜ ରକ୍ତ ସମ୍ପର୍କର ନୁହଁ ତ! ହେଉ, ଯାହାର ସମୟ ପୂରିଯାଏ, ତାକୁ ତ ଯିବାକୁ ହିଁ ପଡ଼ିବ। ତୁମେ ଧୌର୍ଯ୍ୟହରା ହୁଅନି। ଓକେ।" ଖାରବେଳ ବାବୁ ଅଦ୍ଭୁତ ଭାବେ ଚାହିଁ ରହିଥିଲେ, ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ସାର୍ ଙ୍କୁ। ସେ ମନେ ମନେ ଭାବୁଥିଲେ ସତରେ ଏ ସହରୀ ମଣିଷ ଗୁଡ଼ାକ କେତେ ନିର୍ଦ୍ଦୟ! ଆପଣା ପର ଏମାନେ କେବଳ ରକ୍ତ ସମ୍ପର୍କକୁ ଓ ସ୍ବାର୍ଥସିଦ୍ଧିକୁ ନେଇ ହିଁ ରଖିଥାନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ମନରେ ଜାତିଆଣ ମନୋଭାବ ନାହିଁ କି ସମାଜସେବୀଙ୍କ ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ ଜୀବନ ପାଇଁ କଣିଚାଏ ବି ଦୁଃଖ ନାହିଁ। କେବଳ ଆପେ ସୁଖୀ ତ ଜଗତ ସୁଖୀ। ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ସାର୍ କହିଲେ, "ଏମିତି କ'ଣ ଭୂତ ଭଳି ମୋତେ ଦେଖୁଛନ୍ତି, ମାନସିଂହ ବାବୁ! କ'ଣ ହେଲା?" ଖାରବେଳ ବାବୁ କହିଲେ, "ନାହିଁ ସାର୍, ମୁଁ କ'ଣ କହୁଥିଲି କି... ।" ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ପାଟିରୁ କଥା ଛଡ଼େଇ ପ୍ରିନ୍ସପାଲ୍ ସାର୍ କହିଲେ, "ଦେଖ ଖାରବେଳ ବାବୁ, ଛୁଟି କଥା ପାଟିରେ ଧରିବନି। ନିଜ କର୍ମରେ ଧ୍ୟାନ ଦିଅ। ଏସବୁ ଫାଲତୁ କଥାରେ ମୁଣ୍ଡ ଖେଳାଅ ନାହିଁ। ହଁ... ଯଦି ତୁମର ଯିବାର ଥିବ ଶୁଦ୍ଧିକ୍ରିୟା ଦିନ ଯାଇ ଛିଡ଼ା ହୋଇ ଚାଲିଆସିବ ଆଉ କ'ଣ...। ହେଉ ଶୀଘ୍ର ବିଦ୍ୟାଳୟ ପଛ ପାଖ ପଡ଼ିଆ ପାଖକୁ ଚାଲ, କଣ୍ଟ୍ରାକ୍ଟର୍ ଆସିଯିବ। ସବୁ ଆଶା ତାଙ୍କର ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇଗଲା। କଣ୍ଟ୍ରାକ୍ଟର୍ ଆସି ବିଲ୍ଡିଙ୍ଗ୍ ପ୍ଲାନ୍ ସମ୍ପର୍କରେ କଥାଭାଷା ହେଲା। ଡିଜାଇନ୍ ବି ଦେଖାଇଲା।

କିନ୍ତୁ, ସେ ସବୁ ପ୍ରତି ଖାରବେଳ ବାବୁଙ୍କ ଟିକିଏ ବି ଦୃଷ୍ଟି ନଥାଏ। ସେ କେବଳ 'ହଁ' ହିଁ ମାରୁଥାନ୍ତି। ସରିଲା କଣ୍ଟ୍ରାକ୍ଟର୍ କାମ।

ମନ ଶୁଖାଇ କ୍ଲର୍କ ରୁମ୍ କୁ ଫେରିଲେ, ଖାରବେଳ ବାବୁ। ସମୟ ଅପରାହ୍ଣ ୫ଟା। ଅଫିସ୍ କାମ ସରିଲା, ଖାରବେଳ ବାବୁଙ୍କ। ଭାରାକ୍ରାନ୍ତ ମନ ନେଇ ଘରକୁ ଫେରୁଥିଲେ, ସେ। ଏଇ ବୈଜୟନ୍ତୀ ଅପା ଆମକୁ କେତେ କୋଳେଇ କାଖେଇ ଆମର ସବୁ ଅଳି ଆବ୍ ଦାର୍ ସହିଛି। ତା' ସ୍ନେହ ଆଦର ଭିତରେ ମୋ ବାଲ୍ୟକାଳ ବିତିଛି। ଆଜି ତା' ପାଇଁ ମନଟା ଛଟପଟ ହେଉଛି। ଅନ୍ତତଃ ଶବଦାହ ପୂର୍ବରୁ ଟିକେ ଦର୍ଶନ କରି ମୁଣ୍ଡିଆଟାଏ ମାରିଦେଇଥାନ୍ତି ତା'ର ପାଦତଳେ। କେଡ଼େ ପାପୀଟେ ମୁଁ ମାତୃସ୍ନେହୀ ସେ ଅପାକୁ ଟିକେ ଦେଖିବି ପାରିଲିନି।

ଘରେ ପଶୁ ପଶୁ ସ୍ତ୍ରୀ ବୈଶାଖୀ ମୁହଁ ଦେଖି ପଚାରିଲା, "କ'ଣ ହୋଇଛି?" ଗୋଟି ଗୋଟି କରି ଲୁହ ଛଳଛଳ ଆଖିରେ ସେ କହିଲେ। ଆଉ କହିଲେ, "ମୁଁ ଶୁଦ୍ଧିକ୍ରିୟା ଦିନ ଯିବାକୁ ମନସ୍ଥ କରିଛି।" ମୁହଁଟା ପେଡ଼ି ପରି କରିଦେଇ ବୈଶାଖୀ ଦେବୀ କହିଲେ, "ଆରେ ଏମିତି ଛୋଟମୋଟ କଥାରେ ଗାଁକୁ ଯାଇ କ'ଣ କରିବ? ତୁମେ ବରଂ ଚରଣ ପାଖକୁ କିଛି ଟଙ୍କା ପଠାଇଦିଅ। ନିଜେ ଯିବା କ'ଣ ଦରକାର ଯେ?!..." ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଦୁଃଖର ଦୋଳନ ଲାଗିରହିଥିଲା। ବୈଶାଖୀ ବା କିପରି ବୁଝିବେ ଏଇ ଦୁଃଖ! ସେ ଗାଁ ମଣିଷର ମମତ୍ୱକୁ କେବେ ହୃଦୟଙ୍ଗମ କରିନାହାନ୍ତି। ଇଂରେଜ ଶାସନ କବଳରୁ ସିନା ଭାରତ ମୁକ୍ତ ହୋଇପାରିଲା। କିନ୍ତୁ, ଏ ନାରୀମାନଙ୍କ ଶାସନରୁ ମୁକ୍ତ ତ ମଲେ ହିଁ ହୋଇପାରିବ ଏ ପୁରୁଷ ଜାତିଟା। ହୃଦୟଟା ତାଙ୍କର ଅଗ୍ନି ପିଣ୍ଡୁଳା ପରି ଜଳୁଥିଲା। ନାକ ଛିଞ୍ଚାଡି ସେ ନିଜ ସ୍ବାଧୀନତାର ଦାବି କଲେ। ଆଉ ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ନେଇ କହିଲେ - ମୋତେ ଗାଁକୁ ଯିବାକୁ ହିଁ ହେବ। ଏବେ ଯଦି ମୁଁ ନ ଯାଏ, ତେବେ ମୁଁ ମୋ ନିଜକୁ କ୍ଷମା କରିପାରିବିନି। ତୁମ ପାଇଁ କଥାଟା ଛୋଟ ହୋଇପାରେ। କିନ୍ତୁ, ମୋ ପାଇଁ ବହୁତ ବଡ଼। ତେଣିକି ତୁମେ ମୁହଁ ଫୁଲାଇ ବସ ଅବା ରାଗରେ ଗରଗର ହୁଅ ମୋର ଯାଏ ଆସେନି। ମୁହଁ ମୋଡ଼ି ଦେଇ ରାଗରେ ତମ ତମ ହୋଇ ସେଠାରୁ ବୈଶାଖୀ ଦେବୀ ଚାଲିଗଲେ।

ଠିକ୍ ଶୁଦ୍ଧିକ୍ରିୟା ଦିନ ସେ ଛୁଟି ନେଇ ଗାଁରେ ପହଞ୍ଚିଲେ ଏକା ଏକା। ଦାସତ୍ୱର ଶୃଙ୍ଖଳକୁ ଛିନ୍ନବିଛିନ୍ନ କରି ସ୍ବାଧୀନତାର ସ୍ବାଦ ଚାଖିବାକୁ ଆଜି ଆଗବର ହୋଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଗାଁ ଲୋକମାନଙ୍କର ଆଖି ଲୁହ ଛଳଛଳ ହୋଇଗଲା। ଆଉ ସେ ଆଖିଗୁଡ଼ିକ ଭିତରେ ଦୋଷୀ ଭାବଟି ଉଙ୍କିମାରିଲା। ଶୁଦ୍ଧିକ୍ରିୟା କାର୍ଯ୍ୟ ଚାଲିଥିଲା। ଆଜି ବି ଗାଁରେ ଆତ୍ମୀୟତାର ମହକ ରହିଛି, ଏକଥା ସେ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ। ସାଙ୍ଗମାନେ ଆସି ଘେରିଗଲେ। ସେମାନଙ୍କ ଆଖିରୁ ଲୁହ ବହୁଥିଲା। ସାଙ୍ଗ ଦୀପୁ କହିଲା, "ବହୁତ ବଡ଼ ହୋଇଗଲୁରେ ଖାରବେଳ, ମାଆଠୁ ବି ବଡ଼ ହୋଇଗଲୁ। ତୁ ଆଉ କାହିଁକି ଚିହ୍ନିବୁ ମାଆକୁ! ଆଜି ଶୁଦ୍ଧିକ୍ରିୟା ଦିନ ତୋତେ ମନେ ପଡ଼ିଲା ତୋ ମାଆ କଥା ନୁହଁ...।"

ଖାରବେଳ ବାବୁଙ୍କ ଅନ୍ତର ଆତ୍ମାଟା ପୃଥିବୀ ଥରେଇ କାନ୍ଦି ଉଠୁଥିଲା, ବୈଜୟନ୍ତୀ ଅପା ଙ୍କ ଫଟୋକୁ ଜାବୁଡ଼ି ଧରି। ଆଉ ପାଟିରୁ ବାହାରୁଥିଲା - ମା' ମୋତେ କ୍ଷମା କରିଦେ... ମା' ମୋତେ କ୍ଷମା କରିଦେ...।

=•ସମାପ୍ତ•=

ପରିପନ୍ଥୀ

ସାମାଜିକ କାହାଣୀ