ପୁରୁଣା କାଳରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମେ ରାଜା ଓ ରାଣୀ ବିଷୟରେ ଅନେକ କଥା ଶୁଣିଛୁ। ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି, ଶାସନ, ଅଭିମତ ଓ ଦୟା ଆମ ଐତିହାସିକ କଥାର ଅଂଶ ହୋଇଯାଇଛି। ରାଜା ରାଣୀ କେବଳ ଏକ ସିଂହାସନ ଉପରେ ବସି ଆଦେଶ ଦେବା ନୁହେଁ, ସେମାନେ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଦୁଃଖ-ସୁଖ ଜାଣି ତାହାର ସମାଧାନ କରୁଥିଲେ। ଏହି କାରଣରୁ ହିଁ କୁହାଯାଏ — "ରାଜା ଓ ରାଣୀ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ପିତା ମାତା ହୋଇଥାନ୍ତି।"

ପିତୃତ୍ୱ ଓ ମାତୃତ୍ୱର ଭାବନା

ପିତା ଓ ମା' କେବଳ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିବା ଲୋକ ନୁହେଁ, ସେମାନେ ସଂସ୍କାର ଦେଇଥିବା, ମାନବିକତା ଶିଖାଇଥିବା ଓ ସଠିକ ଦିଗରେ ଚାଲିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଲୋକ। ଏହି ଭାବନାକୁ ରାଜା ଓ ରାଣୀ ତାଙ୍କ ଶାସନରେ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ। ସେମାନେ ଏକ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ଜଣେ ସନ୍ତାନ ପରି ଦେଖିଥିଲେ। ପ୍ରଜା ଦୁଃଖି ହେଲେ, ରାଜା ମନକଷ୍ଟ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ। ଏକ ଅସୁସ୍ଥ ସନ୍ତାନକୁ ଯେମିତି ମା' ଦୁଃଖ ଭୋଗିଥାଏ, ସେହିପରି ଏକ ରାଜ୍ୟର ଦୁଃଖ ରାଜାଙ୍କୁ ଘେରି ଧରୁଥିଲା।

ଏକ ଦୟାଳୁ ରାଜନୀତି

ଆଜି ଆମେ ରାଜନୀତିକ ନେତାଙ୍କୁ ଅନେକ ଭାବେ ଆଲୋଚନା କରୁଥାଉ। କିନ୍ତୁ ପୁରାତନ ଦିନରେ ରାଜନୀତି ଥିଲା ଏକ ସେବା। ରାଜା ଓ ରାଣୀ ତାଙ୍କର ଦିନର ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିଲା ପ୍ରଜାଙ୍କ ସମସ୍ୟା ଶୁଣିବା ସହିତ। ସେମାନେ ଜଣେ ଶିକ୍ଷକ ଭଳି ଶିକ୍ଷା ଦେଉଥିଲେ, ଜଣେ ଚିକିତ୍ସକ ଭଳି ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ଜଣେ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ଭଳି ନ୍ୟାୟ ଦେଉଥିଲେ।

ଏହାର ଏକ ଉଦାହରଣ ହେଉଛି ଆଶୋକ ମହାରାଜ। କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ ପରେ ସେ ଅନୁଭବ କଲେ — ହିଂସା ମାନବତାକୁ ନଷ୍ଟ କରେ। ସେ ସାରା ଜୀବନ ଧରି ପ୍ରଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଧର୍ମ ଓ ଶାନ୍ତି ପ୍ରଚାର କଲେ। ସେ ଜଣେ ପିତା ଭଳି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମାନିଥିଲେ ।

ପ୍ରଜା ପାଇଁ ଉତ୍ସର୍ଗ

ରାଜା ଓ ରାଣୀ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଉପରେ ସ୍ନେହ ଓ ଦୟା ବ୍ୟକ୍ତ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ରାଜସୁ ନେବା ପୂର୍ବରୁ ବୁଝୁଥିଲେ ଯେ — ପ୍ରଜା ଯଦି ଖୁସି, ତେବେ ରାଜ୍ୟ ଖୁସି। ସେମାନେ ରାଜଧନୀର ମଧ୍ୟରେ ନୁହେଁ, ଗ୍ରାମ ଗ୍ରାମ ବୁଲି ପ୍ରଜାଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଜାଣୁଥିଲେ।

ମାନ୍ୟବର ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ, ମୟୁରଭଞ୍ଜର ରାଜା ଥିଲେ, ଜଣେ ଦୟାଳୁ ଓ ଶିକ୍ଷାପ୍ରେମୀ ଶାସକ ଥିଲେ। ସେ ଆଦିବାସୀ ପ୍ରଜାଙ୍କ ପାଇଁ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ, ଅନେକ ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ର ଖୋଲିଥିଲେ। ପ୍ରଜାଙ୍କ ପିତା ଭାବରେ ଗରିବ ଦଳିତ ଲୋକଙ୍କୁ ସୁବିଧା ଦେଇଥିଲେ।

ଆଜିର ସମୟରେ ଏହି ଭାବନା କେଉଁଠି ?

ବିକାଶ ଓ ଏସି କମରାରେ ବସି ଯେଉଁ ଶାସନ ହୁଏ, ତାହା ପ୍ରଜା ପାଇଁ ହୃଦୟ ଭରା ଅନୁଭବ ନୁହେଁ। ଆଜି ଅନେକ ନେତା ପ୍ରଜା ଉପରେ ଶାସନ କରିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ପୁତ୍ରପ୍ରତିମ ବୋଲି ଭାବୁନାହାନ୍ତି। ଏହି କାରଣରୁ ବହୁତ ଲୋକ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ଅନ୍ୟାୟର ଶିକାର, ଓ ଦୁଃଖୀ ଅଛନ୍ତି।

ଯଦି ଆଜିର ଶାସକମାନେ ପୁଣି ତାଙ୍କ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ପିତା ମାତା ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି, ତେବେ ଏହି ଦେଶ ପୁଣି ଧନ୍ୟ ହେବ। ସେମାନେ ଯଦି ଏକ ଦୁଃଖିତ ଲୋକଙ୍କ ଦୁଃଖ ବେଦନା ଦୂର କରିବା ଚେଷ୍ଟା କରିବେ, ତେବେ ସେମାନଙ୍କର ଜୀବନ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିହେବ ।

ନିଷ୍କର୍ଷ

ସତରେ, ରାଜା ଓ ରାଣୀ କେବଳ ଏକ ଶାସକ ନୁହେଁ, ସେମାନେ ଜଣେ ପିତା ଓ ମାତା ଭଳି ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ସେମାନେ ଅନୁଶାସନ ଦେଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ ଅନୁଶାସନ ଭିତରେ ଥିଲା ଭଲପାଇବା। ଏହି ଦିନେ ଯଦି ଆମ ଶାସକମାନେ ସେହି ଆଦର୍ଶକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ଆମ ସମାଜରୁ ଅନ୍ୟାୟ, ଅବିଚାର ଓ ଦୁଃଖ କମିଯିବ।

ଏହିକଥା ଏକ ମାନବତାର ଶିକ୍ଷା — ଯେଉଁଠି ଶାସନ ଥିଲା ଦୟାର, ଏବଂ ନେତୃତ୍ୱ ଥିଲା ପ୍ରେମ ଓ ଉତ୍ସର୍ଗର।

ଏହିଠାରୁ ତଥ୍ୟ ମିଳେ ଯେ— "ରାଜା ଓ ରାଣୀ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କ ପିତା ମାତା ହୋଇଥାନ୍ତି।"

!! ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ସାସମଲ

ହନୁମାନ ନଗର ଆସ୍କା ରୋଡ଼

ବ୍ରହ୍ମପୁର ଗଞ୍ଜାମ !!