ମଣିଷ ଠାରୁ ପଶୁ ପକ୍ଷୀ ସରୀସୃପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତେ ପରସ୍ପର ସହ ଯୋଗାଯୋଗ କରନ୍ତି ଏହାକୁ ସେମାନଙ୍କ ଭିତରେ ସଂଚାର ବା କମ୍ୟୁନିକେସନ କୁହନ୍ତି। ଏମିତି ରେ ମଣିଷ ହେଉଛି ଏକ ସାମାଜିକ ପ୍ରାଣୀ, ଏକ ସୁସ୍ଥ ସାଧାରଣ ମଣିଷ ବିନା କମ୍ୟୁନିକେସନ ରେ ରହିବା ଅସମ୍ଭବ। ତେବେ କମ୍ୟୁନିକେସନ ତ ଆମେ ସମସ୍ତେ କରନ୍ତି କିନ୍ତୁ କାହିଁକି କିଛି ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ କଥା କୁ ଅତି ସହଜ ରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରେଇ ଦିଅନ୍ତି, ଲୋକଙ୍କ ସହ ଭାବ ଆଦାନ ପ୍ରଦାନ କରି ଦିଅନ୍ତି ହେଲେ ଆଉ କିଛି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ କାରଣ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଙ୍କ ପାଖରେ ଥାଏ କମ୍ୟୁନିକେସନ ର ଦକ୍ଷତା।

"କହି ବୋଲି ଜାଣେ ଯେ , ପଚା ଚିଙ୍ଗୁଡ଼ି ବିକେ ସେ"

କିଛି ଜଣ ଙ୍କ ପାଖରେ ସ୍ଵତଃ ପ୍ରବୃତ୍ତ ଭାବରେ ଏହି ଦକ୍ଷତା ଟି ଥାଏ ଯାହାକୁ ଆମେ born skilled କହୁ ଏହାର କହିବା ଅର୍ଥ ଛୋଟ ବେଳୁ ତାଙ୍କର ପରିବେଶ, ଲାଳନ ପାଳନ, ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ ଭାବରେ ସେ ଅଜାଣତ ରେ ଏହି ଦକ୍ଷତା ହାସଲ କରିଥାନ୍ତି। ଆଉ କିଛି ଜଣ ଏହାକୁ ଶିଖି ଥାଆନ୍ତି। ତେବେ କାହିଁକି? ବିନା କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା ରେ ତ ପୃଥିବୀ ର ୮୦ ଭାଗ ଲୋକ ଅଛନ୍ତି ତେବେ ଏହାର ଆବଶ୍ୟକତା କଣ ? ଏହା କ୍ୟାରିୟର ରେ କଣ ସତରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ?

କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା ର କ୍ୟାରିୟର ରେ ଆବଶ୍ୟକତା ସିଏ ଜାଣିଛି ଯିଏ ନିଜ ଠାରୁ କମ୍ ଯୋଗ୍ୟ ଲୋକକୁ କେବଳ ତାର ଏହି ଦକ୍ଷତା ପାଇଁ ତାଠାରୁ ଆଗକୁ ଯିବାର ଦେଖିଛି। ଲୋକ ମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଏକ ଭ୍ରାନ୍ତ ଧାରଣା ଅଛି କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା ର ଅର୍ଥ ଯେ ଭଲ କହିପାରେ ନା ଏହାର ୯୩ ଭାଗ non verbal ଓ ମାତ୍ର ୭ ଭାଗ verbal। ତେଣୁ କହିବାର ଦକ୍ଷତା କେବଳ ଏହାର ଏକ ଅଂଶ।

ତେବେ ଭଲ କମ୍ୟୁନିକେସନ skills କହିଲେ ଲୋକ ମାନେ ତେଲ ମାରି କଥା କହିବାକୁ ବୁଝି ନିଅନ୍ତି। କିଛି ଜଣ ଭାବନ୍ତି ଅଧିକ କହିଲେ ବା କମ୍ କହିଲେ ଏହା ଉତ୍ତମ ବ୍ୟାବହାରିକ ଦକ୍ଷତା ରେ ଗଣା ଯାଏ। ଏହାର ଉତ୍ତର ବିଲକୁଲ ନା। ଏହା ଏକ କଳା ଏଥିରେ କାହାକୁ ନକଲ କରି କରାଯାଇ ନପାରେ। Communication skills ବଢ଼ାଇବାକୁ ହେଲେ ନିଜ ର ମୌଳିକ ସ୍ବଭାବ ସହ କାମ କରିବାକୁ ପଡ଼େ। ଆପଣ ଅଯଥା ରେ ବହୁତ୍ ବହୁତ କଥା କହିଲେ ଅବା ଠିକ୍ ସମୟରେ ଠିକ୍ କଥା ନକହିଲେ ଏହା କେବେବି ଆକର୍ଷଣୀୟ ହୋଇ ପାରିବନି। ଆଉ ରହିଲା ତେବେ କଣ ଏହା ପାଇଁ ସବୁବେଳେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଗରେ "ହଁ" କରିବାର ଅଛି? ନାହିଁ ବିଲକୁଲ ନାହିଁ। ଯଦି ଆପଣ ଶାଳୀନତା ସହ "ନା" କହି ପାରୁଛନ୍ତି ଅବା ଆବଶ୍ୟକ ସ୍ଥଳେ ଅସମ୍ମତି ପ୍ରକାଶ କରି ପାରୁଛନ୍ତି ସେହି ଠାରୁ ସ୍ଥିର ହୁଏ ଆପଣଙ୍କ communication skills କେତେ ଦୃଢ଼।

ତେବେ ଏକ ସଫଳ କ୍ୟାରିୟର ରେ ଏହାର ଗୁରୁତ୍ଵ ବହୁତ ଅଧିକ। କ୍ୟାରିୟର ର ପ୍ରଥମ ପାହାଚ ହେଉଛି ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ । ଏହି ସମୟରେ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ହିଁ ନିଜ କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା କୁ explore କରିବା ଓ ଶିଖିବାକୁ ସୁଯୋଗ ଦେଇଥାଏ।ପାଠ ପଢ଼ି ପରୀକ୍ଷା ଖାତା ରେ ଲେଖି ସଫଳ ହେବା ତ ଅଲଗା କଥା କିନ୍ତୁ ଯାହା ପାଖରେ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଥାଏ ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର ରେ ଆସିବା ସହ ଶିକ୍ଷକ ମାନଂକ ପ୍ରିୟ ହୋଇଥାଏ , ତାହାର କଥା ସମସ୍ତେ ଶୁଣନ୍ତି , ଅନେକ ପିଲା ଭିତରେ ସେ ଅନାୟସ ରେ ବାରି ହୋଇପଡ଼େ ଓ ଏହା ଫଳରେ ନିଜର ଆତ୍ମ ବିଶ୍ବାସ ବଢ଼ିଥାଏ ଓ ଏହା ତାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ କାମ ରେ ଲାଗିଥାଏ। ଆଉ ଏକ ଉଦାହରଣ ଆସିବା। ମୋ ନିଜର ଉଦାହରଣ । ସ୍କୁଲ ଠାରୁ କଲେଜ ଠାରୁ university ଯାଏଁ ଅନେକ ପିଲା ମୋଠାରୁ ବହୁତ ଭଲ ବି ପଢ଼ନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଆଜି ଯାଏଁ ଯେବେ ବି କ୍ଲାସ୍ ରେ ଭଲ ପିଲା କିମ୍ବା ଶିକ୍ଷକ ମାନଙ୍କ ର ପ୍ରିୟ ଛାତ୍ର ଛାତ୍ରୀ କଥା ଉଠେ ତେବେ ମୁଁ ନିଜକୁ ସେଥିରେ ପାଇଛି। ଏହା ର ପ୍ରକୃତ କାରଣ ତ ଅଜଣା ମୋ ପାଇଁ କିନ୍ତୁ ଏହାର ଶ୍ରେୟ ମୁଁ ମୋ ନିଜ କମ୍ୟୁନିକେସନ ଷ୍କିଲ କୁ ଦେବା ପାଇଁ ଚାହିଁବି। ଯଦିଓ ମୁଁ ଏହା କଣ ଜାଣି ନଥିଲି କିନ୍ତୁ ପିଲା ବେଳୁ ଏବେ ଯାଏଁ ମୋର ଏହି ସ୍କିଲ କୁ କୋଉଠୁ ନା କୋଉଠୁ ଶିକ୍ଷା କରିଛି ( ଏହା ମୋର ଜନ୍ମଗତ ନୁହେଁ)।

କ୍ୟାରିୟର ଗଠନ ରେ ଏବେକା ସମୟରେ interview କେତେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କହିବା ଅନାବଶ୍ୟକ। ଆଉ interview ରେ କଣ ଲାଗେ ସେ ଆପଣଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ପରୀକ୍ଷା କରନ୍ତି? ନା କାହିଁକି ନା ତୁମ CV ରୁ ସେ ତୁମର ଆଇଡିଆ ଲଗେଇ ଦିଅନ୍ତି ଆଉ ଯଦି UPSC , OPSC ଭଳି ପରୀକ୍ଷା ର ହୋଇଛି ସେମାନେ ଆଗରୁ ଜାଣିଛନ୍ତି ତୁମେ ସେତେ ଜ୍ଞାନ ରେ ଯୋଗ୍ୟ ବୋଲି ହିଁ ତୁମେ ଏତେ ବାଟ ଆସିଛ। ତୁମକୁ କୌଣସି ବି ଇଣ୍ଟର୍ଭ୍ୟୁ ରେ ଟ୍ରେନିଂ ରେ କାମ ଶିଖାଇ ଦେବେ କିନ୍ତୁ ଯଦି ତୁମ ପାଖରେ ନିଜକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ନାହିଁ , ଅନ୍ୟ ସହ comunicate କରିବାର ଦକ୍ଷତା ନାହିଁ ତାହା ଶିଖାଇବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ତେଣୁ ସେମାନେ communication skills , presence of mind ଓ presentation skills କୁ ପରୀକ୍ଷା କରନ୍ତି।

ଯେ କୌଣସି ବୃତ୍ତି ରେ ଗଲେ ଏହି ଦକ୍ଷତା ର ଆବଶ୍ୟକତା ଅଛି। ଆପଣ କୌଣସି ବ୍ୟବସାୟୀ ହୋଇଥିଲେ ଯେଉଁଠି ପ୍ରତିଦିନ ନୂଆ ନୂଆ ଲୋକଙ୍କ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ କରିବାକୁ ହୁଏ ତେବେ ଏହି ଦକ୍ଷତା ବିନା ଜଣେ ଉତ୍ତମ ବ୍ୟବସାୟୀ ହେବା କଷ୍ଟ। ଅନେକ ଶିକ୍ଷକ ଜ୍ଞାନ ରେ ଅଧିକ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ କିଛି ଶିକ୍ଷକ ବହୁତ ଅଧିକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥାଆନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କ ପାଠ ପିଲା ମାନଙ୍କୁ ବେଶୀ ବୁଝା ପଡ଼େ। ଏହି ସବୁ ର ପାର୍ଥକ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରେ ସେମାନେ ପିଲାଙ୍କ ସହ କେମିତି communicate କରନ୍ତି। ଡ଼ାକ୍ତର ହେଉକି ଅଭିନେତା , ପୋଲିସ ହେଉକି ଦୋକାନୀ , କଳାକାର ହେଉ କି ଅଫିସର ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିଜର କ୍ୟାରିୟର ପାଇଁ ଉତ୍ତମ କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା ଦରକାର।

ଏହାର ଅର୍ଥ ଏହା ନୁହେଁ ଯେ କେବଳ କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା ହିଁ ଆପଣଙ୍କୁ ସବୁ ସଫଳତା ଦେଇଦେବ। ଆପଣଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ରେ ଦକ୍ଷ ହେବାକୁ ପଡ଼ିବ ଓ ସେଥିରେ କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା ଏକ ପ୍ରେରକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ ଓ ସଫଳତା ଦେବ।

ମୋ ସ୍ୱଳ୍ପ ଜ୍ଞାନ ରେ ଲେଖିଥିବା ବ୍ଲଗ ଟି ଯଦି ଭଲ ଲାଗିଲା ତେବେ ମତାମତ ଦିଅନ୍ତୁ ଯାହା ଫଳରେ ଆହୁରି ଲେଖିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ମିଳିବ।

ଧନ୍ୟବାଦ

କୈବଲ୍ୟ ନାୟକ

Kaibalya Nayak

ସଫଳ କ୍ୟାରିୟର ରେ କମ୍ୟୁନିକେସନ ଦକ୍ଷତା| Communication skills in a successful career

କହି ବୋଲି ଜାଣେ ଯେ , ପଚା ଚିଙ୍ଗୁଡ଼ି ବିକେ ସେ"