ମନୁଷ୍ୟ ଜୀବନର ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ଗୁଣ ହେଉଛି ସ୍ବାଭିମାନ। ଏହା ଏକ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ମୂଲ୍ୟ, ଯାହା ଆମକୁ ନିଜ ଆତ୍ମସମ୍ମାନ ବଞ୍ଚାଇ ରଖିବାକୁ ଶିଖାଏ। ଏହି ଜଗତରେ ଏମିତି ଅନେକ ପରିସ୍ଥିତି ଆସେ, ଯେଉଁଠି ଲୋକମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ତଳେ ଦେଖିବାକୁ ଚାହିଁବେ, ଆପଣଙ୍କର ସ୍ବାଭିମାନକୁ ତଳିତଳାନ୍ତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବେ। କିନ୍ତୁ ଆମକୁ ଏହା ନିଜେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାକୁ ହେବ କି ଆମେ ଏସବୁ ଅପମାନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାୟକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିବୁ କି ନିଜ ସ୍ବାଭିମାନ ସହିତ ବଞ୍ଚିବାକୁ ଶିଖିବୁ।

ସ୍ବାଭିମାନ କେବଳ ଏକ ଶବ୍ଦ ନୁହେଁ, ଏହା ଏକ ଜୀବନ ଦର୍ଶନ। ଏହି ଗୁଣ ଥିଲେ ମଣିଷ ନିଜର ଆତ୍ମଗୌରବ ରଖିପାରିବେ, ନୈତିକତା ରଖିପାରିବେ ଏବଂ ସମାଜରେ ଏକ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ। ଏହା ଜୀବନକୁ ସଫଳତା, ଶାନ୍ତି ଏବଂ ମନସ୍ତାତ୍ତ୍ୱିକ ସୁସ୍ଥତା ଦେଇଥାଏ।

ସ୍ବାଭିମାନ କ'ଣ ?

ସ୍ବାଭିମାନ ଅର୍ଥାତ ନିଜ ଗୌରବ ଏବଂ ମର୍ଯ୍ୟାଦାକୁ ରକ୍ଷା କରିବା। ଏହା ଏକ ଏମିତି ଶକ୍ତି, ଯାହା ଆମକୁ କୌଣସି ଅନ୍ୟାୟ ସହିବାର ଅପେକ୍ଷା, ତାହାର ବିରୋଧ କରିବାକୁ ପ୍ରେରିତ କରେ। ମଣିଷ ଯେତେବେଳେ ନିଜ ସ୍ବାଭିମାନକୁ ଅପେକ୍ଷା କରେ, ସେତେବେଳେ ସେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ଉପେକ୍ଷିତ ଏବଂ ଅପମାନିତ ହୋଇଥାଏ। ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ସ୍ବାଭିମାନର ପ୍ରତି ସଚେତନ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ବି ନିଜର ମୁଲ୍ୟବୋଧ ଏବଂ ଆଦର୍ଶକୁ ତ୍ୟାଗ କରିନଥାନ୍ତି।

ସ୍ବାଭିମାନର ମହତ୍ତ୍ୱ

ଏକ ସୁସଂଘଟିତ ଏବଂ ଉନ୍ନତ ସମାଜ ଗଠନ ପାଇଁ ସ୍ବାଭିମାନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ। ଏହି ନିମ୍ନଲିଖିତ କାରଣରୁ ଏହା ଆମେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଅବଶ୍ୟକ—

(୧) ନୈତିକତା ଏବଂ ଆଦର୍ଶ ରକ୍ଷା

ସ୍ବାଭିମାନ ରଖି ଥିଲେ ମଣିଷ କେବେ ବି ଅନୈତିକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ ନାହିଁ। ଏହା ନୈତିକ ଏବଂ ଆଦର୍ଶମୟ ଜୀବନ ବାହାର କରିଥାଏ। ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ଏବଂ ସ୍ବାଭିମାନକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମାଜରେ ଏକ ଅନନ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି।

(୨) ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ବୃଦ୍ଧି

ମଣିଷ ଯେତେବେଳେ ନିଜର ଆତ୍ମସମ୍ମାନ ରଖି ଚାଲିଥାଏ, ସେତେବେଳେ ସେ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସୀ ହୋଇଥାଏ। ଏହି ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ହିଁ ଜୀବନରେ ସଫଳତା ଆଣେ।

(୩) ଆତ୍ମନିର୍ଭରତା ଏବଂ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାର କ୍ଷମତା

ସ୍ବାଭିମାନ ଅଛି ତେବେ ଲୋକମାନେ କେବେ ବି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅତ୍ୟଧିକ ନିର୍ଭର କରିବେ ନାହିଁ। ସେମାନେ ନିଜେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବେ ଏବଂ ନିଜ ଜୀବନ ନେଇ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ ହେବେ।

(୪) ଅନ୍ୟାୟ ଓ ଅପମାନର ବିରୋଧ କରିବା

ଯେଉଁ ମାନଙ୍କରେ ସ୍ବାଭିମାନ ଅଛି, ସେମାନେ କେବେ ଅନ୍ୟାୟ ସହିବେ ନାହିଁ। ସେମାନେ ସମାଜରେ ଅନ୍ୟାୟ ଓ ଅପମାନର ବିରୋଧ କରିବେ ଏବଂ ନ୍ୟାୟ ପାଇଁ ଲଢ଼ିବେ।

ସ୍ବାଭିମାନ ବିହୀନ ସମାଜର ପରିଣାମ

ଯଦି କୌଣସି ସମାଜର ଲୋକମାନେ ନିଜ ସ୍ବାଭିମାନକୁ ହାରାଇ ଦେବେ, ତାହାଲେ ସେ ସମାଜର ଅନେକ ଅପଘଟନ ଘଟିପାରେ। ଦାସତ୍ଵ, ଅନ୍ୟାୟ, ଅପମାନ ଏବଂ ଅନୈତିକତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ। ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଜୀବନ ଅସ୍ଥିର ଏବଂ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ ।

ପରିଶେଷରେ

ସ୍ବାଭିମାନ ସହିତ ବଞ୍ଚିବା ଏକ ଆବଶ୍ୟକ ଜୀବନ ଶୈଳୀ। ଏହା ମାନବ ଜୀବନର ଏକ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଅଂଶ। ଯେଉଁମାନେ ଏହାକୁ ଅନୁସରଣ କରିବେ, ସେମାନେ ଏକ ସଫଳ ଏବଂ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନ ଅତିବାହିତ କରିବେ ।

ସ୍ବାଭିମାନ ରଖନ୍ତୁ, ଆତ୍ମଗୌରବ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ!

!! ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ସାସମଲ

ହନୁମାନ ନଗର ଆସ୍କା ରୋଡ଼

ବ୍ରହ୍ମପୁର ଗଞ୍ଜାମ !!